چرا جهان به ما لبخند نمیزند؟
- بهتازگی سازمان ملل متحد اعلام کرده است جمعیت جهان بهزودی و کمتر از ۴ماه دیگر به هشت میلیارد نفر میرسد. جهانی که امروز با اراده قدرتها اداره میشود، اگر چه به کام بسیاری از ملتها نیز بوده اما برای نسلهایی هم هرگز تاکنون رفاه و آزادی به همراه نداشته است و در حقیقت جهان هستی تاکنون به بسیاری از ساکنین خود لبخند نزده است. فقر و تهیدستی و نبود آزادیهای سیاسی واجتماعی وحکمرانیهای غلط، مهمترین عواملی بوده است که جمعیت بزرگی از جهان به خاطر آن نتوانستند تاکنون از جهان هستی لذت ببرند. برنامه توسعه سازمان ملل اعلام کرده، تنها در سه ماه گذشته دستکم ۷۱ میلیون نفر جمعیت فقیر به این جهان اضافه شده است. جهان به جمعیت ۸ میلیاردی خود نزدیک میشود. اگرچه حداقل نیمی از ساکنین امروز جهان با خوشبختی و زندگی معمولی خود روزگار را سپری میکنند، اما برای جمعیت بزرگی از این کره خاکی، پرسشها، حسرتها و چالشهای فراوانی همچنان بلاتکلیف مانده است. چرا جهان به ما لبخند نزد و چرا زندگی برای بسیاری از ساکنین کره زمین همچنان با بیم و اضطراب همراه است؟ جهان چندقطبی شده است و ما کجای این جهان چندقطبی ایستادهایم؟ جهان به ما لبخند نزد زیرا که ما نخواستیم به جهان لبخند بزنیم.تغییر باید جوششی باشد و یک ملت ابتدا باید خودش بخواهد که تغییر کند. ما انزوای جهانی را جایگزین «درهم تنیدگی» درجهان کردیم. سیستم بانکی ما جهانی نیست و میزان تبادلات اقتصادی ما با جهان در حداقلترین شکل خود قرار دارد. ما با دنیا کار نمیکنیم و لذا اندیشه ما جهانی نمیشود و حکمرانی ما مدام در سعی و خطا میگذرد. در جدید ترین حکمرانی «سعی و خطا» و بهدنبال اجرای اصلاح اقتصادی، سیاست حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی را در دستور کار قرار دادند و گفته شد تنها قیمت چهار کالا آزاد خواهد شد و مابهالتفاوت این کالاها نیز در قالب یارانه ۳۰۰ و ۴۰۰ هزار تومانی به مردم پرداخت میشود. اما قیمت تمامی کالاها چند برابر و تورم سرسامآور شد. این سیاست شکست خورد و دولت دوباره با ارائه لایحه دو فوریتی جدید میخواهد نرخ ارز را به ۴۲۰۰ تومان برگرداند. این جدیدترین نمونهای از حکمرانی با سعی و خطاست که هزینههای زیادی بر ملت تحمیل میشود. ما چقدر رابطه تجاری با دنیا داریم که با لبخند دنیا، ما نیز بخندیم و توسعه پیدا کنیم. گفته میشود رابطه تجاری بین آمریکا و اتحادیه اروپا یک تریلیون و ۴۰۰ میلیون دلار است. هر ۲۴ ساعت تجارت بین کانادا و آمریکا دو میلیارد دلار است. مکزیک در سال ۳۷۱ میلیارد دلار به آمریکا صادرات دارد و کل تجارت مکزیک با آمریکا ۶۷۰ میلیارد دلار است. اما ما کجای این تجارت جهانی ایستادهایم. جهان به ما لبخند نزد زیرا که ما ملت غمگینی بودیم. ملتی که باید شاخص فلاکت سر به فلک کشیدهای را تحمل کند چگونه میتواند به جهان لبخند بزند. امروز طبق آمارها و براساس نسبت نرخ تورم و نرخ بیکاری، شاخص فلاکت در ایران، بیشترین سطح را در بازه ۲۵ سال گذشته دارد. این ملت چگونه به جهان لبخند بزند.در فهرستی که هرسال از سوی سازمان ملل متحد و بر اساس شاخصهای امید به زندگی سالم، آزادی در انتخاب، فساد و... منتشر میشود، کشور ایران در رتبههای بالای غمگینترین کشورهای جهان قرار دارد و به عنوان مثال در این رتبهبندی که در سال گذشته منتشر شد، کشور ما فاصله ۱۱۷ پلهای با کشورهای دیگر جهان داشت.این جامعه چگونه میتواند به جهان لبخند بزند. جهان در آستانه جمعیت ۸میلیاردی خود به ما لبخند نمیزند، زیرا که ما قدر محیط زیست خود را ندانستیم و چالشهای زیست محیطی کشور ما بسیار زیاد است. مدیرکل مدیریت بحران آذربایجان غربی میگوید «هرسال به طور متوسط ۴۰ سانتی متر از ارتفاع دریاچه ارومیه کاسته و اکنون ۹۵ درصد از آب این دریاچه خشک شده است.خشکسالی، تبخیر آب، توسعه بیرویه کشاورزی و استفاده نادرست از آب دریاچه برای کشت محصولات زراعی پرآب از مهمترین عوامل خشک شدن دریاچه ارومیه است.» در حال حاضر نزدیک به ۳۰۰ شهر ایران با تنش آبی دستوپنجه نرم میکنند و ۴۳درصد تالابهای کشور در معرض تبدیل شدن به منشأ گردوغباراست. حاصل بحرانهای زیستمحیطی یعنی ناامنی غذایی و مرگ و پایان زندگی. سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد به تازگی گزارش داده است که شمار افراد متاثر از گرسنگی به ۸۲۸ میلیون نفر در سال ۲۰۲۱ رسیده که یک افزایش ۴۶ میلیون نفری نسبت به سال قبل از آن است. جهان به ما لبخند نزد زیرا که در کانون انرژیهای طبیعی این عالم قرار داریم اما با حکمرانی اشتباه، نتوانستیم پیوندی میان این سرمایه ارزشمند خود با مشتریان جهانی آن برقرار کنیم. حتی این ثروت به طور شایسته در خدمت جامعه میزبان نیز تاکنون قرار نگرفته است. جای دوری نمیرویم. کشور امارات با درهم تنیدگی تمامی اجزاء خود با جهان بیرون و تولید ثروت فراوان دیگر وابسته به درآمد نفت نیست! این کشور سالانه حدود ۷۰ تا ۸۰ میلیارد دلار از بنادر و صنعت هوایی پیشرفته، تجارت دریایی و گردشگران خود درآمد دارد. امارات ۷۰ درصد درآمد نفتی خود را در صندوق توسعه کشورش سرمایهگذاری میکند و این در حالی است که بسیاری از کشورهای نفتی حدود ۳۰ درصد درآمدشان را میتوانند به صندوق توسعه ببرند.باید دید دنیای بیرون و حتی برخی کشورهای عرب خلیج فارس، با کدام الگوی حکمرانی به دنیا لبخند می زنند که جمعیت بزرگی از جامعه ۸ میلیاردی جهان، یا به این کشورها سفر کردهاند و یا برای سفر و سرمایهگذاری در آن کشورها بیمیل نیستند. یکی از مقامات اماراتی گفته است «ما میخواهیم طی ١٠ سال آینده، تولید ناخالص داخلی امارات را از ۴٠٠ میلیارد دلار فعلی به ٨٠٠ میلیارد دلار برسانیم و این نیاز به روابط صلح آمیز و تعادلی با ایران، ترکیه و حتی سوریه دارد.» جهان به ما لبخند نزد، زیرا که ما خود بارها در سیاستگذاریهایمان علیه خویشتن خویش اقدام کردیم و گرفتار تناقض شدیم وهیچ چیزی بدتر از تناقض و پارادوکس در یک جامعه نیست. به قول «شنون آدلر» گیجکنندهترین اقدامی که علیه خویش میتوانیم بکنیم این است که بکوشیم قلبمان را به چیزی قانع کنیم که مغزمان میداند، یک دروغ بزرگ است... و ما با خودمان و دنیای بیرونمان بارها گرفتار این تناقض بودهایم. تناقض، بدفهمی ایجاد میکند و منطق را تضعیف میکند و آنگاه فرد گرفتار یک زندگی کاذب میشود. به چیزهایی که نباید دل خوش باشد، شاد است و به مسائل عمیقتری که سبب رفاه و خوشبختی جامعه میشود، بیاعتناء میشود و اساسا درک درستی از خوشبختی و رفاه حقیقی ندارد. اگر می خواهیم در جهان ۸میلیاردی سخنی برای گفتن داشته باشیم، باید ابتدا بپذیریم که جهان چون زنجیرهای به هم متصل است. دنیا درهم تنیده شده و رقابت برای توسعه جوامع سخت در جریان است. اگر میخواهیم این جهان به ما لبخند بزند و رفاه پایداری برای ملت آغاز شود، باید بپذیریم این حکمرانی اشتباه است که ۸۵ درصد اقتصاد کشور نزد نهاد دولت و حاکمیت باشد. باید بپذیریم که در کنار اخلاق، تنها طبقه متوسط بزرگ و بخش خصوصی سالم و کارآمد، سبب نشاط و آبادانی یک کشور میشود.