«توسعه منطقه‌ای» ارمغان صلح آذربایجان و ارمنستان
- اتحادیه اروپا و کشورهای حوزه اوراسیا این روزها به تکاپو افتاده‌اند تا صلح و آرامش را به دو کشور آذربایجان و ارمنستان هدیه کنند. بعد از جنگ قره باغ در سال ۲۰۲۰ روابط دو کشور دوست و همسایه به تیرگی گرایید و در عرض شش هفته ۶ هزار و ۵۰۰ نفر در این جنگ کشته شدند. با شروع جنگ در اوکراين، روسیه ۲۰۰ صلح‌بان خود را از منطقه مورد مناقشه مرزی ارمنستان و آذربایجان فراخواند و کار حفظ آتش‌بس و میانجی‌گری به اتحادیه اروپا واگذار شد که بسیار حائز اهمیت است و هر دو کشور از این انتخاب خرسند هستند. نیکول پاشینیان، نخست وزیر ارمنستان و الهام علی‌اف، رئیس جمهور آذربایجان، سه‌بار در بروکسل دیدار کردند و شورای اروپا نقش موثری در تهیه توافقنامه صلح بین دو کشور داشته است و کشورهای منطقه اوراسیا همچنین جمهوری ترکیه از نقش محوری اتحادیه اروپا برای میانجی‌گری به سر در منطقه استقبال کردند. این روزها به ویژه پس از بحران کرونا در جهان به نظر می‌رسد بن‌بست‌های ایدئولوژیک در کشورها کمرنگ شده است به شاهراه‌های اقتصادی بیشتر نمایان شده است منطقه اوراسیا به عنوان واسطه میان اروپا و آسیا نقش موثری پیدا کرده است. دیپلماسی فعال دو کشور آذربایجان و ارمنستان تمام تلاش خود را به کار گرفته است تا با گشایش راه‌های مواصلاتی و رعایت حسن همجواری و همچنین بهره‌گیری از ظرفیت‌های سایر همسایگان به رونق اقتصادی در این منطقه کمک نماید. شاید بتوان گفت مهمترین انگیزه سیاسی و اقتصادی، مراودات میان دو کشور و نیازمندی‌های اقتصادی مکمل دو کشور با بهره‌گیری از راه‌های ترانزیت هم مورد توجه بوده است جمهوری آذربایجان این روزها در حال برنامه‌ریزی افزایش دوبرابری فروش گاز به اروپا بوده و ارمنستان نیز به لحاظ صعب‌العبور بودن و سختی مسیر ترانزیت گرجستان نیازمند بهره گیری از راه‌هایی است که از طریق جمهوری اسلامی به این کشور وصل می شود. آرسن آواکیان سفیر جدید ارمنستان در ایران در دیدار با رئیس جمهور كشورمان آمادگی کشورش را برای ساخت و ساز و همچنین توسعه همکاری های معدنی، همکاری‌های مشترک در زمینه های دارویی و ترانزیت و سایر بخش‌ها با ایران اعلام کرده است، رئیس جمهور ایران نیز با نگاهی عمیق‌تر از گذشته همچنین با تاکید بر حسن همجواری و روابط دیرینه همسایگی بر ایجاد روابط راهبردی با ارمنستان تاکید کرد اگر قدری همت در برنامه‌ریزی برای هدفمند کردن مناطق آزاد چابهار و ارس صورت بگیرد مسیر ترانزیتی چابهار-ارس می تواند کالاهای کشورهای جنوب شرق ایران به منطقه اوراسیا منتقل کرده و مسیر مناسبی برای ترانزیت و صادرات مجدد کالاهای کشورهای هندوستان، پاکستان، کشورهای حاشیه خلیج فارس به ویژه کشور عمان به منطقه اوراسیا باشد پیش‌بینی می‌شود که حداقل ۵ میلیون تن کالای هند از این طریق می تواند به سایر کشورها منتقل شود. در پایان باید گفت بازگشت صلح و آرامش به منطقه اوراسیا به ویژه همکاری‌های دو کشور آذربایجان و ارمنستان علاوه بر رونق اقتصادی میان دو کشور فرصت مناسبی برای رونق گردشگری میان سایر کشورها با این دو را به ارمغان خواهد آورد، در حال حاضر گردشگران روسی اتحادیه اروپا گرجستان و ایران بیشترین تعداد توریست‌ها را به ارمنستان تشكيل مي دهند، در حوزه اقتصادی نیز جمهوری اسلامی بعد از روسیه، اتحادیه اروپا و گرجستان مقام چهارم در تجارت و اقتصاد با ایران را دارد باید سفیر جدید ارمنستان در ایران و همچنین کمیسیون‌های مشترک میان دو کشور برای روابط راهبردی برنامه‌ریزی و تلاش واحد را انجام دهد البته نقش مناطق آزاد در این میان بسیار حائز اهمیت است امید است که دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد تجاری و صنعتی ایران نگاهی فرامرزی به مناطق آزاد داشته باشد تا بتواند پتانسیل‌های عالی کشور را به سایر کشورها معرفی و نقش خردمندانه‌اي در پیشبرد توسعه اقتصادی ایران و ارمنستان داشته باشد.
