انفجار ناترازی گاز
مجلس نشین‌ها از خواب زمستانی بیدار شدند
با فرا رسیدن فصل سرما مجلس نشین‌ها از خواب زمستانی بیدار شدند و در صدر اخبار چند روز گذشته ناترازی گاز در کشور سرآمد بود و خطر کمبود گاز برای کشوری که دومین دارنده ذخایر گاز است، طنز تلخی است .در هفته گذشته کمیسیون انرژی مجلس درباره ناترازی تولید و مصرف گاز گزارشی را ارائه داد، هشدارهای جدی درباره این مسئله مطرح کرد. این گزارش نشان می دهد که افت فشار مخزن گازی پارس جنوبی به حدی جدی است که در صورت بی‌توجهی به آن، سالانه به اندازه یک فاز معادل 28 میلیون متر مکعب در روز، افت تولید گاز برای کشور روی خواهد داد حال اینکه این موضوع امسال مطرح شده جای بحث و کارشناسی دارد.
به گزارش خبرنگار جهان اقتصاد، کمیسیون انرژی در این گزارش خواستار تشکیل معاونت راهبردی انرژی رئیس جمهور برای سامان دهی سیاست گذاری در این حوزه شده است. پس از قرائت این گزارش، رئیس مجلس با انتقاد از کم کاری های صورت گرفته درباره اجرای قانون رفع موانع تولید رقابت پذیر در موضوع مربوط به بهینه سازی مصرف سوخت و انرژی، بر تامین 80 میلیارد دلار منابع برای رفع ناترازی، از محل صرفه جویی انرژی در کشور به جای برداشت از صندوق توسعه ملی تاکید کرد.
بارها تحلیلگران و کارشناسان نفتی سخن از رتبه دوم ایران در ذخایر گازی جهان، رتبه سوم در تولید گاز طبیعی و البته رتبه چهارم در مصرف این حامل انرژی گفته اند و این موضوع مصرف در سال های اخیر به ویژه در فصول سرد با افزایش تقاضای بخش خانگی برای گرمایش تشدید شده است. به طوری که تنها در سال 98، حدود 12میلیارد لیتر گازوئیل و نفت کوره با ارزش بیش از پنج میلیارد دلار برای جبران کمبود گاز توسط نیروگاه ها سوزانده شده است.
در امسال نیز به رغم کاهش و بعضاً قطع گاز بخش‌های مختلف صنعت و در مواقعی کاهش صادرات و مصرف مقادیر بیشتر نفت کوره در مقایسه با گذشته، اعمال خاموشی در صنایع و بخش های خانگی و تجاری محتمل است. این آمار نشان می دهد که در صورت بی توجهی و نبود برنامه ریزی و اقدام سریع، کشور با بحران جدی برای امنیت انرژی روبه رو خواهد شد به نحوی که واردات این حامل انرژی یا بازگشت به دهه ماقبل 70 شمسی و خرید و توزیع وسایل گرمایشی نفتی و زغالی بین مردم اجتناب ناپذیر خواهد بود.
افت اورژانسی فشار گاز پارس جنوبی و نیاز به 20 میلیارد دلار برای حفظ وضع فعلی این گزارش در بخش چالش ها، به طور مشخص به وضعیت نامناسب میدان مشترک گازی پارس جنوبی اشاره کرده و افزوده است: این میدان به عنوان بزرگ ترین میدان گازی جهان، تامین کننده حدود 70 درصد گاز مورد نیاز کشور است. با این حال، افزایش بی رویه برداشت موجب افت فشار مخازن این میدان شده و چنان چه تصمیم فوری گرفته نشود، سالانه به اندازه یک فاز معادل 28 میلیون متر مکعب در روز، افت تولید روی خواهد داد.
در همین زمینه، محمدرضا جولایی مدیر دیسپچینگ شرکت ملی گاز ایران در گفت‌وگو با خبرنگار جهان اقتصاد اظهار داشت:
افزایش مصرف گاز به معنی خطر پشت درهای نیروگاه‌ها. بخش عمده‌ای از سوخت نیروگاه‌های برق با گاز تامین می‌شود، هرچند قرار است بخشی از سوخت مورد نیاز نیروگاه‌ها از میعانات گازی و مازوت تامین شود، اما مازوت به دلیل آلاینده کردن هوا همچنان گزینه‌ای چالش‌برانگیز است.
وی تصریح کرد: شرایط پیش‌رو فقط نیروگاه‌ها را تهدید نمی‌کند بلکه صنایع هم قربانی دیگر کمبود گاز در کشور هستند و قطعی برق صنایع زیان زیادی بر صنایع کشور وارد می کند که جبران آن برای برخی صنایع سنگین تمام خواهد شد.
وی با اشاره به اینکه یکی از موضوعاتی که دولت همواره بر آن تاکید می‌کند، صرفه‌جویی است؛ موضوعی که نیاز به فرهنگ‌سازی دارد گفت: در شرایطی که قیمت حامل‌های انرژی از جمله برق، گاز و بنزین به نسبت کشورهای همسایه پایین‌تر است و سالانه میلیاردها تومان منابع بودجه صرف پرداخت یارانه حامل‌های انرژی می‌شود، سخن گفتن از صرفه‌جویی در مدت کوتاه امکانپذیر نیست و نیاز به فرهنگ سازی ریشه ای دارد.
مدیر دیسپچینگ شرکت ملی گاز ایران گفت: زمانی که هوا سرد می‌شود، مقدار مصرف گاز افزایش می‌یابد و به دلیل اینکه ما موظف به تامین گاز بخش خانگی در هر صورت هستیم، فشار گاز کاهش می‌یابد که این مساله را باید با برقراری تعادل میان ایستگاه‌های تقویت فشار و تقلیل فشار موجود در مسیر خطوط لوله، برطرف سازیم. از طرفی، با توجه به اینکه ۸۰ درصد گاز تولیدی در جنوب کشور و بیش از ۷۰ درصد مصرف گاز در نیمه‌شمالی کشور است و گاز مسیر طولانی حدود ۱۵۰۰ کیلومتری را باید طی کند، افت فشار در یک بازه زمانی خود را نشان می‌دهد.
وی در پایان اظهار داشت: بخش عمده مشکل مصرف گاز به سیستم ساختمان‌سازی ما برمی‌گردد، در نظام مهندسی ساختمان باید به گونه‌ای بر ساخت‌وسازها نظارت داشته باشند که هدررفت کمتر باشد، زیرا این مساله بر مصرف بهینه انرژی در منازل موثر است.
