نقش بندر چابهار در مدیریت زنجیره تامین کالاهای اساسی استانهای شرقی کشور

امروزه کارکرد بنادر از مراکز بارانداز و انبار نگهداری کالا به محلی برای پردازش،ایجاد ارزش افزوده،هسته توزیع کالا و به عبارت دیگر مبدل به بنگاههای اقتصادی شده اند که بر اقتصاد کلان کشور تاثیرگذار هستند. بطوریکه ذینفعان واقعی بنادر نه تنها صاحبان کالا وخطوط کشتیرانی بلکه تولیدکنندگان،توزیع کنندگان و مشتریان نهایی کالا میباشند.موضوعی که در اقتصاد و زنجیره تامین کالا حائز اهمیت فراوان خواهد بود. ارسال کالا با هزینه کم،کیفیت خوب و درزمان مناسب به مصرف کننده نهایی است. طی سنوات گذشته کلیه عملیات تخلیه و بارگیری کالا در بنادر کشور سالیانه بطور متوسط ۱۶۰ میلیون تن کالا بوده که تنها یک و نیم درصد از کالاهای مذکور در بندر چابهار تخلیه و بارگیری شده است.با افتتاح فاز اول طرح توسعه بندر شهید بهشتی چابهار در نیمه دوم سال ۱۳۹۶ و ایجاد زیرساختها وتامین تجهیزات مناسب تخلیه و بارگیری ، ظرفیت بندر به ۵/۸ میلیون تن ارتقا و قابلیت ارائه خدمات دریایی -بندری و صنعتی در این بندر افزایش یافته؛ لذا ضروریست تصمیم گیران کشور نسبت به تقویت نقش کارکردهای بازرگانی چابهار به عنوان بندری استراتژیک در کنار کارکردهای خدماتی و صنعتی اقدام نمایند ،لذا در گام نخست ضروری است در خصوص واردات و صادرات کالا اقدامات ذیل به فوریت انجام گردد: الف)اختصاص ۲۰درصد از واردات کالاهای اساسی کشور سهمیه استانهای شرق و جنوب شرق به بندر چابهار سالانه نزدیک به ۱۲ میلیون تن کالای فله و اساسی مورد نیاز کشور شامل:ذرت،سویا،جو،برنج،گندم و روغن خوراکی با عبور از بندر چابهار وطی مسافت نزدیک به ۷۰۰ مایل دریایی در سایر بنادر کشورمان در حاشیه خلیج فارس تخلیه و بصورت زمینی به مراکز مصرف ازجمله استانهای شرق و جنوب شرق حمل شوند که بر اساس نرخنامه انجمن شرکتهای حمل و نقل زمینی هزینه هر تن کالا بطور متوسط ۲۵ هزازتومان نسبت به حمل کالا از بندر چابهار به مراکز استانهای شرقی کشور بیشتر میباشد. از آنجاییکه جمعیت ساکن در این استانها شامل ۲۰ درصد از جمعیت کل کشوربوده وحدود۱۹ در صد از واحدهای تولیدی دامپروری و پرورش مرغ طیور بعنوان مصرف کننده اصلی نهاده های دامی وارداتی بنادر کشور در این استانها قرار دارند. لذا تخلیه ۲۰ در صد از کالاهای مذکور تاثیر قابل توجهی در کاهش زمان وهزینه حمل(دریایی وزمینی) این کالاها به مشتری نهایی دارد. ب)صادرات مواد معدنی از طریق بندر چابهار سالیانه نزدیک به ۲۰ میلیون تن مواد معدنی ومصالح ساختمانی از بنادر جنوبی به خارج از کشور صادر میگردد،با توجه به گستردگی جغرافیای معادن کشور،خصوصامعادن سنگ آهن درکشور،ظرفیت فعلی معادن موجود در منطقه خواف وسنگان باتوجه به قرار گرفتن در پهنه شرقی کشور با ظرفیت سالیانه صادراتی ۶ تا ۷ میلیون تن پتانسیل مناسبی برای صادرات انواع سنگ آهن دانه بندی،کنستانتره وگندله از طریق بندر چابهار وجود دارد که با توجه به نزدیکی فاصله زمینی به بندر چابهار و کوتاهی مسافت دریایی حدود ۶۰۰ مایل نزدیکترین بندر به بازارهای مقصد ازجمله کشور چین هستند. با مدیریت زنجیره زمینی حمل ونقل وبرنامه ریزی برای راه اندازی مسیر مورد اشاره ضمن کاهش هزینه های کالاهای وارداتی اساسی ؛ امکانی برای پردازش و فرآوری کالاهای وارداتی اساسی در مسیر حمل این کالاها ایجاد که کمک شایانی به رونق و توسعه محور شرق وایجاداشتغال در استانهای محروم شرق و جنوب شرق خواهد کرد از طرفی استان سیستان وبلوچست…