بقاء نامحسوس روح ممنوعیت فصلی در کالبد واردات / تهدید امنیت غذایی کشور با بهانه‌تراشی برای واردات برنج
طی چندین سال گذشته ممنوعیت فصلی واردات، به معضل بزرگ بازار برنج تبدیل شده و به‌رقم عدم تناسب میان تولید ومصرف، محدودیت اعمال شده پیش روی واردات به افزایش قیمت برنج منتهی شده است و در حالی که پس از چندین سال ممنوعیت فصلی واردات اعمال نشده است، با ابداع روش جدید در صبت سفارش و بروز احتلاف گویی همچنان روح ممنوعیت فصلی به صورت نامحسوس در کالبد واردات برنج حاکم است. به گزارش خبرنگار جهان اقتصاد، روند کاهشی تولید برنج ایرانی به دلایل متعدد و افزایش تقاضا برای برنج وارداتی به دلیل گرانی غیرمنطقی برنج ایرانی موجب شد از یک سو و تحولات جهانی بازار برنج متأثر از جنگ روسیه و اوکراین و همچنین سیاست افزایش ذخایر مواد غذایی بسیاری کشورها، موجب شد تا پس از سال‌ها ممنوعیت فصلی واردات اعمال نشود و به واردکنندگان مجوز داده شود تا در شروع فصل برداشت که بهترین زمان خرید برنج از بازارهای جهانی است، بتوانند برنج وارد کشور کنند. اولین نتیجه این تصمیم آغاز روند نزولی قیمت برنج حتی محصول داخلی بود، اما گویی به هر دلیلی باید شرایطی رقم بخورد که واردکنندگان ایرانی بهترین فرصت خرید از بازارهای جهانی را از دست بدهند و در حالی که ممنوعیت فصلی اعمال نشده است، اختلاف نظر بین دو وزارتخانه موجب شده تا واردات برنج بازهم متوقف شود. سازمان توسعه تجارت در زیرمجموعه وزارت صنعت، معدن و تجارت روش جدیدی در سامانه جامع تجارت مبنی بر در نظر گرفتن سابقه واردکنندگان برای ثبت سفارش برنج، اعمال کرده است که با اعتراض و مخالفت وزارت جهاد کشاورزی روبرو شده است و در نتیجه ثبت سفارش برنج متوقف شده است. این روند حتی موجب شده تا ویرایش و تمدید ثبت سفارش های قبلی نیز بسته شود و متوقف شدن ثبت سفارش با این روش، گویی ممنوعیت فصلی واردات برای سال جدید تمدید شده است و این در حالی است که با وجود خشکسالی در کشور و کاهش عرضه مواد غذایی در بازارهای جهانی، اختلال در واردات تهدیدی جدی برای تأمین دومین محصول کشاورزی پرمصرف کشور است. در این خصوص دبیرانجمن واردکنندگان برنج به تسنیم گفت: با ایجاد محدودیت یکباره در سیستم جامع تجارت حجم زیادی از برنج های وارداتی از جمله برنج های گرفتار سیل در زاهدان با مشکل ثبت سفارش و ترخیص مواجه شدند. مسیح کشاورز اظهارداشت: در سال 1400 بخش خصوصی اصرار داشت که محدودیت فصلی واردات برنج برداشته شود تا کسری تولید با سرعت بیشتری جبران شود اما مورد پذیرش قرار نگرفت زیرا مافیای برج داخلی اطلاعات غلطی درباره کفایت برنج ایرانی داده بودند که در نهایت منجر به گرانی این محصول در بازار شد. وی افزود: در سال جاری با توجه به تجربیات سال قبل محدودیت فصلی واردات برنج و شرایط خاص جهانی لغو شد و به بخش خصوصی اجازه واردات این محصول داده شد و بخشی از این محصول ترخیص شد اما بخشی از آن در گمرکات باقی مانده و با مشکل و محدودیت ثبت سفارش مواجه شده است. دبیرانجمن واردکنندگان برنج ایران ادامه داد: در شرایطی که حجم زیادی برنج وارد شده و منتظر ترخیص به داخل کشور است به یکباره سیستم جامع تجارت برای ثبت سفارش برنج تغییر کرد و میانگین واردات در 2 سال گذشته در نظر گرفته شده است. وی تصریح کرد: این محدودیت باعث شده که بخش عظیمی از برنج های وارداتی از جمله برنج های که در گمرک زاهدان است معطل بماند ئ امکان ورود به کشور پیدا نکرده است. کشاورز گفت: در صورتی که مسئولان تصمیم عاجلی نگیرند دوباره فرصت در اختیار فرصت طلبان قرار می گیرد تا بازار برنج ایرانی را دوباره با افزایش قیمت مواجه کنند. کشاورز درباره آخرین وضعیت برنج های موجود در فضای باز گمرک زاهدان که با سیل مواجه شدند گفت: برنج های پاکستانی مانده در گمرکات زاهدان بالاخره با رایزنی های انجام شده به محل های سرپوشیده گمرک، شهرک های صنعتی و انبار های خصوصی و عمومی منتقل شد.
