جای خالی حمایتهای دیپلماتیک در صادرات خدمات فنی و مهندسی
فریده خدادادی -مشارکت بخش خصوصی در بخش ساخت و ساز اتفاقی مثبتی در بازار مسکن به شمار می‌رود به طوری که ازتوانمندی شرکت‌های ایرانی میتوان برای ساخت ملک درسایر کشورها استفاده کرد، البته اگر این مشارکت براساس سیاست‌گذاری صحیح و قاعده‌مند باشد.
به گزارش جهان اقتصاد، حضور موثر بخش خصوصی درصنعت ساختمان به عنوان یکی از بزرگترین بخش‌های اقتصادی کشورمیتواند با تاثیر مثبتی در اقتصاد همراه باشد. اخیرا رستم قاسمی ـ وزیرراه و شهرسازی ازآمادگی شرکت‌های ایرانی برای ساخت مسکن در سوریه خبرداده است. خبرنگارجهان اقتصاد درباره این موضوع با سید محمد مرتضوی، رییس کانون سراسری انبوه سازان کشوربه گفتگو پرداختهاست که درادامه می‌خوانید.
رییس کانون سراسری انبوه سازان اظهار کرد: امروزشرایط برای حضور در بازارهای خارجی فراهم نیست چرا که باید از تغییرات بانکی بهره مند شویم و بانکهای ایرانی نسبت به سایر بانکهای دنیا به دلیل مواجهه با تحریمها، درجریان صدور ضمانتنامههای بانکی و تعهدنامههای مربوطه با محدودیت روبه‌روهستند و نمیتوانند پشتیبانیهای بانکی را داشته باشند.
وی با بیان این که در کشور با کمبودهای فراوانی مواجه هستیم، بیان کرد: آمارها حاکی از این است که با کمبود مسکن در کشور روبه‌رو هستیم و صرف نظراز تورمهای متوالی که به دلیلی عدم وجود ثبات اقتصادی برکشور تحمیل می‌شود، در شرایط ثبات اقتصادی بهترین محل سرمایه گذاری در این حوزه کشور ایران است. افزون بر آن باید با تلاش همه‌جانبه به منظور بالابردن ظرفیتها کار کرد تا به یک نقطه مطلوب در حوزه مسکن دست پیدا کنیم؛ در صورت عدم ثبات اقتصادی و تداوم تحریمها مشکلات شرکت‌های ایرانی برای فعالیت درحوزه ساخت و ساز در بازار کشورهای خارجی به شکل نامطلوب ادامه خواهد یافت.
وی با اشاره به این که تجربیات خوبی در بازارهای خارجی نداشتیم، تصریح کرد: صعود و سقوطهای پایه پولی و حمایتهای تسهیلاتی و بانکی و نبود حمایت لازم برای ارایه خدمات فنی ومهندسی شرکت‌های ایرانی درکشورهای خارجی از جمله این تجربیات است.
رییس کانون سراسری انبوه سازان کشور بیان کرد: فراهم کردن بازار کار برای بخش خصوصی ازسوی وزارت راه و شهرسازی جهت همکاری برای پروژه‌های خانه سازی درخارج از کشور کار خاصی به حساب نمی آید چرا که مشکل شرکت‌های ایرانی یافتن بازار کارنیست و این قبیل فرآیندها با توسعه ارتباطات به آسانی فراهم می‌شود.
مرتضوی افزود: اصل موضوع این است که صادرات فنی و مهندسی فاقد هرگونه زیرساخت است و حمایتهای مالی و دیپلماتیک در این عرصه وجود ندارد بنابراین دلایل فوق، عدم علاقه مندی از سوی سازندگان در این عرصه قلمداد می‌شود.
رییس کانون سراسری انبوه سازان کشوربا اشاره به اهمیت موضوع رفع تحریمها گفت: مادامی که تحریمها موجود دارد ، موفقیت شرکت‌های ایرانی در یافتن بازارهای مناسب درکشورهای خارجی با شانس کمتری روبروست و آنها استقبال چندانی نخواهند کرد. در این راستا بسیاری از همکاران بخش خصوصی مذاکراتی را بهاطرف سوری انجام دادند و پروژه هایی نیز برای اجرا اعلام کردند اما استقبال طرف سوری مناسب نبود.
**سوری‌ها رغبتی به حضور شرکت‌های ایرانی در بازسازی ندارند
در این راستا نیز رییس انجمن انبوه‌سازان استان تهران اظهار داشت: عدم عضویت ایران در FATF برای سوریه هم در همکاری با ایران مشکلاتی را ایجاد کرده و کار را برای هر دو طرف سخت می‌کند.
ایرج رهبر در گفت‌وگو با ایلنا درباره اظهارات «رستم قاسمی» وزیر راه و شهرسازی درباره آمادگی ایران برای حضور در پروژه‌های بزرگ مسکن سازی در سوریه گفت: این موضوع جدیدی نیست و از چندین سال گذشته مسئولان درباره حضور ایرانیان و شرکت‌های ایرانی برای همکاری در ساخت و سازی با سوریه صحبت‌هایی داشته‌اند و متقاطعی هم در کنار دولتمردان در جلسات مذاکرات برای حضور در پروژه‌های عمرانی از جمله مسکن سازی در سوریه حضور داشتیم.
وی ادامه داد: در مقطعی هم مذاکرات برای ساخت ٢٠ هزار واحد مسکونی در سوریه توسط ایرانی‌ها جدی شد اما به دلایل و مشکلات متعدد نه انبوه‌سازان ایرانی و نه سوری‌ها رغبتی برای این همکاری‌ها و ساخت‌و سازها ندارند.
رییس انجمن انبوه‌سازان استان تهران با اشاره به بخشی از مشکلات موجود برای همکاری در پروژه‌های عمرانی در سوریه گفت: یکی از مهم‌ترین مشکلات بحث صدور و آزاد کردن ضمانت نامه‌ها از سوی سوریه است و سوری‌ها در این مورد ایرانی‌ها را اذیت می‌کنند و با ایرادهای بنی اسرائیلی ضمانت‌نامه‌ها را آزاد نمی‌کنند. همین اقداماتشان نشان می‌دهد که سوری‌ها هم رغبتی به حضور شرکت‌های ایرانی در بازسازی این کشور ندارند.
رهبر افزود: از دیگر مشکلات محدودیت‌های موجود به دلیل عدم عضویت ایران در FTAF و تحریم‌های نقل و انتقالات مالی است. عدم عضویت ایران در FATF برای سوریه هم برای همکاری با ایران مشکلاتی را ایجاد کرده و کار را برای دو طرف سخت می‌کند.
وی با اشاره به مشکلات موجود در حمل و نقل مصالح اظهار داشت: از دیگر مشکلات بحث حمل مصالح ساختمانی است. تنها راه ارزان برای انتقال مصالح ساختمانی بندر لاذقیه بوده که برای حمل بار از ایران تا این بندر باید مذاکرات قوی و پشتوانه‌دار انجام شود اما در ایران برای این مباحث متولی وجود ندارد که بتوانیم موضوع را از آن محل پیگیری کنیم.
رییس انجمن انبوه سازان استان تهران تاکید کرد: در حال حاضر حمل و نقل مصالح ساختمانی برای شرکت‌های ایرانی گران تمام می‌شود و صرفه ندارد که با این هزینه‌ها وارد پروژه‌ها شوند.
وی با بیان اینکه برای حضور در سوریه به ایجاد مذاکرات قوی در روابط دیپلماتیک دو کشور داریم، گفت: هر چند دولتی‌ها و مسئولان گاهی از حضور شرکت‌های ایرانی در پروژه‌های بازسازی سوریه اعلام آمادگی می‌کنند اما در واقع بستری برای حضور شرکت‌های ایرانی در این کشور ایجاد نمی‌شود و همانطور که گفته شد از آنجایی که سوریه هم به دلیل محدودیت‌های موجود رغبتی به حضور شرکت‌های ایرانی ندارد، تلاشی هم برای جدی شدن این مذاکرات نمی‌کند.
رهبر درباره استفاده سایر کشورها از بازار بازسازی سوریه اظهار داشت: ترکیه و روسیه وارد پروژه‌های بازسازی سوریه ( نه فقط مسکن سازی ) شدند و ترکیه برخلاف ایران با مطالبه خوب و قوی در این بازار حاضر شد اما روابط خوبی بین دو طرف ایجاد نشد و هر چند پروژه‌هایی را به سرانجام رساندند اما حضور ترک‌ها در این سوریه تداوم نیافت و گسترده نشد.
وی ادامه داد: روس‌ها با توجه به امکانات قوی و قدرت نظامی تسلط بیشتری بر بازار سوریه دارند و بیشتر بر روی پروژه‌های بندری و نیروگاهی و انرژی در روسیه تمرکز پیدا کردند و کمتر تمایلی برای ورود به پروژه‌های مسکنی و ساختمانی داشتند.
رهبر تاکید کرد : از آنجایی که این مباحث ریسک بالایی برای شرکت‌ها دارد دولت باید مذاکرات پشتوانه‌دار و قوی در روابط دیپلماتیک با سوریه را دنبال کند در غیر این صورت طبیعتا ورود بخش خصوصی به این بازار همراه با ریسک بالا است.
