بورس کالا، بازاری به وسعت ایران

بورس کالا بازاری با سیستمی شفاف و به روز است به طوری که این بازار بهترین راه برای مبارزه با رانت خواری است همچنین بورس کالا این توانایی را دارد تا اکثر کالا ها را در این بازار معامله کند، از گاز گرفته که در لوله‌ها و مخازن ذخیره سازی شده است تا مواد فاسد شدنی که برای نگه داری نیاز به سرد خانه است مانند محصولات کشاورزی و یا محصولات پتروشیمی که جاذبه صادراتی برای کشور نیز دارد.

بین المللی شدن بورس کالا

شرکتی که به بورس کالا وارد می‌شود از همه لحاظ مورد اعتماد و حتی مردمی است. به عنوان نمونه یک شرکت پتروشیمی که سهام آن در بازار بورس معامله می‌شود، از طرفی محصولات این شرکت در بورس کالا به فروش می‌رسد، این موضوع موجب می‌شود تا این گونه شرکت ها بیشترین شفافیت مالی را در کارنامه خود ثبت کنند چون از همه لحاظ مورد بررسی مردم و سازمان بورس است و تخلف در آن به ندرت روی می‌دهد. این شفافیت موجب شده است تا صحبت از بین‌المللی کردن بورس کالا بر سر زبان‌ها بیافتد. اما قبل از بین‌المللی کردن بورس کالا باید این بورس را ملی کرد، بدین معنی که محصولاتی که نیاز اساسی مردم را تشکیل می‌دهد در این بازار معامله شود مانند برنج و... از طرفی باید این بورس گسترش یابد به طوری که فروشگاه‌های بزرگ زنجیره‌ای با مراجعه مستقیم به این بازار محصولات را به قیمت واقعی خریداری کرده و با نرخ ارزان به دست مصرف کننده نهایی برسانند.

اهمیت شفافیت بورس کالا

آمار معاملات در بورس کالا حکایت از آن دارد حجم معاملات در این بورس همواره صعودی بوده است، دلیل صعودی بودن حجم معاملات در بورس کالا شفافیت این بازار است، به گفته حامد سلطانی نژاد، مدیرعامل بورس کالا، شفافیت در اقتصاد یکی از مهمترین عناصری است که می‌تواند کشوری را از رفتن به باتلاق بحران نجات دهد، این گونه که از صحبت های مدیرعامل شرکت بورس کالا برداشت می‌شود، عدم شفافیت در اقتصاد ایران حلقه مفقوده ای است که کشور را در معرض خطر قرار می‌دهد. شفافیت در امور بازرگانی و جلوگیری از قاچاق کالا از مهمترین مواردی است که در یک اقتصاد پویا مورد توجه ویژه قرار می‌گیرد. سلطانی نژاد در این باره معتقد است به صلاح عده‌ای نیست که شفافیت قیمتی در کالاها صورت پذیرد او می‌گوید باید آن قدر فضای مبهم و غیر شفاف، مورد هجمه قرار گیرد تا کسی دیگر نخواهد در فضای مبهم فعالیت کند. لازم است بدانید در صنایع مختلف شاید بین ۲۰۰ تا ۳۰۰ شرکت در بورس کالا پذیرفته شده است. که از این تعداد بیشترین شرکت ها یعنی در حدود ۵۰ شرکت در حوزه پتروشیمی محصولات خود را به بورس کالا عرضه می‌کنند.

مزایای بورس کالا

بورس کالا از دو بخش تشکیل شده است که شامل تولیدکنندگان و مصرف کنندگان است. الف) تولیدکنندگان و بازرگانان مواد اولیه: همواره یکی از بزرگترین مشکلات تولید کنندگان در ایران مشکل تهیه مواد اولیه به دلیل عدم شفافیت بازار، نامعلوم بودن روند آتی قیمت محصولات و ناکارآمدی نظام تعیین قیمت و توزیع محصولات بوده است. ایجاد بورس کالا ، آهنگ نوید بخشی برای رفع مهمترین بخش از فرآیند عملیات یک واحد تولیدی است. تولیدکنندگان می توانند با استفاده از ابزارهای داد و ستد در بورس ، در برابر نوسانات قیمت ایمن شوند و با خرید و فروش قراردادهای سلف و آتی، ریسک قیمت را پوشش دهند. بازرگانان نیز می توانند با همین روش با اطمینان خاطر بیشتری از قیمتهای آتی برای صادرات و واردات محصولات موردنظرشان تصمیم‌گیری نمایند. ب) مصرف‌کنندگان: صنایعی که مواد عرضه شده در بورس کالا را به عنوان مواد اولیه خود دریافت می نمایند، نقش بسیار مهمی در بازاربرعهده دارند. طبیعتا این صنایع نیز برای برنامه ریزی تولید خود، تمایل دارند از خطرات ناشی از نوسان قیمتها ایمن شوند و با برآوردی مطمئن از قیمت تمام شده، به تولید اقتصادی بپردازند. برای این گروه، بورس کالا مکان مطمئنی برای خرید مواد اولیه، دریافت اطلاعات موثق در مورد روند قیمت‌ها و در نتیجه تضمین سود شرکت است. سازمان‌های ناظر، ارائه کنندگان خدمات جنبی و کارشناسان تحلیل گر بازار: هر چند این نهادها و افراد به طور مستقیم در مبادلات شرکت نمی‌کنند، اما وجود آنها در رونق یا امنیت بازار ضروری است. شرکتهای بیمه، بانکها، انبارها، شرکتهای حمل و نقل، اتاق پایاپای وکارشناسان تحلیل گر از جمله ارائه دهندگان این خدمات و تسهیلات هستند. با توجه به مطالب فوق این بازار، بازاری منسجم ، سازمان یافته و قانونمند برای تسهیل داد و ستد نقدی و آتی کالا ، که در آن قیمت‌ها به صورت شفا ف و در اثر تقابل آزاد عرضه و تقاضا کشف می شود. از طرفی سامان دهی بازار کالاهای خاص نظیر محصولات فلزی کشاورزی ، انرژی و پتروشیمی از طریق مکانیزم اجرائی ناظر بر تعهدات و منافع طرفین معامله است. همچنین در این بازار واسطه گری و واسطه های غیرضروری حذف می‌شود، بدین ترتیب معاملات و خرید و فروش مستقیم بین فروشنده و خریدار برقرار می‌شود. در نتیجه کشف قیمت کالاها براساس تعامل و تقابل عرضه و تقاضا و نیاز بازار صورت می‌گیرد. این موضوع نیز به نوبه خود امکان کاهش نوسانات مخل بازار و انتقال ریسک را فراهم می‌کند.