نقش نشریات اقتصادی در شفافیت اطلاعات

نادر اسدی نهاری

در محافل مختلف عنوان می شود امروزه عصر ارتباطات و اطلاعات است و هر کشوری و جامعه ای بتواند سریعتر به اطلاعات مهم و کلیدی در هر زمینه ای دسترسی داشته باشد می تواند موفق تر باشد ؛ درحالی که باید عنوان نمود سرعت، دقت و صحت ارائه به موقع اطلاعات از داشتن اطلاعات دیر هنگام ؛ ناصحیح و یا دستکاری و گزینش شده اهمیت بسیار بیشتری را دارا می باشد .در مباحث اقتصادی این مهم نقش چندین برابری را ایفا می نماید ؛ به طوری که امروزه فلسفه وجودی بازارهای با کارائی نسبتا قوی درکشورهای پیشرفته و صنعتی جهان با شفافیت اطلاعاتی ؛ چنان گره خورده که بدون آن معنی پیدا نمی کند واین بستر اطلاعاتی قوی و شفاف طی سنوات گذشته و در جهت تقویت بازارهای سرمایه و اقتصادهای رو به رشد این کشورهابوجود آمده و قوانین مدون و کاملی در این خصوص تهیه و تصویب و اجرایی گردیده است ؛ به نحوی که داشتن هرگونه اطلاعات محرمانه و دارای رانت اقتصادی و درون شرکتی و عدم ارائه آنها به بازارهای سرمایه بزرگ جهان توسط دست اندر کاران این واحدها و مجموعه ها جرم تلقی شده و مجازات های سنگینی را در پی خواهد داشت . اولین رکن اساسی بازارهای سرمایه بزرگ جهان همچون بورس های نیویورک ، شیکاکو ، لندن ، توکیو و..... وجود شفافیت اطلاعاتی و اطلاع رسانی به موقع وکامل به سرمایه گذاران فعال در این بازارهاست . بطوری که سرمایه گذاران در این بازارها از یک طرف با اتکاءبه قوانین جامع و مدون حمایت از سرمایه گذاران و همچنین به دلیل اطمینان نسبی از عدم وجود رانت های اطلاعاتی با اطمینان خاطر بیشتری اقدام به سرمایه گذاری در بازارهای سهام و اوراق قرضه نموده واز طرف دیگر فرهنگ سازی و تشویق عامه مردم در کنار حرفه ای های بازار به جهت وجود شفافیت اطلاعاتی در این بازارها و ایجاد تعادل بین ریسک وبازده سرمایه گذاری باعث شده که حجم بسیاری از مردم تشویق شوند تا پس انداز های خرد خود را با رغبت بیشتری به این بازارها بیاورند ؛ به طوریکه ملاحظه می شود درصد مشارکت عامه مردم در بازارهای سرمایه کشورهای توسعه یافته به حدود ۵۰ درصد و گاهی بالاترهم می رسد درحالی که این درصد به عنوان مثال در کشورخودمان طبق آخرین آمارها به حدود کمتر از ۱۵درصد جمعیت کشور بالغ می گردد . فلذا وجود بازارهای قوی و دارای عمق سرمایه ای کافی یکی از ابزارهای اصلی سرمایه گذاری و تامین سرمایه به موقع واحدهای تولیدی و صنعتی در این مقوله می باشد و به تبع آن می جذب سرمایه ارزان و به موقع خود دست مایه رشد و توسعه اقتصادی این کشورها را فراهم می نماید . دراین خصوص یکی از مهمترین ابزارهای اطلاع رسانی در عصر حاضر در کلیه زمینه ها از تبلیغات بنگاه های اقتصادی گرفته تا شفاف سازی اطلاعات واحدهای بزرگ تولیدی و صنعتی موجود در بازار سرمایه کشورها و جهان "رسانه ها " می باشند که شامل رادیو ؛ تلویزیون ؛ روزنامه و نشریات و...... می باشند که از پر کاربردترین این رسانه ها نیز در زمینه فعالیت های مالی و اقتصادی و شفاف سازی اطلاعات ، می توان از روزنامه ها و نشریات های مالی و اقتصادی در یک جامعه نام برد که مطالب درج شده در این نشریات خود می تواند عامل بسیار مهمی در چگونگی شکل گیری تصمیمات سرمایه گذاران جهت سرمایه گذاری از یک سو و چگونگی جهت دادن به سیاست ها و برنامه های کلان اقتصادی و تصمیمات مالی و سرمایه گذاری دولت و دست اندرکاران مربوطه از سوی دیگر را قرار گیرد در نتیجه نقش بسیار مهمی را ایفا می نماید و چگونگی جهت گیری سرمایه های سرگردان در یک جامعه را شکل می دهد و تعیین کننده سمت وسوی حرکت پول های پارک شده دراقتصاد یک کشور می باشد؛ که سیگنال لازم را می دهد که بهتر است به سمت تولید روانه گردد یا به سوی دلالی و سفته بازی ؛ به عبارت دیگر سیاست کذاری برنامه ریزان اقتصادی کشور به کدام سو می باشد و به تبع آن بطور غیر مستقیم این حرکات سرمایه گذاران می تواند رشد و توسعه اقتصادی یک کشور را شکل دهد و یا بالعکس . البته در کنار این مهم فرهنگ سازی و تشویق عامه مردم به مطالعه کتاب و نشریات اقتصادی و بالابردن اطلاعات مالی نیز از اهمیت بسزایی برخوردار است . این موضوع را می توان به خوبی در مقایسه بین تیراژ روزنامه های کشورهای توسعه یافته و کشورهای کمتر توسعه یافته ملاحظه نمود . به طوری که اگر تیراژ روزنامه ها در کشور ژاپن را با کشور خودمان مقایسه نماییم این موضوع بیشتر روشن خواهد شد . سه روزنامه پر تیراژ صبگاهی ژاپن بالغ بر روزانه ۲۲ میلیون نسخه می باشد در حالی که درایران تیراژ کل روزنامه های کشور به زحمت به بالای روزانه یک میلیون نسخه می رسد! ؛ جالب این که حجم قابل توجهی هم از این روزنامه ها از گیشه ها به انبار جهت خمیر کردن عودت داده میشوند!. حال باید دید مشکل کجاست ؟ کشور ما و فعالان اقتصادی به طور ویژه در زمینه مسائل مالی و اقتصادی تشنه تحلیل های صحیح اقتصادی و مالی به دور از اغراض سیاسی از یک طرف ؛ مطرح نمودن عریان مشکلات و تنگناهای مالی و سرمایه گذاری که از بسیاری از مسائل سیاسی و اجتماعی و جناحی در کشور نشات می گیرد از سوی دیگر و نهایتا دادن آگاهی های لازم به دست اندرکاران اقتصادی کشور و قانون گذاران و دستگاه های نظارتی جهت تدوین ؛ پیاده سازی و نظارت دقیق براجرای قوانینی است که بتواند در ضمن بوجود آوردن فضایی امن برای سرمایه گذاران از ارائه اطلاعات دارای رانت به افراد خاصی در کشور جلوگیری نماید و شفافیت لازم را برای بازار سرمایه کشور فراهم کند می باشند و همچنین بسیاری از مسائلی که شاید مطرح نمودن آنها در این مجال نگنجد. لذا ملاحظه می شود اولین و بدیهی ترین نقش روزنامه های اقتصادی در کشورموارد فوق می باشند که باید کاملا به آن توسط سر دبیران محترم روزنامه های اقتصادی توجه ویژه گردد. دراین زمینه اولین روزنامه اقتصادی کشور یعنی روزنامه " جهان اقتصاد " که اولین نسخه آن در مورخه چاپ گردید بعنوان پرچمدار این راه دشوار به خوبی توانست مخاطبین خود را در بازارهای پولی و مالی و سرمایه کشور بیابد و امروز که بیست و پنج سال از چاپ اولین نسخه این روزنامه وزین اقتصادی کشور می گذرد شاهد آن هستیم که در کنار این روزنامه بسیاری از روزنامه ها و نشریات مختلف اقتصادی و مالی هر کدام بخشی از این وظیفه خطیر را به عهده دارند ؛ البته امیدواریم در آینده نزدیک علاوه بر اینکه شاهد جذب افراد مختلف جامعه به سمت بازارهای مالی و سرمایه و بالارفتن آگاهی های اقتصادی آنها باشیم روزی برسد که تیراژ روزنامه ها و بخصوص روزنامه های اقتصادی و مالی شامل حداقل ۲۵ درصد جمعیت کشور گردد تا بتوان گفت بازارهای سرمایه کشور ما نیز به سمت کارایی اطلاعاتی در حال حرکت می باشد و تحرکات اقتصادی وسرمایه گذاری کشور صرفا مختص بخش های دولتی و شبه دولتی و یا حقوقی هایی نیست که با واسطه به دولت و یا نهادهای عمومی غیر دولتی متصل هستند و خصوصی سازی به معنای واقعی کلمه و طبق اصل ۴۴ قانون اساسی جمهوری اسلامی در کشور پیاده سازی شده و بازارهای پولی و سرمایه ای کشور از عمق و عرض قابل قبولی برخوردار می باشند و این ممکن نخواهد شد مگر با سعی و تلاش بی وقفه روزنامه ها و نشریات اقتصادی بابت ارائه آمار واطلاعات وتحلیل های شفاف و صریح و کارشناسانه مالی و اقتصادی در جهت بالا بردن آگاهی های عمومی در کشورو دادن سیگنال های به موقع و صحیح به برنامه ریزان ؛ سیاست گذاران و دست اندرکاران اقتصادی و دولت . به امید آن روز ...