پیروزی دموکراتها دلار را عقب راند؛ اونس طلا با رشد ۱۱۲ دلاری به ۴۰۴۴ دلار رسید
بازار جهانی طلا در معاملات چهارشنبه ۴ نوامبر، در واکنش به نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و تضعیف شاخص دلار، جهش قابل‌توجهی را تجربه کرد. اونس طلا با رشد ۲.۸۲ درصدی و افزایش حدود ۱۱۲ دلاری، بار دیگر از مرز ۴ هزار دلار عبور کرد و اکنون در محدوده ۴۰۴۴ دلار معامله می‌شود. هم‌زمان، افت شاخص دلار و کاهش بازده اوراق خزانه‌داری آمریکا، فضای مساعدتری برای فلزات گران‌بها ایجاد کرده است؛ هرچند تحولات ژئوپلیتیک و چشم‌انداز سیاست پولی فدرال رزرو همچنان از عوامل تعیین‌کننده مسیر بعدی بازار به شمار می‌روند.
پیروزی دموکراتها و فشار بر شاخص دلار
نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و پیروزی دموکراتها در هر دو مجلس کنگره، یکی از مهم‌ترین محرک‌های معاملات امروز بازار ارز و طلا بوده است. سرمایه‌گذاران این نتیجه را نشانه‌ای از افزایش احتمال بن‌بست سیاسی در واشنگتن و دشوارتر شدن پیشبرد برنامه‌های اقتصادی و مالی دونالد ترامپ ارزیابی کرده‌اند.
در پی انتشار نتایج انتخابات، شاخص دلار در برابر سبدی از ارزهای معتبر بین‌المللی کاهش یافت و در مقطعی تا حدود ۰.۶ درصد افت کرد. این شاخص در ادامه معاملات نیز در محدوده منفی باقی ماند و به پایین‌ترین سطح خود در حدود یک ماه اخیر رسید. یورو، پوند، ین و فرانک سوئیس از جمله ارزهایی بودند که در برابر دلار تقویت شدند.
تضعیف دلار به‌طور مستقیم از قیمت طلا حمایت می‌کند؛ زیرا این فلز در بازارهای جهانی با دلار قیمت‌گذاری می‌شود و کاهش ارزش دلار، خرید آن را برای سرمایه‌گذاران و مصرف‌کنندگان خارج از آمریکا ارزان‌تر می‌کند. در نتیجه، بخشی از تقاضای جدید بازار طلا را می‌توان در ارتباط با کاهش شاخص دلار و تغییر انتظارات سرمایه‌گذاران پس از انتخابات آمریکا ارزیابی کرد.
کاهش بازده اوراق خزانه‌داری؛ عامل حمایتی دوم
در کنار افت دلار، بازار اوراق خزانه‌داری آمریکا نیز با افزایش تقاضا مواجه شد و بازده اوراق دوساله و ده‌ساله کاهش یافت. بازده اوراق ده‌ساله آمریکا در معاملات امروز به محدوده ۴.۹۲ درصد رسید و نرخ اوراق دوساله نیز به حدود ۴.۶ درصد نزدیک شد.
افزایش قیمت اوراق و کاهش بازدهی آنها، از دو مسیر می‌تواند به نفع طلا عمل کند. نخست اینکه کاهش بازده واقعی اوراق، هزینه فرصت نگهداری دارایی بدون سودی مانند طلا را پایین می‌آورد. دوم اینکه افت بازدهی‌ها می‌تواند انتظارات بازار از مسیر آتی سیاست پولی را تحت تأثیر قرار دهد و جذابیت دارایی‌های جایگزین را افزایش دهد.
از نگاه سرمایه‌گذاران، کنترل بیشتر کنگره بر برنامه‌های مالی دولت می‌تواند احتمال افزایش هزینه‌های عمومی و تشدید نگرانی‌ها درباره بدهی آمریکا را محدود کند. با این حال، اثر این تحول بر بازار اوراق و نرخ بهره هنوز به داده‌های اقتصادی و تصمیمات فدرال رزرو وابسته است.
سیاست پولی فدرال رزرو؛ مانع احتمالی ادامه صعود طلا
با وجود رشد قابل‌توجه طلا، چشم‌انداز نرخ بهره همچنان یکی از عوامل محدودکننده این بازار است. بر اساس داده‌های ابزار CME FedWatch، معامله‌گران همچنان احتمال بالایی برای افزایش نرخ بهره در نشست دسامبر فدرال رزرو در نظر گرفته‌اند؛ برآوردی که در گزارش‌های امروز حدود ۷۹ تا ۸۳ درصد اعلام شده است.
افزایش نرخ بهره معمولاً به نفع دلار و دارایی‌های دارای بازده تمام می‌شود و می‌تواند از جذابیت طلا بکاهد. به همین دلیل، بازار در روزهای آینده علاوه بر تحولات سیاسی آمریکا، به داده‌های اشتغال این کشور نیز توجه خواهد داشت. گزارش اشتغال بخش غیرکشاورزی که قرار است روز جمعه منتشر شود، می‌تواند انتظارات درباره تصمیم بعدی فدرال رزرو را تغییر دهد.
در واقع، اگر داده‌های اقتصادی از تداوم فشارهای تورمی و ضرورت سیاست پولی انقباضی حکایت کنند، بخشی از حمایت فعلی طلا ممکن است تضعیف شود. در مقابل، نشانه‌های ضعف بازار کار یا کاهش فشارهای تورمی می‌تواند به ادامه افت بازده اوراق و حمایت بیشتر از فلز زرد منجر شود.
انتخابات آمریکا به معنای تغییر فوری سیاست در قبال ایران نیست
در کنار تحولات اقتصادی، ریسک‌های ژئوپلیتیک همچنان در معادلات بازار طلا حضور دارند. مذاکرات ایران و آمریکا هنوز به توافقی برای پایان دادن به جنگ منتهی نشده و چشم‌انداز روابط دو کشور همچنان با عدم‌قطعیت همراه است.
پیروزی دموکراتها در کنگره می‌تواند هزینه سیاسی و اجرایی تصمیمات دولت ترامپ را افزایش دهد و در بلندمدت بر روند تصویب قوانین، بودجه و برخی برنامه‌های اقتصادی اثر بگذارد؛ اما این نتیجه به معنای توقف فوری اختیارات اجرایی رئیس‌جمهور یا تغییر سریع سیاست خارجی واشنگتن نیست. دولت ترامپ همچنان ابزارهای اجرایی و نظامی خود را در اختیار دارد و کنترل کنگره به‌تنهایی مانع اقدام نظامی یا تشدید فشار اقتصادی علیه ایران نمی‌شود.
بنابراین، بازار طلا از یک‌سو کاهش ریسک‌های مالی و تضعیف دلار پس از انتخابات را قیمت‌گذاری می‌کند و از سوی دیگر، همچنان با نااطمینانی‌های ژئوپلیتیک مواجه است. این دو عامل می‌توانند در کوتاه‌مدت هم‌زمان از تقاضا برای طلا حمایت کنند.
بازار داخلی؛ افت دلار در برابر رشد اونس
در بازار داخلی ایران، تحولات امروز با ترکیبی متفاوت همراه بوده است. نرخ دلار آزاد حدود ۳ هزار تومان کاهش یافته و به زیر ۲۷۰ هزار تومان رسیده است. در مقابل، رشد بیش از ۲.۸ درصدی اونس جهانی، فشار صعودی قابل‌توجهی بر ارزش طلای داخلی وارد کرده است.
قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار نیز بر اساس نرخ اعلام‌شده، به حدود ۲۵۷ میلیون و ۹۹۸ هزار ریال، معادل نزدیک به ۲۵ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان رسیده است. به این ترتیب، بازار داخلی با دو نیروی متضاد روبه‌روست: کاهش نرخ ارز از یک طرف و افزایش قیمت جهانی طلا از طرف دیگر.
نگاه بازار به داده‌های اشتغال و تحولات سیاسی
جهش امروز اونس طلا را باید حاصل هم‌زمانی چند عامل دانست: پیروزی دموکراتها در انتخابات میان‌دوره‌ای، افت شاخص دلار، کاهش بازده اوراق خزانه‌داری و تداوم نااطمینانی‌های ژئوپلیتیک. با این حال، ماندگاری این رشد به تداوم شرایط حمایتی در بازار ارز و اوراق و همچنین داده‌های اقتصادی آمریکا بستگی دارد.
در کوتاه‌مدت، گزارش اشتغال روز جمعه و انتظارات درباره تصمیم دسامبر فدرال رزرو می‌توانند جهت بعدی طلا را مشخص کنند. در کنار آن، هر تحول تازه در روابط ایران و آمریکا نیز می‌تواند سطح تقاضا برای دارایی‌های امن را تغییر دهد. بنابراین، عبور دوباره اونس از مرز ۴ هزار دلار و رسیدن آن به محدوده ۴۰۴۴ دلار، نشانه بازگشت قدرت خریداران است؛ اما برای ارزیابی پایداری این حرکت باید دید دلار و بازده اوراق در روزهای آینده چه مسیری را دنبال می‌کنند.
