جهان اقتصاد گزارش می دهد؛ سایه جنگ کریدورها بلندتر شد
گروه زیربنایی رضا پورحسین
جهان اقتصاد: یکی از ارکان و مولفه های جنجالی جنگ ۴۰ روزه مساله کریدورها بود که کمتر مورد توجه قرار گرفت. بسته شدن تنگه هرمز و بازگشایی مجدد آن نشان داد که تا چه میزان کریدورها می توانند بر روی سایر شاخص های اقتصادی مؤثر باشند.
امری که سبب شد از همان میانه های جنگ سایر کشورها به فکر جایگزین هایی برای تنگه هرمز بیفتند هرچند دورتر و پردردسر باشند.
در حال حاضر ایران در محاصره حدود ۹ کریدور هممسیر با جریان بار است که از جمله آنها در شاخه شمالی کریدور شرق به غرب، شاخه میانی کریدور شرق به غرب و شاخههای متعدد کریدور شمال به جنوب قابل اشاره است.
همچنین در شاخههای متعدد کریدور شمال- جنوب میتوان به کریدور میانی شمالی، کریدور «ترنس کاسپین»، کریدور «سیپک»، کریدور «لاجورد»، «محور توسعه»، «محور میانی»، کریدور «فاو»، کریدور «زنگهزور» و ... اشاره کرد که ماموریت همه آنها دور زدن ایران است.
بر این اساس باید با دقت و سرعت و با همه توان نسبت به افزایش مزیتهای کریدوری و مزیتهای عبور کالا اقدام کرد؛ ظرفیتی که در برنامه هفتم پیشرفت دیده شده و سازمانها را مکلف کرده تا در کمترین زمان ممکن با صرف کمترین هزینه نسبت به توسعه راهگذرهای عبوری از ایران کمک کنند.
توسعه مسیرهای ترانزیتی و ترانزیت ریلی کشور، هم تکلیف قانون برنامه هفتم پیشرفت بوده و هم مورد تاکید مسئولان بالادستی کشور یعنی رئیسجمهور، وزیر راه و شهرسازی و همچنین مدیرعامل راه آهن است.
در دولت چهاردهم با اعتمادی که به راه آهن شکل گرفت و اختیاراتی که درخصوص سیاستهای تعرفهای به آن داده شد، شاهد عقد تفاهمنامهای بینالمللی متعدد بودیم. همچنین دیپلماسی گسترده ریلی با کشورهایی که منافع ما درگیر آن بود، برقرار شد.
در این راستا، فقط در موضوع ترانزیت ریلی چین به اتحادیه اروپا از مسیر ایران، مسئولان راه آهن با برگزاری جلسات مختلف توانستند کشورهای طول این مسیر را قانع کنند که مسیر ایران به عنوان مسیری تاریخی با قدمت هزاران ساله، میتواند کوتاهترین، ارزانترین و امنترین مسیر برای ارسال کالاها و محولهها باشد؛ هرچند با هدفگذاری صورت گرفته هنوز فاصله زیادی داریم و باید تلاشها و اقدامات در این عرصه چندین برابر شود.
همچنین باید سایر سازمانها و دستگاههای ذیربط به کمک صنعت ریلی کشورمان بشتابند تا این صنعت عظیم که بهعنوان صنعتی پاک، ایمن و ارزان مطرح است را بیش از پیش توسعه دهیم.
این در حالی است که رقبا به شدت و با سرعت در حال توسعه کریدورها هستند. همچنین کشورمان به دلیل تحریمهای ظالمانه و بینالمللی تحت فشار است و همین مساله کار ما را سخت کرده است که یک نا امنی روانی برای صاحبان بار و افرادی که باید مسیر حمل و نقل را تعیین کنند، شکل گرفته است.
با این حال در سالی که گذشت اقدامات خوب و قابل توجهی در جهت توسعه کریدورهای ریلی در کشور و در تعامل با سایر کشورهای همسایه، CIS و طول مسیرهای ترانزیتی شاهد بودیم.
مطابق تکلیف قانونی، در برنامه هفتم توسعه باید به سهم ۱۰ میلیون تن ترانزیت ریلی از مجموع ۴۰ میلیون تن ترانزیت بار در شکل های مختلف حمل و نقلی برسیم و در همین راستا راه آهن جمهوری اسلامی ایران در تلاش است ترانزیت حدود ۲ میلیون تنی ریلی فعلی را گام به گام و بهتدریج تا پایان برنامه هفتم پنج برابر کند.
امری که قابل قبول است اما در جنگ کریدورها کافی نخواهد بود.