سایه دولتی «بازار برتر» بر تابلوی بورس

مرتضی ابراهیمی

به تازگی خبری در رسانه ها منتشر شده است مبنی بر تشکیل تابلوی جدیدی در بازارسرمایه به نام «بازار برتر»، از مهترین مزیت های این تابلو دامنه نوسان 10 درصدی است. فعالان بازار سرمایه به این موضوع آگاهند که وقتی از دامنه نوسان 10 درصدی صحبت می شود در حقیقت از افزایش جذابیت و در ادامه از افزایش ریسک یک نماد سخن می گوییم.

به گزاش خبرنگار جهان اقتصاد، در گذشته نیز که شرکت های بازارپایه، بدون محدودیت دامنه نوسان معامله می شدند، اکثر شرکت های بازارپایه در منطقه حباب قیمتی معامله می شدند، این حباب قیمتی درحالی به وجود می آمد که شرکت های بازارپایه شامل شرکتهایی می شدند که یا زیان ده بودند و یا ورشکسته! اما امروز در حالی صحبت از «بازار برتر» و دامنه نوسان 10 درصدی می شود که نمادهای این گروه، شرکت هایی بزرگ و سود آور هستند.

فعالان بازار به این موضوع آگاهند که وقتی صحبت از سهام های بزرگ می شود در واقع صحبت از گروه های پالایشی با لیدری پالایش نفت اصفهان وگروه فلزاتی با لیدری فولاد مبارکه، گروه معدنی با لیدری چادرملو و... می شود. به طور خلاصه تر وقتی از شرکت های برتر سخن به میان می آید در واقع به شرکت های بزرگ دولتی اشاره کرده ایم.

حال در این جا یک سوال مطرح می شود که چرا سازمان بورس که درسال 84 راه اندازی شده است و ازسال 88 انوع تابلوهای معاملاتی مانند شاخص کل و شاخص کل هم وزن را راه اندازی کرده است، در شرایط کنونی و بعد از 11 سال از تابلوی جدیدی به نام «بازار برتر» سخن به میان می آید.

جواب این سوال را باید در ماجرای ETFهای دولتی جست. چرا که دولت به دنبال واگذاری بنگاه های خود به بخش خصوصی از طریق بازار سرمایه است و تاکنون 5 شرکت نیمه دولتی که شامل 3 بانک و دو شرکت بیمه می شود را از طریق ETF واگذار کرده است. ولی همچنان شرکت های زیادی هستند که باید به بخش خصوصی واگذار شوند.

در واقع اگر شرکت های بزرگ دولتی که در بازارسرمایه فعال هستند در تابلوی «بازار برتر»حضور پیدا کنند، با توجه به این که دامنه نوسات این تابلو 10 درصد است، سرمایه های زیادی اعم از سرمایه حقیقی و حقوقی با هم سبقت خواهند گرفت تا سهام شرکتهای «بازار برتر» را خریداری کنند. در نهایت این سهام ها دچار حباب قیمتی بسیاری خواهند شد و دولت سهام شرکت های دولتی را به قیمت بسیار گران به مردم واگذار خواهد کرد. اگر این موضوع تحقق یابد مسلما پس از خروج دولت از این نمادهای بورسی شاهد ریزش قیمت این شرکت ها و همچنین ریزش کل بازار سرمایه خواهیم بود.

علی صحرایی مدیر عامل بورس اوراق بهادار تهران در واکنش به خبر تشکیل بازاربرتر گفته است: راه‌اندازی این بازار نیاز به کارشناسی بیش‌تری دارد و احتمالا تا مدت ها شاهد راه‌اندازی این بازار نباشیم. اما سازمان بورس تاکنون درباره راه اندازی این بازار واکنشی نشان نداده است.