بازار نفت زیر فشار دلار و سایه هرمز!

بازارهای جهانی نفت در هفته گذشته شاهد نوسانات قابل توجهی بودند که تحت تاثیر دو عامل کلیدی، یعنی سیگنال‌های سیاست پولی فدرال رزرو آمریکا و تحولات ژئوپلیتیکی پیرامون تنگه هرمز، قرار گرفتند. در حالی که انتظارات تورمی و اقدامات احتمالی بانک مرکزی آمریکا برای کنترل آن، سایه سنگینی بر تقاضای جهانی انرژی انداخت، اخبار مربوط به مذاکرات ایران و عمان و وضعیت پرتنش در یکی از مهم‌ترین آبراه‌های انرژی جهان، پیچیدگی بیشتری به این بازار بخشید. این گزارش تحلیلی به بررسی عمیق‌تر این روندها، تاثیرات آن‌ها بر قیمت نفت و چشم‌انداز پیش رو می‌پردازد.

اظهارات مقامات فدرال رزرو، به ویژه رئیس جدید این نهاد، مبنی بر احتمال افزایش نرخ بهره در اواخر سال جاری میلادی برای مهار تورم، واکنش قاطعی را در بازارهای جهانی به همراه داشت. افزایش نرخ بهره معمولاً منجر به کاهش فعالیت‌های اقتصادی، کند شدن رشد تولید ناخالص داخلی و در نتیجه، کاهش تقاضا برای انرژی، از جمله نفت، می‌شود. درک این موضوع برای تحلیلگران بازار نفت حیاتی است؛ چرا که افزایش نرخ بهره آمریکا، دلار را تقویت کرده و کالاهای دلاری مانند نفت را برای خریداران با ارزهای دیگر گران‌تر می‌سازد. این امر به طور مستقیم بر تقاضای جهانی نفت تاثیر منفی می‌گذارد.

کاهش ۳۹ سنتی (۰.۴۳ درصد) در معاملات آتی نفت خام برنت و ۱۳ سنتی (۰.۱۶ درصد) در معاملات آتی نفت خام وست تگزاس اینترمدیت در روز جمعه، نشان‌دهنده نگرانی معامله‌گران از چشم‌انداز اقتصادی ناشی از سیاست‌های انقباضی فدرال رزرو است. این کاهش‌ها در نهایت منجر به ثبت زیان هفتگی قابل توجهی برای هر دو شاخص نفتی شد؛ نفت برنت بیش از ۵ درصد و شاخص نفت آمریکا بیش از ۴ درصد در طول هفته کاهش قیمت را تجربه کردند. این روند نزولی، در شرایطی که اخبار دیگری نیز بر بازار تاثیرگذار بود، اهمیت سیگنال‌های فدرال رزرو را بیش از پیش آشکار می‌سازد.

در حالی که سیاست‌های پولی آمریکا عاملی کاهنده بر قیمت نفت بود، اخبار مربوط به مذاکرات پیرامون تنگه هرمز و تنش‌های منطقه‌ای، عاملی برای متعادل‌سازی بازار و ایجاد نوسان به شمار می‌رفت. تنگه هرمز یکی از حیاتی‌ترین نقاط استراتژیک جهان برای حمل و نقل انرژی است و هرگونه اختلال در این مسیر می‌تواند تاثیرات چشمگیری بر عرضه جهانی نفت داشته باشد.

گزارش‌ها حاکی از آن است که مذاکراتی میان ایران و عمان در خصوص وضعیت تنگه هرمز در جریان بوده است. در کنار این مذاکرات، تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران که وارد ششمین ماه خود شده بود، بر تنش‌ها افزوده و نظارت معامله‌گران را بر جریان نفت از این آبراه حساس دوچندان کرده بود. پیش از آغاز این تنش‌ها، تنگه هرمز مسیر ترانزیت حدود یک پنجم مصرف جهانی سوخت‌ها بود، اما پس از آن، شاهد کاهش قابل توجهی در عبور و مرور نفت بودیم.

این وضعیت، با وجود اخبار مربوط به بهبود ناپایدار جریان نفت، همچنان یک عامل ریسک محسوب می‌شد. داده‌های اولیه کشتیرانی نشان‌دهنده کاهش تعداد کشتی‌های عبوری از تنگه هرمز در مقایسه با روزهای قبل و میانگین ۱۰ روزه بود. این کاهش حجم موجود قابل خروج از تنگه هرمز، اگرچه به پالایشگاه‌های آسیایی اجازه برداشت و مصرف می‌داد، اما به طور بالقوه می‌توانست بر عرضه جهانی تاثیر بگذارد و مانع از سقوط آزاد قیمت نفت شود.

در سوی دیگر، آمار مربوط به تولید نفت و گاز در آمریکا نیز مورد توجه بازار بود. طبق داده‌های شرکت بیکر هیوز، تعداد دکل‌های فعال نفت و گاز در آمریکا بدون تغییر و در ۵۸۸ دکل باقی ماند. این آمار که به عنوان شاخص اولیه تولید انرژی در آینده عمل می‌کند، ثبات نسبی را نشان می‌داد. با این حال، مقایسه با سال گذشته حاکی از افزایش ۹.۷ درصدی در تعداد کل دکل‌ها بود.

جزئیات بیشتر نشان داد که تعداد دکل‌های نفتی کاهش یافته، در حالی که تعداد دکل‌های گازی افزایش یافته است. این تغییرات جزئی در تفکیک بین نفت و گاز، ممکن است در بلندمدت بر توازن عرضه تاثیر بگذارد، اما در کوتاه‌مدت، ثبات کلی تعداد دکل‌ها، تاثیر چندانی بر روند قیمت نفت در هفته گذشته نداشت.

با توجه به روند هفته گذشته، می‌توان گفت که بازار نفت در حال حاضر در یک نقطه حساس قرار دارد. سیگنال‌های انقباضی فدرال رزرو همچنان به عنوان یک عامل فشار نزولی بر قیمت‌ها عمل خواهند کرد و انتظار می‌رود که تقاضای جهانی انرژی را تحت تاثیر قرار دهند. با این حال، تحولات ژئوپلیتیکی در تنگه هرمز و سایر نقاط استراتژیک جهان، همواره پتانسیل ایجاد شوک‌های ناگهانی و افزایش قیمت را دارند.

مذاکرات ایران و عمان و نتایج آن، وضعیت تنش‌ها در منطقه و همچنین توانایی پالایشگاه‌های آسیایی در مدیریت برداشت و مصرف نفت، عوامل کلیدی هستند که باید در هفته‌های آینده به دقت رصد شوند. علاوه بر این، تحولات مربوط به جنگ در اوکراین و تاثیر آن بر پالایشگاه‌های روسیه نیز همچنان بر پویایی عرضه جهانی تاثیرگذار خواهد بود.

در نهایت، به نظر می‌رسد بازار نفت در هفته‌های آتی نیز شاهد نوسانات خواهد بود و تعادل میان فشارهای نزولی ناشی از سیاست‌های پولی و ریسک‌های صعودی ناشی از تنش‌های ژئوپلیتیکی، تعیین‌کننده روند اصلی قیمت‌ها خواهد بود. تحلیلگران و معامله‌گران با دقت تمام، تحرکات فدرال رزرو و وضعیت تنگه هرمز را زیر نظر خواهند داشت تا بتوانند تصویری روشن‌تر از آینده قیمت نفت ترسیم کنند.