مقاومت ایران موجب سربراه شدن تولید کنندگان نفت میشود؟
تولیدکنندگان عمده نفت جهان از جمله اعضای اوپک و سایر تولید کنندگان بزرگ نفت در جهان در پی یافتن راهی برای مهار افت شدید قیمت نفت در ماههای اخیر هستند. قیمت نفت در ماه ژانویه سال جاری میلادی به کمترین میزان خود در دوازده سال اخیر رسید و به عدد ۲۰ دلار به ازای هر بشکه نزدیک شد. اغلب تولیدکنندگان نفت به راه حلی شناختهشده که در سالهای پیشین همواره مورد عمل اوپک بوده است میاندیشند. کاهش سقف تولید و سهمیهبندی برای کنترل قیمت از طریق مهار عرضه. هرچند در سالهای متادی عمل به این شیوه کنترل قابل اعتمادی بر رعایت سهمیه بندی اعمال نشده است اما این بار یک عامل تازه در بازار برای کسانی که در غیاب ایران در سالهای دوران تحریم سهمیه آن را برای خود برداشتهاند، مانع ایجاد کرده است. ایران میخواهد سهم خود و اعتبار ازدست رفتهاش در بازار را به دست بیاورد و این ممکن نیست مگر با افزایش تولید و صادرات ایران. تولید کنندگان دیگر خواهان انجماد و یا فریز عرضه توسط همه هستند تا از این طریق بتوانند قیمتها را مهار کنند. پافشاری ایران بر مواضع خود بهانهای شده است تا همه آنان برای دستیابی به یک توافق تأثیرگذار بر بازار بهانه بیاورند. تداوم این وضعیت برای اغلب این کشورها که اقتصاد آنان به درآمد نفتی وابسته است، توان آنان برای اصرار بر دخالت دادن ایران در این برنامه را کاهش داده است و رفتهرفته آنان برای پذیرش شیوه اتخاذ تصمیم درباره کاهش و یا فریز تولید نفت بدون دخالت دادن ایران آماده میشوند. قرار برای روز ۲۸ فروردین تنظیم شده است. این امیدواری وجود دارد که با تصمیم مناسبی در این باره هم قیمت نفت از رشد خوبی برخوردار شد و هم ایران بتواند برنامه افزایش تولید خود را ادامه دهد. باهم خبرهای خبرگزاریها در این باره را مرور میکنیم: نشست ۲۰ کشور تولید کننده نفت ۲۸ فروردین در دوحه؛ مذاکره برای تثبیت صادرات نفت خام در روز ۲۸ فروردین انجام میشود. وزیر نفت ونزوئلا گفته است که نمایندگان حدود ۲۰ کشور تولید کننده نفت در نشست ۱۷ آوریل ( ۲۸ فروردین ۱۳۹۵) در دوحه قطر برای مذاکره درباره تثبیت سطح صادرات نفت خام، دیدار و مذاکره خواهند کرد. خبرگزاری رویترز از کاراکاس در این باره به نقل از اولوگیو دل پینو وزیر نفت ونزوئلا نوشته است که او به صورت شخصی با همتای ایرانی خود در باره این پیشنهاد گفت و گو می کند. به گفته دل پینو، کشورهای پیشنهاد دهنده تثبیت سقف تولید نفت تا میانه سال جاری میلادی (۲۰۱۶) به عنوان ساز و کاری و ابزاری برای متوازن کردن بهای نفت خام و ذخایر آن، از این فراخوان حمایت کردهاند. وزیر نفت ونزوئلا افزود: کشورهای عضو و غیرعضو اوپک مانند قزاقستان، عمان، جمهوری آذربایجان، مکزیک، کلمبیا و دیگر کشورها، موظف به اجرای این طرح خواهند بود. به گفته دل پینو، این پیشنهاد مشابه توافق اصلی تثبیت سطح تولید نفت خام است و تنها یک طرح اضافی برای ایجاد کمیته وزارتی کشورهای عضو اوپک و غیرعضو برای پیگیری پایبندی به دستورالعملها و نظارت بر قیمتها و ذخایر نفت خام، به آن افزوده شده است. افزایش عرضه نفت در بازارهای جهانی از جمله توسط سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک)، سرمایهگذاران و دلالان نفتی را نگران کرده است. قیمت هر بشکه نفت خام در بازارهای جهانی که در اوایل سال جاری میلادی به پایین ترین حد خود از سال ۲۰۰۳ تا کنون رسید، از اواسط ماه فوریه با توافق صورت گرفته میان عربستان، قطر و ونزوئلا، روند صعودی طی کرد. رویترز نوشت: به نظر نمی رسد ایران پس از بازگشت به بازارهای نفتی، در پی رفع تحریمهای بینالمللی علیه تهران، قصد پذیرفتن پیشنهاد محدود کردن تولید نفت خود را داشته باشد. در این سوی فضایی که برای مهار افت بیش از اندازه قیمت نفت ایحاد شده است؛ نیز وزیر نفت ایران با تأکید بر اینکه افزایش قیمت نفت نیازمند تلاش همه کشورهای عضو و غیرعضو اوپک است، اظهار کرد: اراده سیاسی مورد نیاز برای افزایش قیمت نفت در حال شکلگیری است. بیژن نامدار زنگنه که در گفتوگو با ایسنا سخن میگفت، در پاسخ به این پرسش که آیا دولت برنامهای برای افزایش قیمت نفت دارد؟ اظهار کرد: افزایش قیمت نفت نیازمند تلاش همه کشورهای عضو و غیرعضو اوپک است. وی با تأکید بر اینکه افزایش قیمت نفت نیازمند یک اراده سیاسی قوی نیز هست، خاطرنشان کرد: فکر میکنم که این اراده سیاسی در حال شکلگیری است و از اینکه اوپک و غیر اوپک خوشحال هستیم به عنوان بزرگترین تولیدکنندگان نفت در حال برقراری رابطه و همکاری هستند خوشحالیم. وزیر نفت همچنین در پاسخ به این پرسش که آیا برنامهای برای افزایش تولید نفت و صادرات آن وجود دارد، گفت: ما به دنبال تولید و صادرات نفت به اندازه ظرفیتهایمان هستیم.