راه برای توسعه شتابان صنعت نفت باز شده است
ارائه گزارش تفصیلی مهندس بیژن زنگنه به نمایندگان مجلس از وضعیت و چشم‌انداز صنعت نفت ایران در در دولت یازدهم مجلس دهم در روزهای آغازین کار خود قرار دارد و در این روزها در کنار جایگزینی اعضای کمیسیون‌های مختلف مجلس و تعیین ترکیب تازه کمیسیون‌ها، نشست‌هایی را برای ارائه گزارش کلی وزیران دولت از حوزه عملکرد هر وزارتخانه برگزار می‌کنند. این اقدام که در دوره‌های پیشین سابقه‌ای در این اندازه و ترتیب نداشته است. این اقدام مجلس با توجه به این که تعداد بیش از ۲۰۰ نماینده این دوره سابقه نمایندگی مجلس را نداشته‌اند و برای نخستین بار است که بر کرسی‌های سبز رنگ مجلس شورای اسلامی تکیه‌می‌زنند، اقدامی ارزشمند در جهت توجیه نمایندگان در باره شیوه عملکرد هر وزارتخانه و برنامه‌ها و اقدمات آینده آنان تلقی‌می‌شود. دیروز سه شنبه، ٢۵ خردادماه هم در امتداد همین برنامه مهندس بیژن زنگنه وزیر نفت و دکتر علی ربیعی وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی به ارائه گزارش خود به مجلس دهم پرداختند. در این گزارش به نقل اظهارات مهندس بیژن زنگنه وزیر نفت می‌پردازیم. به نظر می‌رسد با توجه به ترکیب فعلی مجلس شورای اسلامی و فضای مثبت سیاسی و مدیریتی که پس از انتخابات هفتم اسفند ماه در کشور ایجاد شده است و امیدواری به هم‌راهی و همکاری بیشتر از پیش میان مجلس و دولت راه برای توسعه شتابان صنایع نفتی ایران با بهره‌گیری از ظرفیت‌های ایجاد شده در پی اجرای برنامه اقتصاد مقاومتی و ایجاد زمینه مناسب برای بهره‌گیری از سرمایهها و فن‌آوری خارجی برای توسعه توان‌مندی‌های صنعت نفت شاهد شکوفایی روز افزون این بخش بسیار مهم اقتصاد ایران باشیم. گفتنی است سخنان زنگنه در دو بخش ارائه شد. بخش نخست گزارش وزیر نفت به نمایندگان بود و سپس تعدادی از نمایندگان به ارائه دیدگاه‌های خود در باره مسائل مرتبط با صنعت نفت پرداختند و زنگنه در ادامه با ارائه توضیحاتی درباره نگرانی‌ها و نکات مطرح شده توسط نمایندگان پرداخت. به دلیل طولانی بودن این گزارش امکان درج سخنان نمایندگان محترم وجود ندارد. توجه شما را به چکیده سخنان وزیر نفت در جلسه علنی دیروز مجلس شورای اسلامی جلب می‌کنم: بیژن زنگنه صبح دیروز خردادماه با حضور در مجلس شورای اسلامی ضمن تبریک به نمایندگان جدید مجلس که توانستند اعتماد مردم را به دست آورند به گزارش عملکرد صنعت نفت پرداخت و با بیان این که تولید نفت ایران در خردادماه امسال از مرز سه میلیون و ٨٠٠ هزار بشکه در روز گذشت، افزود: این در حالی است که تولید نفت ایران در پنج ماه نخست سال ٩٢، برابر با ٢ میلیون و ٧٠٠ هزار بشکه در روز بوده است. وی مقدار تولید میعانات گازی را نیز ۶٠٠ هزار بشکه در روز عنوان کرد و افزود: این میزان در سال ٩٢ ٣٨٠ هزار بشکه بوده است. وزیر نفت با بیان این که صادرات نفت ایران نفت از دی‌ماه سال ٩۴ تا کنون ٢ برابر شده است، در حالی که این رقم در پنج ماه نخست سال ٩٢ بدون احتساب میعانات گازی، روزانه ٩٧٠ هزار بشکه بود، تصریح کرد: مقدار صادرات نفت ایران هم اکنون از مرز ٢ میلیون بشکه در روز فراتر رفته است. زنگنه با بیان این‌که افزایش تولید نفت ایران بر میدان‌های مشترک غرب کارون متشکل از میدان‌های آزادگان، یادآوران و یاران، متمرکز است، تصریح کرد: تولید نفت از این میدان‌‌ها در آغاز به کار دولت یازدهم، ٧٠ هزار بشکه در روز بود که در پایان خردادماه امسال به ٢٠٠ هزار بشکه در روز می‌رسد و تا پایان سال ٩۵ از ٢۶٠ هزار بشکه در روز نیز فراتر می‌رود. به گزارش خبرنگار شانا، وزیر نفت با بیان این که در بودجه امسال برای صادرات نفت خام و میعانات گازی ٨٠٠ میلیون بشکه یعنی تقریبا روزانه ٢ میلیون و ٢۵٠ هزار بشکه با قیمت ۴٠ دلار در نظر گرفته شد، افزود: امیدواریم این ارقام برای کسب درآمد‌‌ها تحقق یابد. زنگنه با تاکید بر این که هم اکنون صادرات نفت ایران بیش از ٢ برابر شده، تصریح کرد: هم اکنون در بخش بازاریابی نفت رقابت‌های ناسالمی وجود دارد با وجود همه این شرایط برای پس گرفتن سهم ایران به کار خود ادامه خواهیم داد. وی مهم‌ترین چالش‌های بخش نفت را مشکلات شدید مالی در سال‌های گذشته عنوان کرد و با این که این موضوع سبب تاخیر در حیاتی‌‌ترین پروژه‌های صنعت نفت یعنی پارس جنوبی و غرب کارون شد، یادآور شد: اختصاص ١۴,۵ درصد از منابع صادراتی به شرکت ملی نفت ایران به هیچ وجه تکافوی نیاز‌های این شرکت را نمی‌کند. وزیر نفت با اشاره به این که اختصاص ١۴,۵ درصد از درآمد منابع صادراتی نفت به شرکت ملی نفت ایران برای صادرات ٢ میلیون و ٢٠٠ هزار بشکه در روز و قیمت نفت ١٠٠ دلاری بود، افزود: در حالی که قیمت نفت در سال‌های اخیر رقم ٢٠ دلار را نیز تجربه کرد و با توجه به صادرات روزانه یک میلیون بشکه نفت، اختصاص ١۴.۵ درصد اوضاع بسیار نامطلوب بود. زنگنه در ادامه به استهلاک تاسیسات نفتی بویژه در مناطق نفت‌خیز جنوب پرداخت و با بیان این که عمر این تاسیسات از ۵٠ سال گذشته است و نیاز به بازسازی دارند، تصریح کرد: هم‌چنین پایین بودن ضریب بازیافت نفت از مخازن از مشکلات جدی صنعت نفت است که افزون بر سرمایه‌گذاری نیاز به فناوری‌های روز دارد که در صورت نبود سرمایه‌گذاری، سبب هدررفت سرمایه‌‌‌های کشور می‌شود. وزیر نفت در ادامه، به مشکلات گریبانگیر صنعت نفت اشاره کرد و گفت: یارانه‌‌‌های سنگین پرداختی از مشکلات جدی بخش گاز و پالایش و پخش است و با وجود تلاش‌های دولت، این مسئله هم‌چنان بر تشکیلات این دو بخش صنعت نفت فشار وارد می‌کند. وی، تراکم پرسنل و سرعت و شتاب افزایش مصرف انرژی در کشور را از دیگر مشکلات مبتلابه صنعت نفت خواند و افزود: اگر نتوانیم مصرف را مهار کنیم و شدت انرژی را کاهش ندهیم، امکان پاسخگویی به این روند فزاینده مصرف انرژی در آینده وجود نخواهد داشت. وزیر نفت به مفاسد مالی به عنوان یکی دیگر از مشکلات پیش روی وزارت نفت در زمان تحویل این وزارتخانه در دولت یازدهم اشاره کرد و گفت: ٢,٧ میلیون دلار از منابع نفت را آقای زنجانی برده و معلوم نیست چه بر سر آن آورده است و یا خریدهایی که بعضا در دوره قبل بی‌ضمانت انجام شده بود و نمونه آن هم دکلی است که مشخص نیست الآن کجاست. زنگنه با این حال، حیاتی‌‌ترین مسئله بعد از برجام و رفع تحریمها در کشور را ظرفیت‌سازی برای تولید نفت و افزایش قدرت تولید نفت خام کشور عنوان کرد و گفت: اگر به این مهم توجه جدی نشود، بازار‌‌ها را از دست می‌دهیم، موازنه قدرت در منطقه به ضرر ما رقم می‌خورد و آسیب‌های جدی به مخازن ما وارد می‌شود که در این زمینه از نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی انتظار همکاری داریم. وی با بیان این که فعال شدن صنعت نفت، فعال‌سازی اقتصاد کشور را به دنبال دارد و چرخ صنعت نفت، تمام اقتصاد کشور را به جریان می‌اندازد، به ذکر نمونه‌‌ای پرداخت و گفت: روزی که عسلویه فعال بود، هیچ سازنده و پیمانکاری نبود که کاری در عسلویه نداشته باشد و این وضع باید دوباره احیا شود. وزیر نفت با تاکید بر این که باید صدای ما، صدای همدلی باشد، خاطرنشان کرد: صنعت نفت به حمایت مجلس شورای اسلامی نیاز دارد و قطعا این حمایت باید با نظارت دقیق مجلس بر عملکرد نفت همراه باشد. وزیر نفت با اشاره به برخی مخالفت‌‌ها با جذب سرمایه‌‌‌های خارجی در صنعت نفت، گفت: من با جذب سرمایه‌‌‌های خارجی مخالف نیستم، زیرا معتقدم باید از این سرمایهها در مسیر عزتمندی ملت ایران استفاده کرد. بیژن زنگنه، وزیر نفت ظهر روز سه شنبه، ٢۵ خردادماه در بخش دوم صحبت‌های خود در صحن علنی مجلس شورای اسلامی، پس از شنیدن سخنان برخی نمایندگان مجلس شورای اسلامی درباره عملکرد وزارت نفت، ضمن قدردانی از این سخنان، عنوان کرد: من نوکر ملت ایران هستم و اگر بحث جذب و بکارگیری سرمایه‌‌‌های خارجی را در دستور کار داریم، تنها به این دلیل است که از این طریق، با توسعه سریع‌تر میدان‌های مشترک، اشتغال‌زایی و انتقال فن‌آوری، مسیر را برای عزتمندی بیشتر ملت ایران هموار کنیم. وی با اشاره به ظرفیت‌های داخلی فراوان صنعت نفت، ادامه داد: صنعت نفت کشور ما در مباحث دریایی مانند لوله‌گذاری و ساخت عرشه‌‌‌های نفتی، قدرت بلامنازعی است و اگر توانستیم در اوج تحریمها، فازهایی مانند فاز ١٢ و فاز‌های ١۵ و ١۶ را به بهره برداری برسانیم، به مدد همین ظرفیت‌های داخلی بوده است. وزیر نفت با اشاره به برنامه این وزارتخانه برای ایجاد شرکت‌های اکتشاف و تولید و با ابراز تاسف از این که برخی به من برای این تصمیم انتقاد می‌کنند و معتقدند این شرکت‌‌ها کارچاق کن خارجی‌‌ها می‌شوند، اظهار کرد: این شرکت‌‌ها صاحب شخصیت هستند، ظرفیت‌های این مملکت خواهند بود و سرمایه‌‌‌‌هایی ماندگار برای کشور خواهند شد. زنگنه با اشاره به مشکلات مالی که گریبانگیر وزارت نفت است، ادامه داد: امسال وضع منابع مالی نفت بهتر شده است، اما در مجموع صنعت نفت برای تحقق اهداف خود در برنامه پنج‌ساله توسعه به ٢٠٠ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری نیاز دارد که ١٣٠ میلیارد دلار آن به بخش بالادست صنعت نفت مربوط می‌شود و عمده این نیاز باید از منابع خارجی تامین شود. وزیر نفت در پاسخ به اظهارات یکی از نمایندگان خانه ملت درباره تصویب قرارداد‌های جدید نفتی در مجلس شورای اسلامی، گفت: در قانون وظایف و اختیارات وزارت نفت که تصویب شده، وزارت نفت مکلف شده است شرایط عمومی و الگوی جدید قراداد‌های نفتی را تصویب دولت برساند و اگر در قانون به ضرورت مصوب شدن قرارداد‌های نفتی از سوی مجلس نیز اشاره می‌شد، وزارت نفت از قانون تبعیت می‌کرد. زنگنه ادامه داد: پس از ٢ سال، متن مصوبه‌‌ای درباره مدل جدید قراردادی صنعت نفت تدوین و از سوی دولت تصویب شد و در این مسیر، با هر نهادی که حاضر به مذاکره بود، مذاکره کردیم و از نظرات صاحبنظران بهره‌مند شدیم. وی به برگزاری حدود ۴٠ ساعت جلسه در ستاد اقتصاد مقاومتی و جلسات با نمایندگان مجلس شورای اسلامی در این زمینه اشاره و تصریح کرد: هم اکنون با توجه به برخی انتقادها، اصلاحات مدنظر برای اعمال در مدل قراردادی صنعت نفت را برای تصویب به دولت فرستادیم. وزیر نفت با تاکید بر این که در قانون آمده است، شرایط عمومی و الگوی جدید قراردادی نفت به تصویب دولت برسد و نسخه‌‌ای از آن به صورت محرمانه برای در جریان قرار گرفتن نمایندگان خانه ملت، در اختیار مجلس قرار گیرد، یادآور شد: وزارت نفت تابع قانون عمل کرده است. در پایان به فهرستی از دیگر نکاتی که در گزارش زنگنه به آن‌ها اشاره شد و در این گزارش به دلیل کمبود فضا امکان نقل آن‌ها وجود ندارد، مروری می‌کنیم:
