جهان اقتصاد گزارش می دهد؛
دوئل اجاره آزاد و دستوری در بازار مسکن
رضا پورحسین - روزنامه نگار
جهان اقتصاد: رئیس اتحادیه مشاوران املاک تهران با اشاره به شرایط فعلی بازار مسکن اعلام کرد که بارها تأکید کردهایم تصور ما این است که در نیمه دوم سال نیز اگر اتفاق خاصی رخ ندهد، با توجه به افزایش قیمتها در حوزه اقتصاد مسکن، شاهد تغییر آنچنانی در بازار اجاره نخواهیم بود.
روند کلی بازار در ماههای اخیر نشاندهنده ثبات نسبی بوده و عوامل اقتصادی کلان از جمله تورم عمومی و هزینههای ساختوساز همچنان بر قیمتها اثرگذار هستند، اما انتظار جهش ناگهانی یا افت شدید در نیمه دوم سال وجود ندارد.
این ارزیابی بر اساس بررسیهای میدانی و گزارشهای دریافتی از مشاوران املاک در نقاط مختلف تهران شکل گرفته و نشان میدهد مستاجران و مالکان با احتیاط بیشتری نسبت به گذشته وارد معاملات میشوند.
در خصوص وضعیت بازار اجاره مسکن رئیس اتحادیه مشاوران املاک تهران اظهار داشت که خوشبختانه شرایط حساس مربوط به بازار اجاره را پشت سر گذاشتهایم.
امروز بخش عمدهای از مستأجران با توجه به مقررات تعیینشده، قراردادهای خود را تنظیم کرده و در واحدهای مسکونی مستقر شدهاند.
این دوره که معمولاً با جابهجاییهای فصلی و افزایش تقاضا همراه است، امسال با مدیریت نسبی و همکاری طرفین به سرانجام رسیده و بسیاری از خانوادهها توانستهاند بدون تنش جدی مسکن خود را تأمین کنند.
گزارشهای میدانی نشان میدهد حدود شصت تا هفتاد درصد موارد، سقف افزایش بیستوپنج درصدی اجارهبها نسبت به سال گذشته رعایت شده است و مستأجران نیز توانستهاند در شرایط موجود قراردادهای خود را تمدید یا واحد مسکونی جدیدی را اجاره کنند.
از سوی دیگر شاکی اصلی این وضعیت مالکان هستند که اجاره خود را در مقابل تورم کلی ناچیز می بینند.
با این وجود، گودرزی به نحوه نظارت بر رعایت سقف اجارهبها اشاره کرد و گفت در شرایط جدید، بسیاری از مالکان در سال جاری با توجه به وضعیت حساس کشور، نوعی همبستگی و همراهی با مستأجران داشتند. خوشبختانه موارد زیادی از رعایت سقف تعیینشده در قراردادها مشاهده شده است.
این همراهی نه تنها به کاهش اختلافات منجر شده، بلکه فضای اعتماد نسبی میان مالکان و مستأجران را تقویت کرده است. گزارشهای میدانی اتحادیه حاکی از آن است که بسیاری از قراردادها بهصورت خودکار تمدید شده و مشاوران املاک نیز در مواردی که قرارداد جدید تنظیم شده، مقررات مربوطه را رعایت کردهاند. این موضوع نشاندهنده افزایش آگاهی حرفهای فعالان بازار و توجه بیشتر به چارچوبهای قانونی است.
رئیس اتحادیه مشاوران املاک تهران تصریح کرد البته نمیتوان بهصورت مطلق اعلام کرد که در هیچ موردی تخلفی صورت نگرفته است، اما قانون در این زمینه شرایط مشخصی را برای مستأجران در نظر گرفته است. بر اساس مقررات مربوط به اجاره مسکن، مستأجر حتی پس از گذشت پنج سال از زمان تنظیم قرارداد نیز میتواند در صورت وجود ادعا یا تخلف، موضوع را از طریق مراجع قضایی یا تعزیرات پیگیری و شکایت خود را مطرح کند. این حق قانونی بهعنوان یک ابزار حمایتی مهم عمل میکند و مانع از تضییع حقوق مستأجران میشود. وی تأکید کرد که اتحادیه همواره آماده دریافت گزارشهای تخلف و همکاری با دستگاههای نظارتی است تا بازار اجاره در مسیر عادلانهتری حرکت کند.
در مجموع، ارزیابیهای انجامشده بیانگر آن است که بازار مسکن تهران در نیمه دوم سال با ثبات نسبی ادامه خواهد یافت، مشروط بر آنکه شوکهای خارجی یا داخلی جدیدی رخ ندهد.
افزایش قیمتها در بخشهای مختلف اقتصاد مسکن همچنان بهعنوان عامل محدودکننده معاملات عمل میکند و از ایجاد نوسانات شدید جلوگیری مینماید. در حوزه اجاره نیز عبور از دوره حساس تابستانی و رعایت نسبی سقف افزایش اجارهبها، امیدواریهایی را برای تداوم آرامش در این بخش ایجاد کرده است. همکاری مالکان، پایبندی مشاوران به مقررات و آگاهی مستأجران از حقوق قانونی خود، سه رکن اصلی این ثبات نسبی به شمار میروند.
اتحادیه مشاوران املاک تهران با ادامه رصد میدانی و ارائه گزارشهای دورهای، تلاش خواهد کرد تصویر دقیقتری از تحولات بازار ارائه دهد و در صورت نیاز، پیشنهادهای لازم را برای بهبود شرایط مطرح سازد. این رویکرد مبتنی بر واقعیتهای موجود و پرهیز از پیشبینیهای اغراقآمیز است تا فعالان بازار بتوانند با اطلاعات واقعی تصمیمگیری کنند.
