راز توسعه

تصویر امروز ابوظبی در مقایسه با تهران تامل برانگیز است. شهری مدرن و رو به آینده. به سختی می توان تصور کرد دهکدەی کاهگلی دیروز به متروپلی بزرگ در قیاس با ابرشهرهای غرب اروپا و شمال آمریکا و شرق آسیا تبدیل شده است.

مصیبت این جاست که بدون رتوش و کلاژ به زحمت می توان تصویری از تهران امروز یافت که از دهەهای طلایی گدشته بهتر باشد. یعنی قبل از آنکه کم کم توسط هیولای دود و ترافیک و توسعەی کالبدی بی قواره بلعیده شود.

نه تهران بدون دلیل به حال و وضع امروز افتاده و نه ریاض و دبی و ابوظبی و دوحه، بی جهت پیشرفت کردەاند.

رقم پیشنهادی بودجەی امسال خود به تنهایی بیانگر این سیر قهقرایی است.

به طور مثال ارقام پایین را با یکدیگر مقایسه کنید:

ناگفته پیداست که دولت ایران در قیاس با همسایگانی چون ترکیه، عراق و عربستان با جمعیت کمتر، مثل کارمند دون پایەی عیالواری است که ناچار است با 25 میلیون تومان دریافتی ماهیانه، از پس تمام هزینەهایش برآید: از خورد و خوراک گرفته تا پرداخت اقساط، تهیەی جهیزیه برای دختر، پرداخت شهریەی دانشگاه پسر و هزینەهای درمان و متفرقه برآید.

پرواضح است که این کارمند نگون بخت برای ادارەی یک زندگی با حداقل کیفیت، همیشه با کسری بودجه و انباشت بدهی مواجه می شود و چیزی برای پس انداز باقی نمی ماند.

تازه اگر شانس بیاورد که همسر یا فرزندی ولخرج و خاصه خرج هم نداشته و دارای مسکن شخصی هم باشد.

شانسی که دولت ما از آن برخوردار نیست و انواع و اقسام دستگاه های بی خاصیت بودجەخوار و یک ساختار اداری کاملا پرمشکل هم وبال گردنش است.

مقصود این است که در چنین وضعی، جایی برای توسعەی شهری متوازن و پایدار باقی نمی ماند. راحت ترین کار برای دولت در این باره خودگردان کردن شهرداری هاست. به این معنا که یک مجوز گل و گشاد شهرخواری صادر و اختیار شهر نه بدست شهرسازان خردمند بلکه در ید پیمانکاران و مافیاهای متصل به شهرداری قرار می گیرد.

این جاست که ابوظبی پس از شصت سال به شکل بالا در می آید و تهران هم به روستایی بزرگ و عاری از روح مدرنیت و مدنیت بدل می شود.

به یقین با این بودجەی بخور نمیر و نه البته به قول رئیس جمهور انقباضی! روزهای خاکستری بیشتری در انتظار تهران تشنه و دودگرفته خواهد بود.