هزینه بالای استهلاک جای نفس کشیدن به سیمانی ها نمی دهد
مرتضی ابراهیمی
سیمان شاید تنها کالایی باشد که قیمت دلاری آن در یک دهه گذشته نزدیک به 80 درصد افت کرده باشد. مثلث مازاد ظرفیت، موانع حمل و عدم امکان احتکار محصول سیمان را به طعمه آسان سیاستهای پوپولیستی تبدیل کرده است.
مهدی رضایتی، مدیر تحلیل شرکت سرمایه گذاری مدبران اقتصاد، در گفتگو با جهان اقتصاد با اشاره به مطلب فوق گفت: سیمان کمتر از یک درصد هزینه ساخت و ساز را شامل می شود. بنابراین رشد چند ده درصدی سیمان بر ساخت و ساز اثری تورمی ندارد. نسبت نرخ سیمان به فولاد از 13 درصد در سال 88 به حدود 2.5 درصد رسیده است، اما می بینیم که عزمی راسخ برای زمین گیر کردن این حریف لاغر اندام وجود دارد.
رضایتی گفت: اگر قیمت هر تن سیمان 10 دلار باشد و هزینه تولید 5 دلار، حاشیه سود 50 درصد محاسبه می شود. درصد حاشیه سود می تواند بسیار گمراه کننده باشد. هزینه سرمایه گذاری هر تن سیمان حدود 120 دلار است و استهلاک سالانه به ازای هر تن حدود 4-5 دلار. از طرفی می دانیم ترکیب بهای تاریخی و تورم موجب می شود عملا استهلاکی در شرکتها شناسایی نشود. بنابراین تمام سود شناسایی شده در شرکتهای سیمانی معادل استهلاک بوده و تقسیم آن تفاوتی با تقسیم سود موهومی ندارد.
وی افزود: بنابراین صنعت برای تداوم فعالیت باید به ازای هر تن سالانه 5 دلار هزینه کند و با فرض اینکه سود حداقلی برای شرکت ایجاد شود، سود هر تن سیمان باید به 10 دلار برسد. حالا شرکتها می توانند تجدید ارزیابی داده و استهلاک را واقعی کنند. یا اینکه دولت هزینه انرژی را واقعی کند و 30 درصد حاشیه سود عملیاتی در نظر بگیرد تا توهم حاشیه سود 50 درصدی هم از بین برود. بازدهی سرمایه گذاری در این حالت کمتر از 10 درصد خواهد بود ( 10 تقسیم بر 120).
مدیر تحلیل شرکت سرمایه گذاری مدبران اقتصاد بیان داشت: سیاست های دولت در ایجاد ظرفیت نامتوازن موجب مازاد عرضه در صنعت سیمان شده است. یک سیاست روشنفکرانه این است که رقابت در صنعت آزاد شود و ظرفیت مازاد حذف شود. از آنجاییکه این روش منجر به حذف بیش از 20 هزار شغل می شود، اجرایی نخواهد بود. بنظر می رسد روش فعلی سهمیه بندی و کنترل انجمن سیمان یک سیاست بهینه باشد تا همه شرکتها در 60-70 درصد ظرفیت کار کنند. هماهنگی بین شرکت های سیمانی جهت کنترل رقابت منفی در دو سال گذشته موفقیت آمیز بوده است.
وی با تحلیلی بر نمادهای سیمانی بورسی گفت: با فرض رشد نرخ 30 درصدی سیمان، نمادهای سیدکو، سرود، سهگمت و سباقر P/E حوالی 5 واحد خواهند داشت. رشد نرخ 30 درصدی به معنای متوسط نرخ سیمان 13 دلاری است که با حاشیه سود 50 درصدی سود ناخالص هر تن سیمان 6.5 دلار خواهد بود. در این بررسی تناژ فروش در سال 99 حدود 10 درصد رشد کرده است که فرض شده حجم فروش برای سال 99 هم تکرار شود. همچنین نسبت ارزش بازار به تناژ در صنعت حوالی 11 واحد است. این نسبت برای نمادهای سهگمت، سدور و سمازن کمتر از 8 واحد است.(تناژ فروش تقریبا معادل فروش تلفیقی است).