مولفه مهم ارتقای زیرساخت فناوری
مازیار نوربخش ـ تحلیلگر
حفظ و نگهداشت نیروهای متخصص، همراه با توانمندسازی و تربیت نسل جدید کارشناسان، پیششرط تضمین تداوم خدمات فناوری اطلاعات و ارتقای امنیت شبکه و اطلاعات است.
بهدلیل تشدید تحریمها و برخی ملاحظات داخلی، ارتباط مستقیم با شرکتهای ارائهدهنده خدمات امنیت بینالمللی ممکن نیست؛ در حالیکه این شرکتها از استانداردهای بالایی برخوردار بوده و میتوانند در ارتقای تابآوری زیرساختها موثر واقع شوند. واقعیت این است که فاصله گرفتن از فناوریهای بهروز، کشور را در معرض رخدادهای پرهزینه قرار میدهد.
وقتی اینترنت برای مدتی از دسترس خارج میشود، سامانهها و ابزارها، قابلیت بهروزرسانی خود را از دست میدهند و همین مسئله، زمینهساز بروز آسیبهای بیشتر میشود. متخصصان بارها در این زمینه هشدار دادهاند اما متاسفانه این هشدارها کمتر مورد توجه قرار میگیرند.
استفاده از سختافزارهای قدیمی بهجای تجهیزات بهروز، احتمال ایجاد حفرههای امنیتی را بالا میبرد. چرا که سختافزارهای قدیمی معمولا از پشتیبانیهای امنیتی محروم بوده و همین موضوع پایداری سرویسها و دسترسی به خدمات استاندارد را با چالش مواجه میکند.
جدی انگاشته شدن تقویت حکمرانی در حوزه فناوری اطلاعات نباید تنها به دوران بحران منحصر شود. نخستین اولویت در بهبود حکمرانی فناوری اطلاعات، رفع موانع تحریمی است؛ زیرا تحریمها کشور را از فناوری و تجهیزات بهروز، همچنین خدمات بینالمللی و استانداردها دور نگه میدارند. از طرفی، بنگاههای اقتصادی و دستگاههای دولتی باید از ظرفیت متخصصان حرفهای و باتجربه بهره بگیرند. مسئله این است که مهاجرت متخصصان این حوزه، کمبود نیروی انسانی و ترجیح برخی سازمانها برای جذب افراد با معیارهای غیرتخصصی، چالشهای این حوزه را تشدید کرده است.
خرید سختافزار و نرمافزار بهتنهایی باعث ارتقای حکمرانی فناوری اطلاعات نمیشود. مهمتر از تهیه این ابزارها، نحوه استفاده و تبدیل آنها به بخشی از تصمیمگیری و عملیات روزمره سازمان است. سرمایهگذاری واقعی در زمینه فناوری اطلاعات وقتی معنا مییابد که در فرایندهای عملیاتی کسبوکار و نه فقط در فهرست خرید اثر بگذارد.
سازمانها باید بتوانند تهدیدها را بهسرعت شناسایی کرده و فرایند بازیابی را در کوتاهترین زمان ممکن به انجام برسانند. توجه به این نکته نیز ضروری است که اختلال در شبکه اینترنت خود از نظر امنیت سایبری و عملیاتی آسیبزاست. وقتی مجوزها و گواهی نرمافزارها، آنتیویروسها و دادههای داخل فضای ابری بهموقع بهروزرسانی نمیشوند، بروز مشکلات امنیتی محتمل خواهد بود. از طرفی، اینترنت برای کسبوکارهای دیجیتال همان نقشی را دارد که برق، آب و گاز برای سایر فعالیتها دارند و بدون آن، امکان ارائه بسیاری از خدمات دچار مشکل میشود.
قطع و محدودیت دسترسی به اینترنت، دسترسی به سرویسهای بینالمللی را محدود کرده و حتی اگر کسبوکاری بخواهد خدمات خود را در سطح منطقهای یا جهانی ارائه دهد، با مانع جدی روبهرو میشود. این وضعیت علاوه بر کاهش رضایت عمومی به متخصصان و فعالان اقتصاد دیجیتال نیز آسیب وارد کرده و در نهایت به پایداری و رشد این کسبوکارها ضربه میزند.