مدیریت شهری را به تجارت شهری تبدیل کردند
مسکن مهر بمب ویرانگر بود!
گروه امورزیربنایی-شانزدهمین همایش سیاست‌های توسعه مسکن در ایران روز دوشنبه درحالی برگزار شد که مسئولان ارشد وزارت راه و شهرسازی دراین گردهمایی متفق القول وضعیت فعلی حاکم شده بر ساختار مدیریت شهری را به باد انتقاد گرفتند و از مدیریت شهری تحت عنوان تجارت شهری نام بردند، البته عباس آخوندی علاوه بر ابراز انتقاد به سیستم شهری، از لقب جدید دیگری برای مسکن مهر پرده برداری کرد:«مسکن مهر بمب ویرانگر بود!» وزیر راه و شهرسازی در سخنرانی خود با انتقاد از وضعیت مدیریت شهری گفت: در حال حاضر بازار نهادی مسکن یک بازار بمباران شده است و دچار اختلالات نهادی بسیاری است؛ در این میان نهاد شهرداری هم از یک نهاد مدیریت شهری به تجارت شهری تبدیل شده است. آخوندی ادامه داد: در حال حاضر شهرداری‌ها ضوابط و قوانین را قابل خرید و فروش می‌دانند و همین موضوع شهرهای کشور را با مشکلات عدیده‌ای مواجه کرده است. درواقع تمایل به سوداگری در بخش مسکن وجود دارد اما مدیریت شهری با این اقدامات به سمت افزایش سوداگری و واسطه‌گری حرکت می‌کند. وی به بحث احیا و نوسازی در پیرامون حرم امام رضا (ع) در مشهد مقدس اشاره کرد و گفت: با وجود آنکه طرح‌های نوسازی برای فراهم کردن شرایط زندگی مناسب برای مجاوران حرم رضوی و پاسخ به نیاز زائران در دستور کار قرار گرفت، اما در حال حاضر بیشتر ساختمان بلندمرتبه و بدقواره در اطراف حرم ساخته شده که نه تنها با ظاهر معنوی این مکان در تناقض است، بلکه نیاز زائران را هم پاسخ نمی‌دهد. وزیر راه و شهرسازی با اشاره به ساخت و سازهای بی‌رویه در برخی مناطق تهران، گفت: ساختمان‌های لوکس منطقه ۱ و ۲۲ تهران یا واحدهای مسکن مهر به هیچ عنوان تداعی‌کننده زندگی ایران شهری نیستند و از هیچ‌کدام از این ساختمان‌ها نمی‌توان به عنوان نمونه‌ای برای یک زندگی ایران شهری نام برد.
دولت نهم مفهوم پس انداز را از بین برد
وزیر مسکن گفت که دولت درتلاش است با تبدیل بانک مسکن به یک بانک توسعه‌ای، نقش این نهاد مالی را در مقابله با دوره‌های رکود و تورم مسکن افزایش دهد. آخوندی با اشاره به از میان رفتن مفهوم پس‌انداز در دولت گذشته گفت: تا سال ۸۳ تعداد پس‌اندازکنندگان در بخش مسکن به سه میلیون نفر می‌رسید که با برنامه‌ها و سیاست‌های دولت قبل، سیستم برنامه‌ریزی و پس‌انداز در بخش مسکن با مشکلات عدیده‌ای مواجه شد. وی افزود: اگرچه تقاضا برای خرید مسکن در شهرهای کشور رو به گسترش بود، اما در دولت گذشته عرضه واحدهای مسکونی در خارج از شهرها صورت گرفت، ضمن اینکه در این میان بازار خصوصی مسکن در اختیار دولت قرار گرفت و یک مداخله عظیمی در این زمینه انجام شد.
بمب ویرانگر!
آخوندی همچنین بحث مسکن مهر را به بمبی تشبیه کرد که منجر به ویرانی سلسله نهادهای تامین مسکن شد. وی افزود: کار مسکن توسط یک سلسله نهاد ایجاد می‌شود. از خانواده گرفته تا نهادهای مهندسی، شهرداری‌ها و دولت درگیر هستند تا محصول این نهاد که ساخت یک سکونتگاه است تولید شود ولی ما در سال ۹۲ در دولت با این مساله مواجه بودیم که نهاد ایجاد مسکن مثل بمباران شدید سوریه و یمن ویران شده بود. وزیر راه و شهرسازی خاطرنشان کرد: اتفاقی که در دولت قبل رخ داد این بود که نهادهای عرضه و تقاضا را دچار مشکل کرد. تا قبل از آن صددرصد عرضه مسکن در دست بخش خصوصی بود. طرف تقاضا هم بر اساس ثروت افراد با منابع بانکی وارد بازار می‌شد بنابراین یک سیستم نهادی وجود داشت که یک آقایی پیدا شد و گفت همه اینها را کنار بگذارید. ۵۰۰ تومان پول بدهید صاحب خانه شوید. او تمام مفهوم نظام پس‌انداز را از بین برد و گفت در طرفه‌العینی می‌توانیم صاحب خانه شوید.
شهرداری در بازار مسکن حباب قیمت ایجاد می‌کند
مشاور مالی وزیر راه و شهرسازی هم در این همایش با اشاره به کارکردهای بانک توسعه‌ای مسکن گفت: در چند سال اخیر شهرداری‌ها حباب قیمتی در بازار مسکن ایجاد کردند که بانک توسعه‌ای می‌تواند اثرات روانی بازار مسکن را کنترل کند. حسین عبده تبریزی با بیان اینکه از ابتدای دولت یازدهم سیاست تبدیل بانک مسکن به نهاد توسعه‌ای را دنبال می‌کردیم ، گفت: بانک مسکن بانک تجاری نیست و باید به بانک توسعه‌ای تبدیل شود. وی با تاکید بر اینکه برای اولین بار است که در حوزه رهن منابع کافی وجود دارد ، گفت: در حالی که در گذشته از کسری منابع در حوزه رهن رنج می‌بردیم اما برای اولین بار است که توانستیم که منابع کافی انباشت کنیم. وی با بیان اینکه بانک مسکن نباید دیدگاه ترازنامه‌ای داشته باشد ، گفت: به طور قطع با توسعه‌ای شدن بانک مسکن این بانک می‌تواند به کاهش مشکلات این بخش از اقتصاد کشورمان کمک کند. عبده تبریزی با تاکید بر اینکه در چند سال گذشته شهرداری‌ها به ایجاد حباب قیمت در بازار مسکن کمک کرده‌اند، گفت: شهرداری‌ها در چند سال گذشته باعث ایجاد حباب قیمتی و هیجان کاذب در بازار مسکن شده‌اند و حال اینکه بانک مسکن توسعه‌ای می‌تواند این اثرات روانی در بازار مسکن را از بین ببرد. وی تاکید کرد: از آنجایی که تورم کاهش پیدا کرده است عده‌ای این شرایط را به رکود تعبیر می‌کنند و خواستار ایجاد حباب قیمتی برای خروج از رکود هستند که این سیاست اشتباهی است.
سیستم سنتی واگذاری زمین فساد برانگیز است
معاون وزیر راه و شهرسازی هم با تشریح چالش‌های حوزه مسکن در ایران گفت: یکی از مهم‌ترین مشکلات بازار مسکن در ایران واگذاری سنتی زمین است که فسادبرانگیز است. حامد مظاهریان در با اشاره به رشد جمعیت شهرنشینی در ایران گفت: در حال حاضر ۵۴ درصد جمعیت جهان در شهرها زندگی می‌کنند که این رقم در ایران ۷۳ درصد است و شهرنشینی در ایران نسبت به میانگین جهانی ۲۳ درصد رشد دارد. وی با بیان اینکه بحث کیفیت زندگی شهری یکی از مهم‌ترین مسائل در حوزه مسکن است، گفت: بعد از پیروزی انقلاب اسلامی نسبت مسکن به خانوار بهبود پیدا کرده است به طوری که در ۴ دهه گذشته به ازای هر صد خانه ۱۲۷ خانوار وجود داشت اما امروز به ازای هر صد خانه ۱۰۴ خانوار وجود دارد که معتقدم هر چند که این ارقام بهبود پیدا کرده است اما باید به نقطه سر به سری برسیم. معاون وزیر راه و شهرسازی با بیان اینکه در حال حاضر مسکن از یک کالای سرمایه‌ای در حال تبدیل به کالای مصرفی است ، گفت: در حال حاضر در حوزه مسکن چالش‌هایی وجود دارد که یکی از اینها بحث تامین مالی مسکن است که این یک مشکل جهانی است و تنها مشکل ایران نیست. وی ادامه داد: در کشورمان نظام تامین مالی مسکن بانک‌محور است اما منابع بانکی هم محدود هستند و بانک‌ها از اعطای تسهیلات بلندمدت استقبال نمی‌کند.
