«نفس»
پرده نقره ای جهان اقتصاد این بار به فیلم «نفس نرگس» آبیار می پردازد. «نفس» که محصول ۱۳۹۴ است از ۱۹ آبان به روی پرده سینما رفته است. این فیلم توانست در سی و چهارمین جشنواره فیلم فجر جایزه بهترین بازیگر نقش اول زن توسط پانته آ پناهی ها را کسب کند. بسیاری بعد از دیدن فیلم شیار ۱۴۳نرگس ابیار که بسیاری را تحت تاثیر قرار داد و توانست فروش بیش از ۴ میلیارد را به دست آورد، منتظر فیلم بعدی این کارگردان بودند تا دوباره شاهد اثری متفاوت و خوب در سینمای ایران باشند. فیلم سینمایی «نفس» روایت زندگی چهارکودک به نام های بهار، نادر، کمال و مریم است که به همراه پدرشان غفور و مادربزرگ خود در دهه ۵۰ خورشیدی نفس می کشند! دنیای این کودکان، دنیایی پر از رویاهای زیبای کودکانه است و قرار است رنگ حقیقت به خود بگیرد. نقدهای مثبت و منفی درباره این فیلم وجود دارد که بهتر است چند نقد مثبت و منفی را در زیر با هم بخوانیم. امیر پوریا: تکرار بدیهیات نادیده انگاشته شدن یک فیلم هر چند بهره مند از حمایت ها اما بسیار خاص و خوب ساخته شده و بی همانند در نظرات داوران زیر سوال برود. باید برای فیلم نفس این اتفاق می افتاد. اینکه حتی در توجه به ویژگی های انکار نشدنی فیلمهایی که در نگاه رسمی، مغضوب نیستند هم انتخاب نا به جا می کنیم و فیلمی چون بادیگارد را به موضوع کمپین هایی برای سر دادن مظلومیت بدل می کنیم که ساسا نمی توان صاحبانش را طفلکی دید، از آن نمونه های عالی دیدن سطح قضایاست، غافل ماندن از کار ارزشمند نرگس آبیار در به کارگیری شیوه ای از روایت و دکوپاژ که هیچ مشابهی در سینمای ما نداشته و ندارد، کمترین عواقب این رفتار خواهد بود. اما سایت مووی مگ از این فیلم نقد میکند و می نویسد: در فیلمنامه « نفس » خبری از اتفاقات غافل گیر کننده وجود ندارد و فیلمنامه فاقد خط داستانی مشخص و کشش های درام می باشد. این موضوع باعث شده تا تصاویر بسیار طولانی و مستندواری ارائه شود بی آنکه حرف یا تفکری پشت آن نهفته باشد. متاسفانه خط داستانی فیلم هیچ ویژگی برای درگیر کردن مخاطب ندارد و تنها شامل تصاویر پراکنده ای است که احتمالاً مخاطب خود باید درباره پیام آن حدس و گمان بزند. در کنار این مشکل، شخصیت پردازی و دیالوگ های ضعیف و شعاری نیز در فیلم مشاهده می شود که به نظر می رسد به مصلحت در فیلم گنجانده شده و دربرگیرنده تفکرات خاص محسوب می شود. این دیالوگ ها و موقعیت ها در پیشبرد داستان نقشی ندارند و حتی به شکل گیری درام نیز کمکی نمی کنند. سوال اصلی اینجاست که ایا نرگس آبیار برای داستانی که قصد روایت آن را داشته نقطه اوج یا فرودی نظر گرفته است؟ چراکه در فیلم علاوه بر موقعیت های کِش دار، مجموعه شخصیت ها نه تماشاگر را عصبانی می نمایند و نه باعث تفکر او می شوند و نه بطور کل تغییری در حالات او بوجود می آورند. نکته عجیب دیگر اینکه نرگس آبیار به تغییر بازه زمانی که در طول فیلم رخ می دهد نیز بی تفاوت بوده بطوریکه ظاهر کودک در چند سالی که در فیلم به تصویر کشیده شده، یکسان بوده و تغییری حتی در رشد بدنی او به چشم نمی خورد در حالی که وی در سن و سالی است که حداقل ۲ سال زمان به اندازه کافی می تواند باعث رشد و تغییر شکل او شود. اما نرگس آبیار بی توجه به جزئیات، کودک را در چند سالی که فیلم راوی آن است به یک شکل متصور می شود که یک ضعف آشکار به شمار می رود . یکی دیگر از نقدهای مثبت از این فیلم را محمد رحمانیان می نویسد. نفس فیلم گرم و جذابی است و تماشاگر پس از دیدن این اثر سینمایی احساس خستگی نمی کند و ممعتقدم نرگس آبیار یکی از سخت ترین کارگردانی ها را تجربه کرده است. از سوی دیگر کار با کودکان بسیار دشوار است و خوشبختانه کارگردان فیلم نفس به خوبی توانستهاز عهده ساخت این فیلم برآید. فیلم سینمایی نفس روایت تاریخ پرتنش معاصر از نگاه یک کودک است و نمونه های خوب از این دسته از فیلم ها در گذشته تاریخ سینما داشته ایم. به عنوان مثال می توان به فیلم «آّب، بابا، ارباب» که اقتباسی ادبی از رمانی به همین نام نوشته گاوینولدا نویسنده ایتالیایی است، اشاره کرد. فیلمهایی چون «روبان سفید» ساخته میشایل هانکه و «آمارکورد» به کارپردانی فدریکو فیلینی نیز از این دسته از آثار است. البته نمونه داستانهای ایرانی از این دست در ادبیات معاصر نیز وجود دارد و می توان به رمان « عروسک چینی من» اثر هوشنگ گلشیری اشاره کرد. سالهای سال بود که از ساخت فیلمهایی از این دست در سینمای ایران خبری نبود و دیدن فیلمی مثل « نفس» برای من غنیمت بود. در روزگاری نه چندان دور کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان به عنوان تهیه کننده از تولید فیلمهایی از این دست حمایت می کرد که فیلم «باشو غریبه کوچک» از همین نوع حمایت ها بود ولی تولید چنین آثاری متوقف شد. متاسف شدم که چرا فیلمهایمان شبیه هم شده است. اما فیلم «نفس» مرا یاد دوران خوب سینمای ایران انداخت. فیلم نرگس آبیار این ویژگی را داشت که ما را به یاد دورانی از سینمای خوب ایران بیندازد.این شکل یادآوری یک نوع سینما و قصه گویی است که در سالهای دورتر، آن را از یاد برده ایم. شخصا از تماشای فیلم لذت بردم و مطمین هستم که تماشاگر از دیدن آن نیز لذت می برد.
