طلا در بندِ دیپلماسی
مهرناز خوشبخت ـ روزنامه نگار
بازار جهانی طلا بار دیگر ثابت کرد که بیش از نمودارهای اقتصادی، به تپشهای «نبضِ سیاست» حساس است. در معاملات اخیر، این فلز گرانبها زیر فشارِ تقویت دلار و در انتظارِ گشایشهای سیاسی، عقبنشینی کرد؛ گویی معاملهگران ترجیح دادهاند تا پیش از روشن شدنِ سرنوشتِ رایزنیهای احتمالی میان تهران و واشنگتن، از «پناهگاه امن» خود بیرون بیایند و دستی بر آتشِ بازار نبرند.
در آخرین دادوستدها، بهای هر اونس طلا در بازار نقدی با افت ۰.۸۶ درصدی به ۴۷۷۹ دلار رسید و قراردادهای آتی در کامکس نیویورک نیز روندی مشابه را تجربه کردند. این نزول، در ادامه روندی است که طلا را به کمترین قیمت خود از اواسط آوریل رسانده است. اما چرا فلز زرد، که باید در ایام نااطمینانی «سپرِ بلا» باشد، اینچنین بیرمق شده است؟ پاسخ در دو عامل نهفته است: «دلارِ قدرتمند» و «امید به دیپلماسی». رابطه سنتی دلار و طلا معکوس است؛ با تقویت اسکناس آمریکایی، طلا برای خریداران غیردلاری گرانتر تمام شد و تقاضا را فرو نشاند.
اخبار غیررسمی مبنی بر احتمال میزبانی پاکستان از گفتگوهای ایران و آمریکا، کافی بود تا بخشی از «ریسکِ ژئوپلیتیک» از قیمت طلا تخلیه شود. طلا ذاتا در دوران جنگ و بحران، پناهگاهِ امنِ سرمایهگذاران است؛ اما به محض اینکه بویِ «مصالحه» از راهروهای سیاست به مشام میرسد، سرمایهها از بازارِ کمریسکِ طلا به سمت داراییهای پرریسکتر مانند سهام پرواز میکنند. کاهشِ همزمانِ قیمت نفت نیز، که خود عاملی برای فروکش کردنِ انتظارات تورمی جهانی است، تیرِ خلاص را به پیکره تقاضای طلا زد.
در کنار تحولات خاورمیانه، چشمِ بازار به ساختمان «فدرال رزرو» دوخته شده است. با مطرح شدن نام «کوین وارش» به عنوان گزینه ریاست فدرال رزرو، معاملهگران در جستوجوی نشانهای از مسیر آینده نرخ بهره هستند. اگر وارش بر سیاستِ نرخهای بهره بالا پافشاری کند، طلا – که فاقد سودِ دورهای است – جذابیت خود را نزدِ سرمایهگذارانِ کلان از دست خواهد داد. در مقابل، هر سیگنالی مبنی بر تعدیل نرخ بهره، میتواند همچون اکسیژنی تازه، بازار طلا را دوباره به مسیر صعودی بازگرداند.
نکته قابلتأمل این است که نه تنها طلا، بلکه فلزات همخانواده نظیر نقره و پلاتین نیز در سراشیبیِ فروش قرار گرفتهاند که نشان میدهد فشار، سیستمی و فراگیر است. کارشناسان معتقدند روزهای آینده، روزهای «ابهامِ استراتژیک» است. اگر مذاکرات پاکستان به سمت بنبست برود یا تنشهای تازهای در منطقه سر برآورد، طلا دوباره جامهی «دژِ امن» خود را به تن خواهد کرد.
در نهایت، بازار طلا اکنون در یکی از حساسترین نقاط عطف خود قرار دارد؛ جایی که دلار، نفت، نرخ بهره و دیپلماسی در یک نقطه تلاقی کردهاند. تا زمانی که این متغیرها به تعادل نرسند، طلا نه در چنگالِ معدنکاران، که در اختیارِ قلمِ سیاستمداران و تصمیمگیران بانکهای مرکزی باقی خواهد ماند. برای سرمایهگذارانِ خرد و کلان، این روزها تنها یک پیام دارد: «احتیاط در میانه طوفانِ اخبار».