سیری در ادبیات کهن و مدیریت نوین
هفت شهر عشق را عطار گشت *** ما هنوز اندر خم یک کوچه ایم (مولانا)
قسمت اول
قصد دارم با بیان برخی از مطالب زیبا و ایجاد ارتباط میان آنها و علوم جدید در مدیریت، فضای دیگری و چشم انداز دیگری را بگشایم که این مهم برای خودم بسیار جالب است. به طور معمول در فرهنگ ما، ایرانیان یک حالت بی‌تفاوتی نسبت به داشته‌هایمان و علاقه به داشته‌های دیگران وجود دارد و ما بی‌آنکه در اقیانوس عمیق و بی‌پایان فرهنگ و ادبیات و علوم خودمان به جستجو بپردازیم، به سراغ دریای‌های وسیع ولی کم عمق دیگران رفته و به قصد صید مروارید، خود را خسته می‌کنیم و این مهم در فرهنگ این آب و خاک ریشه دوانیده است، همانگونه که حضرت حافظ فرموده‌اند: سال‌ها دل طلب جام جم از ما مــی‌کــرد *** وآنچه خود داشت ز بیگانه تمنا می‌کرد گوهری کز صدف گون و مکان بیرون است *** طلب از گمشدگـان لب دریا مــی‌کـــرد البته قصد این نیست تا علوم جدید و دانشمندان این عرصه را نادیده انگارم، بلکه می‌خواهم از این منظر اعلام دارم که پایه علوم در مشرق زمین‌بوده و دانشمندان غربی با علم بر این موضوع به تحقیق و تفحص پرداخته و با کمک از این علوم توانسته‌اند اسب خرد از گنبد گردون بجهانند. عطار و مازلو هر دو دانشمندان بزرگی بوده‌اند که نظریاتی برای تکامل انسان مطرح کرده‌اند، یکی به زبان شعر و عرفان و دیگری به زبان و بیان مدیریت و به قول فلاسفه معقول به ملموس، اما هر دو یک جهان‌بینی داشته و یک هدف را دنبال می‌کنند و آن انسان کامل است. حال باید دید بیان هریک چگونه است و نگاه هریک مبتنی برچه اصلی استوار گردیده. اما با کمی دقت در میابیم که فلسفه شرق و عرفان آن بخصوص آن قسمی که بر پایه ادیان الهی است نقشی کمتر از تحقیقات اجتماعی در بیان موضوعات توسط برخی بزرگان فارغ از این فضا داشته و اینکه در پاره‌ای موارد جهان شمولی آن دچار لغزش می‌شود از این ناحیه می‌تواند باشد. هفت شهر عشق هفت شهر عشق یا هفت وادی در اصطلاح عرفان شیخ عطار نیشابوری مراحلی است که سالک طریقت باید طی کند که طی این مراحل را به بیابان‌های بی‌زینهاری تشبیه کرده‌‌است که منتهی به کوه‌های بلند و بی‌فریادی می‌شود که سالک برای رسیدن به مقصود از عبور این بیابان‌های مخوف و گردنه‌های مهلک ناگزیر است. شرح کامل و تعلیم این هفت وادی مخوف که در واقع راه حضرت عشق است در کتاب منطق‌الطیر در قالب داستان سفر مرغان به رهبری هدهد و حکایاتی که رخ می دهد آمده‌است. ادامه دارد....
مصطفی مالکی تهرانی - کارشناس ارشد اقتصادی shmt5554@iran.ir
