۷۵ درصد از بارش سالانه از چرخه مصرف خارج می شود
وضعیت منابع آب زیرزمینی بحرانی است
گروه امورزیربنایی-مدیرکل دفتر برنامه ریزی طرح‌های شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور گفت: خشکسالی منابع آب زیرزمینی کشور را به وضعیت بحرانی کشانده است. امیرحسین رقیمی ضمن اشاره به اینکه ایران در منطقه خشک و نیمه خشک جهان واقع شده است، افزود: این منطقه امروز در اثر عوامل مختلف از جمله خشکسالی با کمبود شدید منابع آبی مواجه است. وی با اعلام اینکه در حال حاضر ۹۲ درصد آب کشور در بخش کشاورزی مصرف می‌شود، اظهار داشت: آب مورد مصرف در بخش آشامیدنی و صنعت به ترتیب شش و دو درصد است. بر اساس گزارش های منتشر شده در خبرگزاری ها، مدیرکل دفتر برنامه ریزی طرح‌های شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور ضمن اشاره به مقوله آب روستایی گفت: طبق آخرین برآوردها از مجموع ۸۰ میلیون نفر جمعیت کشور ۲۱ میلیون نفر در بخش روستایی ساکن هستند. وی افزود: بخش شهری ۵۵ درصد وابسته به منابع آب زیرزمینی و ۴۵ درصد وابسته به منابع سطحی است و در عوض بخش روستایی ۸۵ تا ۹۰ درصد وابسته به منابع زیرزمینی محلی و ۱۰ تا ۱۵ درصد وابسته به منابع آب سطحی است. رقیمی با بیان اینکه خشکسالی منابع آب زیرزمینی کشور را دچار بحران کرده است، اظهارداشت: مناطق روستایی امروز با کمبود شدید منابع آبی مواجه هستند. همچنین غلامعلی معماری کارشناس حوزه آب در این زمینه گفت: متوسط میزان بارندگی سالانه در ایران ۲۵۲ میلی‌متر است. وی در ادامه حجم نزولات جوی کشور را ۴۱۰ میلیارد متر مکعب در سال اعلام کرد و افزود: ۷۲ تا ۷۵ درصد سالانه تبخیر و از چرخه مصرف خارج می‌شود. این کارشناس حوزه آب کشور گفت: آب تجدید شونده‌ای که سالانه صرف تغذیه منابع آب زیرزمینی و سدهای مملکت می‌شود، هم اکنون ۹۰ تا ۹۵ میلیارد مترمکعب است. وی افزود: مطابق آمار میزان مصرف آب در بخش کشاورزی کشور ۸۸ میلیارد مترمکعب، در بخش آشامیدنی شش میلیارد متر مکعب و در بخش صنعت و محیط زیست دو میلیارد مترمکعب است. معماری با اشاره به اینکه کشور دربحث آب‌های تجدید پذیر به خط قرمز رسیده است، یادآور شد: اگر برنامه ریزی برای کاهش میزان مصرف یا مصرف بهینه در جامعه صورت نگیرد بدون شک روند بحران آبی ابعاد گسترده‌تری را تجربه خواهد کرد.
*کاهش بارش زنگ خطر را برای کشور به صدا درآورده است
مدیرعامل شرکت مدیریت منابع آب ایران گفت: در ۱۰ سال اخیر بارش در کشور به حد نرمال نرسیده و این زنگ خطر را برای استان‌های مختلف به صدا درآورده است. محمد حاج رسولیها در حاشیه برگزاری چهلمین گردهمایی مدیران ارشد آب کشور اظهار کرد: از ابتدای امسال تاکنون میزان بارش ۲۲۷ میلی‌متر در کشور به ثبت رسیده که نسبت به متوسط دراز مدت و متوسط سال گذشته این میزان بارش کاهش نشان می‌دهد. وی با بیان اینکه این کاهش بارندگی‌ها خشکسالی را در بلند مدت رقم زده است، گفت: مسؤولان منابع آب در بلند مدت باید نسبت به جبران این وضعیت و کاهش آسیب‌های آن تدبیری بیندیشند. حاج رسولیها افزود: این کاهش بارش در استان‌های مختلف وضعیت متفاوتی دارد به طوریکه ما در هفته آخر بهمن ماه و هفته اول فروردین در برخی از مناطق کشور شاهد بارش شدید بودیم که خساراتی را نیز به همراه داشته، هر چند که میانگین بارش را در کشور بالا برده اما همچنان در بسیاری از استان‌ها ما با کاهش ۴۰ تا ۴۷ درصدی بارش‌ها به نسبت میانگین روبه‌رو هستیم. وی بیان کرد: این توزیع نامتوازن بارش مشکلاتی را در تأمین آب شرب به وجود آورده و کار را در این حوزه سخت و پیچیده کرده به طوریکه ما در سدها به رقم مدیریت منابع آب و پیش‌بینی آورد و خروجی، همچنان با برخی نگرانی‌ها روبه‌رو هستیم. حاج رسولیها اضافه کرد: همه ساله برنامه آبی در طول سال مشخص می‌شود که در این برنامه‌ریزی‌ها تأمین آب شرب از اولویت جدی برخوردار است هر چند که در مصارف بخش کشاورزی و صنعت نیز در بسیاری از مناطق کشور با نگرانی‌هایی روبه‌رو هستیم. وی به اجرای طرح تعادل‌بخشی منابع آب زیرزمینی اشاره کرد و گفت: با تداوم خشکسالی‌ها، برنامه تعادل منابع آب زیرزمینی در اولویت قرار گرفته تا از ۵٫۷ میلیارد متر مکعب اضافه برداشت در منابع آب زیرزمینی جلوگیری شود. وی اظهار کرد: در دولت یازدهم طرح تعادل‌بخشی در حال اجراست که بیش از ۹۰ برنامه در این زمینه تدوین شده و با تکیه بر مدیریت مصرف و اطلاع‌رسانی در کنترل برداشت‌ها، این برنامه‌ریزی‌ها و هدف‌گذاری‌ها در حال اجراست. حاج رسولیها با یادآوری اینکه در این مدت با اجرای طرح‌های تعادل‌بخشی منابع آب بیش از ۹۰۰ میلیون متر مکعب صرفه‌جویی در منابع آب زیرزمینی در دستور کار قرار گرفته است، تصریح کرد: امسال نیز با پروژه‌هایی که در حال اجرا داریم قطعاً به کاهش منابع آبخوان‌های زیرزمینی موفق خواهیم بود. مدیرعامل شرکت مدیریت منابع آب ایران افزود: امیدواریم با تدبیری درست و برنامه‌ریزی دراز مدت بتوانیم در بخش تأمین منابع آب و همچنین رفع چالش‌های موجود به گونه‌ای عمل کنیم تا مشکلات و نارسایی‌ها یکی پس از دیگری برطرف شود.
