هدف شهرهای جدید بازگرداندن تعادل به جغرافیای ایران است
آخوندی غلبه تکنیک بر اندیشه را مشکل اصلی زندگی شهری خواند
گروه امورزیربنایی-مسئله بازآفرینی شهری و زندگی مدرن همواره یکی از سیاست های نوین دولت یازدهم بوده که از زمان شروع این دولت مورد توجه ویژه وزیر راه و شهرسازی قرار گرفته و برای دستیابی به هدف ارتقای کیفیت زندگی شهری، با ارزیابی و آسیب‌شناسی سیاست‌ها، برنامه‌ها و اقدامات به‌عمل آمده در حوزه بهسازی و نوسازی شهری، با تلاش برای شناخت مشکلات و چالش های آن به دنبال ارائه راهکاری جدید در قالب یک دستورکار شهری نوین بوده است. به گزارش جهان اقتصاد، وزیر راه و شهرسازی در رابطه با همین امر در همایش بازخوانی تفکر و تجربه شهرهای جدید در ایران با اشاره به اهمیت بحث توجه به انسان‌ها در حوزه شهرسازی و احداث شهرهای جدید گفت: قطعاً اگر مسئله انسان‌ها در این دو حوزه دیده نشود آخر کار می‌بینیم که همین افراد علیه شما قد علم می کنند، امری که تاکنون نیز شاهد آن بوده‌ایم. عباس آخوندی با تأکید بر اینکه مسئله فرهنگ و انسان، محور اصلی انقلاب اسلامی ما در کشور بوده است، گفت: این اندیشه باید در تمام مراحل حوزه شهری مورد توجه قرارگرفته و در مقام عمل قرار گیرد. این در حالی است که می‌بینیم امروزه نهاد شورشگر مدرنیته تمامی اندیشه‌ها را به زیر سایه خود قرار داده و ما شاهد غلبه تکنیک بر این اندیشه‌ها هستیم. وی ادامه داد: امروزه می‌بینیم که هزاران میلیارد تومان در کلانشهرها هزینه می‌شود تا ما شاهد کاهش تعداد روزهای برخوردار از هوای سالم بوده و بخش عمده‌ای از عمر خود را در ترافیک باشیم. وزیر راه و شهرسازی بازگشت به بحث انسان‌محوری و قلمداد شدن آدم‌ها به‌عنوان هسته اصلی تشکیل‌دهنده یک شهر را نکته مهم موردتوجه در این عرصه دانست و گفت: ما باید شهری داشته باشیم که غیر آدم در آن در جهت رفاه انسان‌ها استفاده شود. مسئله‌ای که گفتن آن ساده است ولی بدون شک عمل کردن به آن کاری بسیار سخت و دشوار محسوب می‌شود چراکه نیاز به یک تغییر انگاره بنیادین دارد. آخوندی با اشاره به مفهوم پروژه به معنای غلبه تکنیک بر تحولات روحی آدم‌ها در این حوزه گفت: من منکر پروژه نیستم چراکه هیچ کاری بدون تصرف در محیط قابل‌اجرا نیست ولی بحث موردتوجه در این قسمت عدالت است، اینکه ما چگونه می‌خواهیم از این محیط به‌طور عادلانه بهره‌برداری کنیم. عضو کابینه دولت یازدهم در ادامه با تأکید بر اینکه انتقام محیط از انسان‌ها بسیار سخت‌تر از انتقام آدم‌ها از یکدیگر است، گفت: بدون شک نباید به‌گونه‌ای از محیط پیرامون خود بهره‌برداری کنیم که این فضا از ما انتقام بگیرد. آنچه امروز ذهن من را به خود مشغول کرده است همین عدم تعادل‌های موجود در کشور است. وی با بیان اینکه شهرهای جدید در دهه ۶۰ با توجه به تحولات جمعیتی وقت و تقاضای انبوه آن زمان شروع به احداث کردند، گفت: در آن زمان تصور می‌شد که با تسلط به تکنیک می‌توانیم تمامی مشکلات را به‌راحتی برطرف کرده و در هر مکانی عقلانی بود شهر جدیدی را ایجاد کنیم؛ اما امروزه پس از گذشت ۳۰ سال مجموع شهرهای جدید با وجود برخورداری ظرفیت پذیرش ۴.۵ میلیون جمعیت تاکنون شاهد اسکان یک‌میلیون نفر بوده‌اند. وزیر راه و شهرسازی با تأکید بر اینکه با توجه به اهداف جمعیتی اولیه در شهرهای جدید تاکنون ۲۳ درصد از آن محقق شده است، گفت: قاعدتاً این شهرها در پیرامون شهرهای بزرگ واقع‌شده‌اند تا بتوانند رشد کلانشهرها را کنترل کرده و جمعیت را به این مناطق منتقل کنند. این در حالی است که کلان‌شهر تهران دارای ۱۳.۵ میلیون نفر جمعیت است. شهری که در ابتدای دهه ۶۰ تنها دارای ۶ میلیون جمعیت بود. پس می‌بینیم که سهم شهرهای جدید در این زمینه اندک بوده و نمی‌تواند به‌عنوان یک راهکار مناسب در این عرصه به شمار برود. آخوندی دراین‌باره اضافه کرد: من نمی‌خواهم بگویم که اندیشه شهرهای جدید اشتباه است. من خود از طرفداران این اندیشه هستم. ولی اگر بخواهیم ارزیابی مجددی در بازخوانی اندیشه‌های این شهرها داشته باشیم باید ببینیم که چرا سیاست‌های پیشین شهرهای جدید نابودشده و اهداف مشخص‌شده، محقق نشده است. این مقام مسئول در ادامه توجه به تحولات پیرامونی را راه‌حل اصلی رفع مشکلات شهرهای جدید دانست و گفت: ما باید نقطه گرفتاری کانونی این شهرها را پیدا کنیم. آمارهای جمعیتی موجود از این مناطق حاوی دو پیام بسیار مهم در حوزه سیاست شهرسازی در این مناطق هستند. یکی کاهش سرعت رشد قابل‌توجه جمعیت شهری و دیگری توجه به ظرفیت جمعیت‌پذیری شهرهای موجود است. وی دراین‌باره افزود: اگر به ظرفیت جمعیت‌پذیری شهرهای موجود کشور نگاه کنیم می‌بینیم که تقریباً اکثر شهرها قدرت جذب جمعیت بیش از خود را دارند. وزیر راه و شهرسازی با تأکید بر اینکه با توجه به آمار اعلام‌شده فلسفه کمک شهرهای جدید برای سرریز جمعیت کلانشهرها کاملاً مورد ترغیب قرارگرفته است گفت: در حال حاضر طبق آمار گفته‌شده غیر از چند استان اکثر استان‌های کشور دارای نرخ رشد جمعیتی کمتر از یک یا منفی هستند. وی بروز این مشکلات و اتفاقات در بحث شهرسازی و مسکن ایران را نتیجه بی‌تدبیری گسترده و ساده‌اندیشی بسیار عجیب دانست و گفت: باوری بسیار عجیب که فضاها، آسمان، مقررات و ظرفیت‌های زیستی یک شهر فروخته شود تا آن شهر در کوتاه‌مدت به شکل ظاهری آباد شود. آخوندی در این خصوص تأکید کرد: در این سال‌ها شاهد تفکر سوداگرانه‌ای از مدیریت شهری بودیم که بدون شک ریشه تمامی گرفتاری‌های فعلی ما محسوب می‌شود. وزیر راه و شهرسازی با اشاره به این مطلب که تاکنون در کشور در خصوص مورد تهدید قرار گرفتن تمام ظرفیت‌های زیستی و همچنین ظرفیت‌های نسل‌های آینده از سوی سیاست‌های سوداگرانه گذشته بحث نشده است گفت: به همین دلیل است که عاقلان این سیاست هنوز فکر می‌کنند که می‌توانند آن را ادامه داده و همچنان فضا و پیرامون مارا بفروشند. وی ادامه داد: ازآنجایی‌که ما نمی‌توانیم براین مسائل بی‌توجه باشیم باید تجدیدنظری در خصوص اهداف و مبنای ایجاد شهرهای جدید در نظر بگیریم. ازاین‌پس شهرهای جدید نباید پاسخگوی سرریز جمعیت کلانشهرها باشند بلکه مبنای احداث آن‌ها باید بازگرداندن تعادل به جغرافیای ایران باشد.
