هندیها در تهران چه میخواهند؟
دارمندراپرادهان، وزیر نفت هند بامداد امروز به تهران آمده است تا با همتای ایرانی خود مهندس بیژن زنگنه دیدار و گفتوگو کند. اما به راستی هندیها در تهران چه میخواهند؟ در دووران تحریمهای ظالمانه ایران تعدادی از کشورها به عنوان این که از ایران حمایت میکنند، در روزهای و هفتههای قبل از اعمال تحریمها با خرید نفت خام ازایران -البته احتمالا با دریافت تخفیف مناسب به دلیل اینکه در شرایط نامناسبی خرید خود را انجام میدهند- قیمت نفت خام خریداری شده را به ایران بدهکار شدند. با اعمال تخریمهای گستردهتر امکان پرداخت بهای نفتی که خریده بودند را نیافتند و به ایران بدهکار ماندند. به این ترتیب فرصتی چند ساله برای خریداران و بانک مرکزی هند فراهم شد تا به تعبیری با بلوکه کردن پول ایران از اعتباری که داشتن چنین موجودی برای آنان ایجاد میکرد بهره بگیرند و هر هنگام که شرایط برای ابزپرداخت پول ایران فرام شد اصل را به صاحبش برگردانند و سود و منفعت حاصل شده را برای خود نگه دارند. هرچند انصاف حکم میکرد که اصل و فرع پول را با احتساب نرخ متعارفی ازبهره بانکی برای ایران نگهدارند و صفت امانتداری از هندیها به یادگار بگذارند. اما در عرصه اقتصاد و سیاست امروز جهان انتظار انصاف و عدالت داشته آرزویی نزدیک به محال است ولی انتظار بازپس دادن بدهی نفتی انتظاری حداقلی به شمار میآید. اما امروز که هندیها به تهران آمدهاند، برای بازپسدادن بدهی خود با دبه و اما واگر حرف میزنند از سویی رییس بانک مرکزی هند میگوید که ذخیره کافی برای ایفای تعهدات ارزی خود داریم اما برای پرداخت بدهی ارزی خود به ایران انتظاردارند ایران روپیه هند را به جای یورو از آنان بپذیرد. تا اینجای کار اگر بپذیریم که رییس بانک مرکزی هند برای آبروداری از پر بودن خزانه ارزی خود سخن گفته است و دولت هند را فاقد منابع کافی برای پرداخت بدهی خود بدانیم، صورت مسأله فرق میکند و دستور مذاکرات را باید طوری بنویسیم که برای مسایل مالی با هم گفتوگو کنیم. اما در سوی دیگر خبرهایی میرسد که هندی]ا خواهان خرید بیشتر نفت از ایران هستند، زمزمههایی برا احیای مذاکره در باره خرید گاز ایران شنیده میشود هندیها برای مشارکت در طرحهای پتروشیمی با ایران اعلام آمادگی میکنند و حرفهای بیشتری درباره سرمایهگذاریی در مناطق آزاد و بندر چابهار و طرحهای دیگر زده میشود. دم خروسی پیداست اما با قسم حضرت عباس مواجه هستیم که پول نداریم. اگر هندیها پول ندارند که بدهی خود را بپردازند، درباره کدام پتروشیمی و خریدهای بیشتر مذاکره میکنند؟ اگر این مقامات با تصور غلطی از مذاکره کنندگان مقابل خود ندارند هم باید با صراحت به انان گفت که پس از پا پس کشیدن هندیها از خط لوله گاز ایران-پاکستان-هند که به خط لوله صلح شناخته شد، ایران در چند نوبت و برای آخرین بار در فروردین سال جاری به پاکستانیها گفته است که ما برای تحمیل سرمایهگذاری برای کامل کردن خط لوله در داخل پاکستان تمایلی نداریم. بنا براین به طور طبیعی هم برای هندیها امکانی وجود ندارد که با بستن قرارداد و مشارکت ضعیف در برنامههای توسعهای ایران در صنعت نفت و گاز منابع لازم باری بازپرداخت بدهی خودشان را از منابع مالی تازه رها شده ایران فراهم کنند. وزیر نفت و مقامهای بانکی و مالی ایران برای منابع نفتی و مالی ملت ایران ارزش قائل است و برای حل مساله بدهیهای نفتی هند به ایران سرسختانه مذاکره خواهد کرد. امیدوارم وزیر نفت هند با دست پر به ایران آمده باشد و برای مشارکت در طرحهای نفت، گاز و پتروشیمی ایران پرداخت بدهیهای خود را به عنوان مقدمه و اثبات حسن نیت انجام دهد.