طرح نهضت ملی مسکن در مرز شکست کامل!
فریده خدادادی-
بخش مسکن، به عنوان موتورپیشران اقتصاد قلمداد میشود و جزو نیازهای اساسی مردم و به ویژه اقشار کم درآمد است، حال برای تحقق این آرزوی دیرینه باید مسکن مناسب برای متقاضیان و اقشارهدف ساخته شود که دراین راستا با ساخت یک میلیون واحد مسکونی در سال توسط دولت سیزدهم در قالب طرح نهضت ملی مسکن مواجه هستیم.
به گزارش جهان اقتصاد، با گذشت یک سال وچندماه از روی کارآمدن دولت سیزدهم بنا به نظرکارشناسان حوزه مسکن، همچنان وعده تحقق ساخت سالیانه یک میلیون واحد مسکونی طرح نهضت ملی مسکن روی کاغذ باقی مانده و به نظر میرسد آن طورکه باید عملیاتی نشده است.
بانکها به رغم نیاز اساسی مردم به مسکن مناسب همکاری لازم را با متقاضیان برای اعطای تسهیلات ندارند و از سوی دیگر طبق تازهترین گزارشی که در خصوص وضعیت طرح ساخت یکمیلیون مسکن در سال توسط سازمان ملی زمین و مسکن وابسته به وزارت راه وشهرسازی منتشر شده از بین یکمیلیون و ۵۱۲هزار نفر حائز شرایط فعال در این طرح تنها ۳۳۳هزار نفر اقدام به واریز آورده اولیه ۴۰میلیون تومانی کردهاندواین که این طرح به تکرار تجربه مسکن مهر گرفتارشود، دور از نتظار نیست.
خبرنگارجهان اقتصاد درباره این موضوع با سید محمد مرتضوی، رییس کانون سراسری انبوه سازان کشوربه گفتگو پرداختهاست که درادامه میخوانید.
رییس کانون سراسری انبوه سازان اظهارکرد: اگرروند مباحث مطرح شده و نقطه نظرات تخصصی بخش خصوصی در بازههای زمانی مختلف در ارتباط با طرح نهضت ملی مسکن را مورد بررسی قراردهیم، حاوی نکات مهمی است از جمله این که الگوی مالی این طرح کارآمد نیست و دارای ضعف است و بارها به مسئولین این موارد انتقال داده شده است و مادامی که از این موضوعات و نقطه نظرات ارایه شده برداشتهای صحیحی صورت نپذیرد، این طرح با وجود تمامی مشکلات مسیر خود را ادامه خواهد داد و هزینههای مالی بسیاری را به شبکه بانکی تحمیل خواهد کرد وبه پروژههای نیمه تمام تبدیل خواهد شد و این گونه است که این طرح را به شکست نزدیک میکند.
وی افزود: درحال حاضربانکهای عامل نمیتوانند از تسهیلات مناسب برای تولید سالیانه یک میلیون واحد مسکونی حمایت کنند و شمار گروههای هدف که باید برای آنها به مسکن حمایتی ساخته شود، هم به دو میلیون نخواهد رسید و 330 هزار نفرخانواده نیز که تنها قادر به پرداخت قسط اولیه تسهیلات بودند، در آینده ریزش خواهند کرد؛ مشخص است که با افزایش قیمت تمام شده بروز این شرایط برای این طرح پیشبینی میشد و پروژهها هم از تعدیلی بهره مند میشوند. زیرا قرارنیست که دولت دراین بین سودی متحمل شود و صرفا موضوع یارانه سود تسهیلات و واگذاری کار به قیمت تمام شده به خریداران مطرح است. بنابراین تعدیلی در این طرحها وجود دارد که با افزایش نرخ تورم قیمت تمام شده نیز بالا میرود و جبران آن برای متقاضیان کار آسانی به نظر نمیرسد و در نهایت تعداد اقشاری که میتوانند از مسکن حداقلی بهره مند شوند، از تعداد پیش بینی شده در دولت کمترخواهد بود.
وی گفت: ساخت مسکن حمایتی برای دهکهای دو، سه و چهار باید از سایرشیوههای مالی تامین شود یعنی بخشی از آورده متقاضی توسط دولت تامین شود وحتی پیشنهاد شد که خود انبوه سازان منابعی را وارد کنند و با اشکال مختلف تهاترهایی صورت پذیرد اما هرچه به جلو ترپیش میرویم ادامه کار در طرح نهضت ملی مسکن ممکن نیست و به تدریج این طرح با شکست کامل روبرو میشود.
رییس کانون سراسری انبوه سازان کشوربیان کرد: در حال حاضر دولت در ارتباط با طرح نهضت ملی مسکن موضوع اعطای زمین را مطرح میکند، به طوری که به نظر میرسد که خود را از فرآیند ساخت کنار کشیده است و به متقاضیان زمین را واگذار میکند تا با توانایی خود برای ساخت مسکن اقدام کنند در حالی که اگر مردم از توانایی انجام چنین کاری برخورداربودند تا کنون این امر تحقق یافته بود و تعاونیها میتوانستند در این حوزه سرمایه گذاری و زمین ارزان قیمت را خریداری کنند و به مردم در خرید خانه کمک کنند ؛همانند چنین جریانی در دهه 60 به وقوع پیوست و زمین به مردم یا تعاونیها واگذارشد و به حاشیه نشینی در شهرها و بافتهای ناکارآمد شهری دامن زد و زمینه ای برای سوداگری در زمینه خرید و فروش زمین ایجاد شد، در مجموع این مسایل با اهداف تامین و تولید مسکن کاملا مغایر است .
مرتضوی افزود: چرا باید این طرح در ابعاد گسترده ای آغاز شود در حالی که دولت می توانست با یک شیب ملایم تری مانند 300 هزار واحدی که توسط بخش خصوصی در سال 1400ساخته شده ، مسکن حمایتی را به این آمار بیافزاید و به تدریج و با افزایش ظرفیتها ، با بالا رفتن توان مردمرفع تحریمها و ایجاد مناسبات اقتصادی با دنیا و تثبیت اقتصادی اقدام کند.
وی گفت: تا امروز مذاکره ای با انبوه سازان از سوی دولت صورت نگرفته است . اگر این پروژه را به سازندگان واگذار کنیم نزدیک به سه سال طول خواهد کشید تا از امکانات ابريال برق و امکان سکونت برخوردار شوند و مابقی زمین هایی هم که تحویل شود در بهترین حالت هم اگر به عمر این دولت نخواهند بود و درمجموع عدم موفقیت در اهداف تحقق شده با نارضایتی مردم همراه خواهد شد.
رییس کانون سراسری انبوه سازان کشور تصریح کرد: درعمر دولت کنونی ، با هر معجزه ای امکان ساخت چهار میلیون واحد مسکونی وجود ندارد و باید پنجاه درصد ابعاد این طرح کوچک شود و تحقق این کاهش ابعاد هم در صورتی امکان پذیر است که اصلاحات اساسی در الگوی مالی و مشکلات اقتصادی صورت پذیرد. رفع تحریم ها به تثبیت شرایط و افزایش قدرت خرید مردم کمک خواهد کرد و کنترل کننده تورم خواهد بود که در این صورت می توان گفت تحقق 50 درصد از ابعاد طرح نهضت ملی مسکن وجود دارد.