حمایت از پیامرسانهای داخلی دوباره به «حذف» خارجی‌ها رسید
واکاوی جهان اقتصاد از طرح مجلس برای انسداد کلیه شبکه‌های اجتماعی خارجی
مهناز اسماعیلی -روز دوشنبه هفته جاری، نسخه جدید طرح «ساماندهی پیامرسانهای اجتماعی» منتشر شد، طرحی که در صورت تصویب، احتمالا باعث مسدود شدن همه پیامرسانهای خارجی می‌شود. طرح را گروهی از نمایندگان مجلس پیشنهاد داده‌اند و برای تبدیل شدن به قانون باید در صحن علنی به تصویب برسد. طرح مجلس تازه‌ترین تلاش برای ایجاد حاکمیت دولتی بر اینترنت و در واقع پیامرسانهای اینترنتی است اما درون خود باعث تغییرات گسترده دیگری هم در این فضا است، از جمله احراز هویت تمامی کاربران یا ایجاد صندوق دولتی حمایت از پیام‌رسان‌ها که ظاهرا قرار است با پول حاصل از فروش پهنای باند تغذیه شود.
به گزارش خبرنگار جهان اقتصاد،براساس مصوبه مذکور، تمام پیامرسان های خارجی ملزم به ثبت در سامانه «پنجره واحد» از طریق یک شرکت داخلی هستند.
توسعه فناوری‌های نوین اطلاعاتی و ارتباطی و به خصوص پیامرسانهای اجتماعی و تحولات مرتبط با آن موجب ایجاد خلأ قانونی در این حوزه شده است. لزوم حمایت از تولیدات داخلی و صیانت از حقوق کاربران که به دلیل خلأ قانونی در معرض آسیب و نقض شدید قرار دارد و نیز تأثیرات مختلف اقتصادی، اجتماعی، امنیتی، فرهنگی و سیاسی پیامرسانهای اجتماعی به عنوان یک زیرساخت نرم‌افزاری، ارائه طرح قانونی صیانت از حقوق کاربران در فضای مجازی و ساماندهی پیامرسانهای اجتماعی با هدف اعمال حاکمیت و حمایت از حقوق کاربران را ضروری ساخته است.
طرح نمایندگان مجلس شامل ایجاد یک نهاد مرکزی است که آن را «هیات ساماندهی» نامیده‌اند. این هیات متشکل از رییس مرکز فضای مجازی، نماینده وزارتخانه‌های ارتباطات، ارشاد، اطلاعات، دادستانی کل کشور، کمیسیون فرهنگی، صدا وسیما، اطلاعات سپاه، سازمان تبلیغات، نیروی انتظامی و سازمان پدافند غیرعامل است.
**مسدودسازی شبکه‌های اجتماعی بهترین راه‌حل نیست
در همین راستا، نماینده مردم تهران در مجلس ضمن اعلام مخالفت خود با طرح مجلس برای ساماندهی پیامرسانهای اجتماعی، احراز هویت کاربران را در تضاد با حریم خصوصی شهروندان دانست و گفت: مسدودسازی شبکه‌های اجتماعی راهکاری سازنده یا دست‌کم بهترین راه‌حل نیست.
مجتبی توانگر در صفحه شخصی خود در توییتر نوشت: «این‌جانب به عنوان نماینده مردم، ضمن تاکید بر گسترش اقتصاد دیجیتال، توسعه شبکه ملی اطلاعات و گسترش توان حاکمیتی جمهوری اسلامی در فضای مجازی، با طرح ارایه شده در مجلس مخالفم. مساله مجلس، اقتصاد است و به دنبال اقتصاد دیجیتال است.
امروز شبکه‌های اجتماعی و پیامرسان ها محل ارتباط و ابزار کار مردم هستند و کسب و کارهای خرد و معاش افراد زیادی به این فضا وابسته است، مسدودسازی شبکه‌های اجتماعی راهکاری سازنده یا دست‌کم بهترین راه‌حل نیست، تعامل و پاسخگو نمودن پلتفرم‌های خارجی دستورکار درست‌تری است.
طبق فتوای روشن مقام معظم رهبری مورخ ۲۰ فروردین ۹۸ نقض حریم خصوصی کاربران درفضای مجازی حرام شرعی است، لذا بخشی از طرح که به احراز هویت کاربران ارتباط دارد در تضاد با آزادی و حریم خصوصی شهروندان قرار دارد. در عین حال که با اصول قانون اساسی نیز در تضاد آشکار است
توسعه شبکه ملی اطلاعات نیازمند اتخاذ تدابیر سازنده و تشویقی برای جلب مشارکت شهروندان و بخصوص افزایش تولیدات محتوایی و برنامه‌های کاربردی بومیست و تصمیماتی که ملت را به توسعه این شبکه بدبین کند بالطبع مضرست
همچنین بی‌توجهی وزیر ارتباطات و دستگاه فرهنگی در این زمینه حتما پیگیری می‌شود.»
**پیامرسانهای خارجی هر دو هفته بروز رسانی می‌شوند
در همین رابطه، روح الله مهرجو در گفتگو با جهان اقتصاد درباره اعلام وصول طرح مسدودسازی پیامرسان های خارجی گفت: به نظر من این طرح، طرح خوبی است و اگر بتوانند زیرساخت های مورد نیاز این طرح را درست کنند تا به پیامرسان های داخلی بها بدهیم. متاسفانه در زمینه پیامرسان های داخلی، در برخی از بازه های زمانی ما خیلی خوب کار کردیم و در برخی بازه آنها را رها کرده ایم.
استاد دانشگاه و پژوهشگر اجتماعی با اشاره به بازه زمانی که تلگرام فیلتر شد، اظهار کرد: زمانی که فیلترینگ تلگرام اتفاق افتاد، بلافاصله اکثر مردم به سمت پیامرسان های داخلی مثل سروش و آی گپ روی آوردند که نیاز مردم را تا حدی تامین کرد اما بعد از مدتی برای استفاده از این پیامرسان ها باید مبلغی را به عنوان اشتراک پرداخت می کردند.
مهرجو ادامه داد: اما تحلیل من این است که این طرح به تصویب نمی رسد چراکه بارها در مجلس و دولت چنین طرح هایی داده شده اما تا یک مرحله که می رسد ما نمی توانیم این موضوع را پیش ببریم چراکه زیرساخت های لازم برای این طرح، وجود ندارد اما اگر ما بتوانیم برای بعضی از این پیامرسان ها که زیرساخت های قوی دارند، فراخوان بزنیم و از آنها حمایت کنیم، مردم به هیچ وجه به سمت پیامرسان های خارجی نمی روند.
استاد دانشگاه و پژوهشگر اجتماعی با اشاره به نقاط قوت پیامرسان های خارجی تصریح کرد: پیامرسان های خارجی هر دو هفته یکبار بروزرسانی می شود و با خواسته های مردم تطبیق پیدا می کند اما پیامرسان های داخلی مثل سروش، هر دو سه ماه یکبار آپدیت می شوند؛ وقتی هم که آپدیت می شوند، نمی توانند خواسته های مخاطبان را برآورده کند.
وی افزود: سازمان حج و زیارت دو سال پیش، زائران را سمت پیامرسان های داخلی هدایت کرد اما متاسفانه تا زائران به عربستان رسیدند، این کشور، پیامرسان های داخلی ایرانی را فیلتر کرد. ما باید تمام این موارد را در نظر داشته باشیم و این نقاط ضعف را برطرف کنیم.
