معامله پرسود در چارچوب برجام
بعد از حل مسئله PMD نوبت به یکی دیگر از گره های پرونده هسته ای رسید که در چارچوب برجام گشوده شود. تعویض مازاد اورانیوم غنی شده ایران با کیک زرد تولید شده در روسیه یکی از مهم ترین مراحل اجرای برجام بود که طی چند روز گذشته به انجام رسید. اجرای این مرحله حساس و پیچیده با هماهنگی بین المللی گسترده ای صورت گرفت. خروج اورانیوم غنی شده مازاد ایران به خصوص به دلیل وجود بی اعتمادی بین ایران و کشورهای ۱+۵، مرحله ای بسیار حیاتی و مهم به شمار می رفت. با توجه به وجود سابقه عهدشکنی های طرف های مذاکره کننده، طرف ایرانی نسبت به انجام تعهدات دوجانبه در این مبادله تاکید ویژه ای داشت. در فرمان نه ماده ای مقام معظم رهبری در مورد برجام نیز این مسئله مورد تاکید قرار گرفته بود. ایشان در پنجمین ملاحظه پیرامون اجرای برجام تاکید کردند : « معامله اورانیوم غنی شده موجود در برابر کیک زرد با دولت خارجی در صورتی آغاز خواهد شد که قرارداد مطمئن در این باره همراه با تضمین کافی منعقد شده باشد. معامله و تبادل مزبور باید به تدریج و در دفعات متعدد باشد.» از سوی دیگر ۱+۵ نیز حساسیت ویژه ای در مورد اجرای این بخش از برجام داشت. کل مخالفت غرب با اقدامات هسته ای ایران بر تکرار ادعای واهی قصد ایران برای ساخت سلاح هسته ای قرار داشت و طبیعی است که اورانیوم غنی شده یکی از لوازم مهم ساخت این سلاح ها به شمار می رود. سلاح هایی که ایران بارها و بارها اعلام کرده است قصدی برای تولید آن ها نداشته و نتایج بازرسی های نهادهای بین المللی مربوط نیز این مسئله را تایید کرده است. با این وجود خروج اورانیوم غنی شده مازاد ایران و دریافت کیک زرد به جای آن، یکی از مهم ترین بهانه های محافل جنگ طلب را برطرف خواهد ساخت. روایت بعیدی نژاد از مبادله اورانیوم با کیک زرد حمید بعیدی نژاد از مذاکره کنندگان ارشد هسته ای ایران در یادداشتی در صفحه اینستاگرام خود روایتی دست اول از اجرای این مرحله از برجام به دست داده است. بعیدی نژاد در بخشی از این یادداشت می نویسد :«طی روز گذشته یکی از سخت ترین مفاد برجام در یکی از پیچیده ترین عملیات نقل و انتقال ذخایر اورانیوم به و از ایران به اجرا درآمد. اجرای این عملیات حداقل حاصل دو ماه کار شبانه روزی بود و اجرای این عملیات پیچیده در هماهنگی با روسیه و قزاقستان صورت گرفت. نروژ و آذربایجان نیز در این عملیات مهم نقش داشتند.در این عملیات ایران حدود نه تن ذخایر اضافی اورانیوم غنی شده و همچنین ضایعات مربوط به صفحات سوخت تولید شده خود را به کشور روسیه فروخت و بر اساس قیمت استاندارد بین المللی معادل آن از روسیه کیک زرد خریداری و وارد نمود. به اضافه بر اساس ترتیبات تفاهم شده صفحات نیم ساخته سوخت هسته ای نیز در روسیه نگهداری و با اعلام نیاز ایران جهت تکمیل با وساطت آژانس بین المللی انرژی اتمی به کشورمان بازگردادنده می شود.» معاون سازمان انرژی اتمی : معامله پرسودی انجام دادیم سخنگوی سازمان انرژی اتمی گفت: تبادل اورانیوم غنی‌شده ایران با کیک زرد معامله پرسودی بود که بر ذخایر استراتژیک کشور افزود. بهروز کمالوندی در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به انتقال ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران به روسیه با تاکید بر این‌که این انتقال در حالی صورت گرفت که بر اساس نامه مقام معظم رهبری ایران ابتدا ذخایر کیک زرد را از روسیه دریافت کرد افزود: کم‌تر از ۱۱ تن مواد هسته‌ای غنی شده در ازای بیش از ۲۰۰ تن کیک زرد تبادل شده است. کمالوندی تاکید کرد: نوسانات قیمت اورانیوم در یکی دو ماه اخیر به نفع ایران در این مبادله تمام شد و از این رو نیز معامله پرسودی برای ما بود. کری : مهم ترین گام ایران در اجرای برجام برداشته شد وزیر خارجه آمریکا با استقبال از انتقال بخش عمده ذخایر ارورانیوم غنی‌شده ایران به روسیه، آن را یکی از مهم‌ترین گام‌های ایران در اجرای برجام دانست. به گزارش ایلنا به نقل از خبرگزاری فرانسه، کری در بیانیه‌ای که توسط وزارت خارجه آمریکا منتشر شد، اعلام کرد: «زمانی که یک کشتی حامل بیش از ۱۱ تن اورانیوم با درصد غنای پائین، ایران را به مقصد روسیه ترک کرد، مهم‌ترین گام در راستای اجرای تعهدات ایران برداشته شد.» وزیر خارجه آمریکا ادامه داد که با انتقال اوارنیوم غنی شده ایران به روسیه، «زمان گریز» ایران از دو تا سه ماه به حدود شش تا ۹ ماه افزایش پیدا می‌کند.
