استفاده دوباره از ۱۸۰ میلیون مترمکعب آب باکیفیت زیرزمینی
گروه امور زیربن ایی -طی ۵۰ سال برداشت از منابع آب زیرزمینی، موجب شده تا بیش از ۱۳۰ میلیارد متر مکعب از ذخایر این منبع آبی کاسته شود افت سطح آب زیرزمینی به معنی برداشت از ذخایر تجدیدناپذیر سفره آب زیرزمینی است که این موضوع یک تهدید به حساب می آید.
به گزارش جهان اقتصاد، افت سطح آب زیرزمینی پیامدهای مخربی مانند خشک شدن رودخانهها و تالابها، از بین رفتن پوشش گیاهی، افزایش گرد و خاک، نشست زمین، ایجاد فروچالهها و شکافهای طولانی در دشتها و شور شدن آب زیرزمینی را به دنبال دارد.
بررسی تغییرات تراز آب زیرزمینی طی ۱۰ سال اخیر نشان میدهد که اغلب محدودههای مطالعاتی دارای افت سطح آب زیرزمینی هستند. گرچه در بیشتر محدودهها میانگین افت سالانه کمتر از نیم متر است اما آبخوانهای مهم کشور که نقش مهمی در تامین مصارف دارند، عمدتاً دارای افت بیش از نیم متر در سال هستند.
در راستای چارهاندیشی برای کنترل افت و کسری مخزن حادث شده در آبخوانها، وزارت نیرو با تعریف طرح تعادل بخشی، تغذیه مصنوعی و پخش سیلاب در سال ۸۴ برنامههای خود درزمینه بهبود وضعیت منابع آب زیرزمینی را آغاز کرد ولی با توجه به عدم حمایت دستگاههای دیگر که همکاری آنها در این زمینه الزامی است و همچنین نبود عزم جدی میان مقامات عالی کشور در سالهای قبل و عدم تأمین اعتبار کافی، نتایج مطلوبی از طرح حاصل نشد.
مجدداً با فعال شدن شورای عالی آب در دولت یازدهم، وزارت نیرو برنامههای خود را در جلسه هشتم شورای عالی آب در سال ۹۲ ارائه و ابتدا مصوبهای تحت عنوان برخورد قانونی با برداشتهای غیر مجاز و نهایتا تبدیل به طرحی شد تحت عنوان طرح احیا و تعادل بخشی منابع آب زیرزمینی کشور مشتمل بر ۱۵ پروژه که در جلسه پانزدهم شورای عالی آب کشور در تاریخ ۲۵ شهریور ۹۳ تصویب شد و در کنار این طرح تکالیفی نیز برای برای وزارت خانههای نیرو، جهاد کشاورزی، صنعت، معدن، تجارت و کشور مشخص شد.
آنطور که وزیر نیرو درباره تراز منفی ذخایر آب زیرزمینی اعلام کرده، هم اکنون ۵.۶ میلیون متر بیلان ما از سفرههای زیرزمینی منفی است و با فرونشست زمین در برخی از دشتها مواجه هستیم، باید چارهای اندیشیده شود که شروع هم شده است. با بارشهای خوب یکی دو سال اخیر و مراقبتهای به عمل آمده، این بیلان منفی در یک سال گذشته ۱.۱ میلیارد مترمکعب کاهش یافته است.
باید چارهای اندیشیده شود که شروع هم شده است. با بارشهای خوب یکی دو سال اخیر و مراقبتهای به عمل آمده، این بیلان منفی در یک سال گذشته ۱.۱ میلیارد متر مکعب کاهش یافته است.
در همین خصوص، وزیر نیرو از امضای تفاهمنامهای میان شهرداری تهران و این وزارتخانه با هدف جلوگیری از مصرف آبهای زیرزمینی برای آبیاری فضای سبز خبر داد.
رضا اردکانیان در حاشیه جلسه هیئت دولت در جمع خبرنگاران تاکید کرد: کار مهم و مشترکی بین وزارت نیرو و شهرداری تهران داریم که روز گذشته تفاهمنامه آن امضا شد و سعی داریم در آن با تدارک پسآب تصفیه شده تهران، چاهها و قناتهایی که آبهای آن برای مصرف فضای سبز از سوی شهرداری تهران برداشت میشود، متوقف شود.
وی یادآور شد: در تهران ۱۸۰ میلیون مترمکعب آب باکیفیت صرف آبیاری فضای سبز میشود که این رقم بسیار بالایی است و با این کار امروز جلوی این وضعیت گرفته میشود.
به گفته وی طرح تعادلبخشی به منابع آب زیرزمینی نیز با جدیت دنبال میشود؛ استانهای زیادی هستند که در اجرای قانون، چاههای غیرمجاز خود را بستهاند. برای تشویق اینها درصدی از کمکی که به سفره کردهاند به بخش صنعت تخصیص شده و برای معیشت اینها باید فکری شود. این تخصیص در اختیار استانداران قرار گرفته که در قالب ضوابط موجود بتوانند به صنعت و صنایع کشاورزی تخصیص دهند.
**۶۰ درصد آبیاری فضای سبز تهران از پساب خواهد بود
معاون آب و آبفای وزیر نیرو نیز در همین رابطه در صفحه اینستاگرام خود نوشت: ۶۰ درصد استفاده از آبهای زیرزمینی برای فضای سبز تهران به پساب تغییر خواهد یافت.
قاسم تقی زاده خامسی گفت: درحال حاضر شهرداری مصرفکننده عمده آب در تهران است و حدود ۲۰۰ میلیون متر مکعب یعنی به اندازه ظرفیت سدکرج آب را برای نگهداری فضای سبز مصرف میکند.
وی ادامه داد: ۶۰ درصد مصرف از آبهای زیرزمینی به پساب(فاضلاب تصفیه شده) تغییر خواهد یافت.
معاون وزیر نیرو افزود: سند بسیار مهمی است که با نگاه کارشناسی و غیربخشی تنظیم شده و در محیط زیست تهران بسیار اثرگذار است.