بداهه‌سرایی سیاسی آفت منافع اقتصادی
پایان تحریم‌های یک‌سویه علیه ایران، اگرچه در زمین سیاسیون و دولتمردان رقم خورد، اما قطعاً بیشترین دستاوردهای آن در حوزه اقتصاد خواهدبود. به گزارش خبرنگار جهان اقتصاد، ثبات و امنیت نه الزام که اجبار‌هایی انکارناپذیر برای فراهم‌کردن شرایط سرمایه‌گذاری است، که در فضای جدید اقتصادی که کشور پس از اجرای برجام با آن روبه‌رو خواهدشد، باید به‌طور ویژه مورد‌توجه قرارگیرد. قطعاً متأثر شدن از اتفاقات هیجانی و تصمیم‌گیری‌های ناگهانی، یکی از جدی‌ترین تهدیدات برای فعالیتهای اقتصادی بالاخص در مبادلات اقتصادی با دیگر کشورها و جذب سرمایه‌گذاری خارجی است. آنچه مسلم است، در شرایط پیش رو پس از اجرایی‌شدن برجام و توقف تحریم‌های اقتصادی، برخی کشورها که از محل تحریم‌های ایران منافعی برای خود تعریف کرده‌بودند، ممکن است به طمع حفظ این منافع به دنبال ایجاد تنش در روابط سیاسی و اقتصادی ایران باشند که این موضوع نباید از نگاه تصمیم‌گیران و سیاست‌گذاران کشور دور بماند. در این خصوص سیدمحمدمهدی طباطبایی مشاور کنفدراسیون صادرات اتاق بازرگانی ایران در گفتگو با جهان اقتصاد با تأکید بر اینکه اصولاً برای سرمایه گذاری، ثبات در قوانین و فضای اقتصادی اولین گزینه‌ای است که مورد‌توجه قرارمی‌گیرد، افزود: هرگونه رفتار احساسی که موجب نگرانی و مخدوش کردن امنیت فضای اقتصادی شود، فعالیتهای اقتصادی و سرمایه‌گذاری را دچار تزلزل میکند. عضو هیأت‌مدیره اتحادیه صادرکنندگان خشکبار تصریح‌کرد: رفتارهای هیجانی و بداهه تنها بر فضای سرمایه‌گذاری و فاصله گرفتن سرمایه‌گذاران خارجی اثر منفی نداشته، و فعالیت تجار ایرانی که با دیگر کشورها مبادلات تجاری دارند، را نیز متاثر کرده و سرمایه‌های ملی را تهدید میکند. وی با اشاره به اینکه نباید در تجارت خارجی کشور بالاخص صادرات غیرنفتی نگاه حذفی حتی به ارقام کوچک داشت، اظهارداشت: اگرچه رقم تجارت با برخی کشورها اندک بوده، و سهم اندکی در تراز تجاری کشور دارد، اما باید به این مهم توجه داشت که همین اعداد و ارقام کوچک جمع‌شده و تجارت خارجی کشور را شکل میدهند. طباطبایی ادامه‌داد: مورد دیگر اینکه غالب صادرات غیرنفتی را شرکت‌های کوچک و متوسط انجام میدهند که ایجاد مشکل در روند تعاملات خارجی کشور، ممکن است تجارت این شرکتها را مختل و سرمایه‌های ایشان را که بخشی از سرمایه ملی کشور محسوب می‌شود، تهدید کند. مشاور کنفدراسیون صادرات اتاق بازرگانی ایران تأکیدکرد: اگرچه رقم تجارت این شرکتها از مجموع تجارت خارجی زیاد نیست، اما تمام یا بخش قابل‌توجهی از سرمایه آنها است که اگر مورد تهدید قراربگیرد، موجب نابود شدن این شرکتها می‌شود. وی با اشاره به اجرایی شدن برجام و توقف تحریم‌ها گفت: بعد از چند سال، از شرایط بحرانی تحریم که بخش عمده تجارت کشور را دچار مشکل کرده‌بود، خارج می‌شویم، ایجاد تنش موجب خواهدشد تا شرایط مناسب برای احیاء تعاملات خارجی اقتصاد فراهم نشود، ازاین‌رو باید در مسیری حرکت کنیم که امنیت فضای اقتصادی و پایداری شرایط برای سرمایه‌گذاری فراهم شود. طباطبایی ادامه‌داد: آنچه مسلم است مسائل سیاسی در حوزه اختیار و عمل سیاسیون است، اما به هرحال نمی‌‌توان تبعات رفتارهای سیاسی بر حوزه اقتصاد را نادیده گرفت. وی این موضوع را که برخی کشورهای منطقه از قبال تحریم ایران منافع اقتصادی برای خود ایجاد کرده‌‌اند، امری بدیهی دانست، و توضیح داد: مسلماً هرکشوری منافع اقتصادی خود را در اولویت می‌داند، ازاین‌رو ممکن است برخی به دلیل متوقف شدن این انتفاع، چندان از پایان تحریم ایران خشنود نباشند، اما اینکه بخواهند با ایجاد تنش در روابط معادلات را برهم بزنند طبیعی و منطقی نیست، به‌هرحال اینان باید بپذیرند ایران جایگاه اقتصادی خود را دارد و با پتانسیل‌های موجود فعالیتهای اقتصادی خود را پیش خواهد برد. عضو هیأت‌مدیره اتحادیه صادرکنندگان خشکبار گفت: چنین تفکراتی منطقی نیست و سناریوهایی که با این مضمون نوشته شود، قطعاً اقبالی نداشته و به نتیجه نمی‌رسد، چراکه بزرگترین و مهمترین اتفاقی که باید رقم می‌خورد، پیشبرد بحث برجام بود که انجام شد و قطعاً در مراحل دیگرهم ایران در مسیر منطق حرکت کرده، و موفق خواهدبود. وی با بیان اینکه نباید از اینگونه رفتارها غافل شد، افزود: برای حفظ منافع اقتصادی کشور باید یک سیاست‌گذاری منطقی و با دوراندیشی در بخش قوانین اقتصادی و تجاری داشته باشیم و ایجاد ثبات در حوزه اقتصادی را در اولویت قراردهیم. طباطبایی در پایان در خصوص کاهش اثرات مناسبات سیاسی بر مبادلات و تعاملات اقتصادی گفت: اگر شرایطی فراهم شود که اثرگذاری مباحث سیاسی بر حوزه اقتصاد کاهش یابد و سیاست و اقتصاد با هم گره نخورد، قطعاً می‌تواند به ایجاد اشتیاق برای سرمایه‌گذاری و فعالیت اقتصادی کمک کند. علی شفائی ali.shafaee@jahaneghtesad.com
