شرط لازم برای حفظ برتری اقتصادی
مهدی سلامی پژوهشگر یادداشت
راهبرد امنیت ملی ۲۰۲۵ فناوری را در کنار اقتصاد، انرژی، صنعت دفاعی و توان نظامی، بهعنوان یکی از ارکان اصلی قدرت ملی ایالات متحده تعریف میکند.
در این نگاه، برتری فناورانه شرط لازم برای حفظ برتری اقتصادی و نظامی آمریکاست. سند تصریح میکند که آینده رشد اقتصادی، نوآوری صنعتی و توان رقابتی آمریکا به میزان سرمایهگذاری، بومیسازی و حفاظت از فناوریهای پیشرفته وابسته است.
ایالات متحده فناوری را نه یک حوزه مستقل، بلکه شبکهای بههمپیوسته از ظرفیتهای صنعتی، علمی و زیرساختی میبیند. از این منظر، پیشرفت در هوش مصنوعی بدون دسترسی به نیمههادیهای پیشرفته، انرژی ارزان، زیرساختهای محاسباتی و نیروی انسانی متخصص ممکن نیست.
به همین دلیل، راهبرد امنیت ملی بر بازسازی پایگاه صنعتی، حفاظت از مالکیت فکری و کاهش وابستگیهای راهبردی در زنجیرههای تأمین فناوری تأکید میکند.
در سند راهبرد امنیت ملی ۲۰۲۵، فناوریهای پیشرفته نقشی محوری در تحول قدرت نظامی ایفا میکنند. آمریکا بر این باور است که برتری نظامی آینده کمتر به شمار نیروها و بیشتر به کیفیت فناوری، سرعت تصمیمگیری و یکپارچگی سامانهها وابسته خواهد بود. فناوریهایی مانند هوش مصنوعی، سامانههای خودمختار، محاسبات پیشرفته و شبکههای ارتباطی امن، بهعنوان عوامل افزایشدهنده قدرت نظامی معرفی میشوند. این سند نشان میدهد که میدانهای نبرد آینده دادهمحور، شبکهمحور و فناورمحور خواهند بود.
برتری فناورانه به آمریکا امکان میدهد چرخه تصمیمگیری سریعتری داشته باشد، تهدیدها را زودتر شناسایی کند و پاسخهایی دقیقتر و کمهزینهتر ارائه دهد. از این رو، سرمایهگذاری در فناوری نهتنها برای بازدارندگی، بلکه برای جلوگیری از درگیریهای پرهزینه نیز ضروری تلقی میشود.