ارتقای زنجیره ارزش گوهرسنگ با فناوری های دانش بنیان

وفایی‌فرد در تبیین وضعیت موجود با اشاره به فعالیت‌های پنج‌ساله اخیر ایمیدرو در حوزه فناوری معدن، اذعان داشت: «اگرچه ظرفیت‌های دانشگاهی و پژوهشی در بخش گوهرسنگ وجود دارد اما این توانمندی‌ها هنوز به طور کامل در خدمت فرایندهای صنعتی قرار نگرفته است.» وی با ارائه آماری از وضعیت شرکت‌های دانش‌بنیان فعال در حوزه معدن، تصریح کرد: «از حدود ۱۰ هزار شرکت دانش‌بنیان کشور، تنها ۴۰۰ تا ۵۰۰ شرکت به صورت تخصصی در بخش معدن فعال هستند. با این وجود، تخصیص بیش از ۱.۵ همت اعتبار برای توسعه فناوری در سال گذشته نشان‌دهنده اراده ملی برای عبور از خام‌فروشی و حرکت به سمت اقتصاد دانش‌بنیان است.»

مجری طرح ایجاد زیست‌بوم نوآوری معدن، تأثیر فناوری‌های نوین را بسیار فراتر از ارزش‌افزوده معمول (۵۰۰ تا ۷۰۰ درصدی در محصول نهایی) دانست و گفت: «وقتی از منظر کلان به صنعت نگاه می‌کنیم، بهره‌گیری از هوش مصنوعی، تحول دیجیتال و پردازش تصویر در کل زنجیره اکتشاف، بهره‌برداری و فرآوری می‌تواند تحولی چندبرابری ایجاد کند.» وی افزود: «الگوریتم‌های یادگیری عمیق در شناسایی دقیق و استانداردسازی گوهرسنگ‌ها، نقش کلیدی در کاهش هزینه‌ها و افزایش دقت بازار دارند که باید به عنوان یک ضرورت استراتژیک در اولویت متخصصین قرار گیرد.»

وفایی‌فرد با اشاره به وابستگی‌های ارزی در بخش اقلام راهبردی صنایع معدنی که سالانه ارقام قابل‌توجهی (تا ۱۰ میلیارد دلار) را به خود اختصاص می‌دهد، تأکید کرد: «تمرکز بر ساخت تجهیزات پیشرفته و با دقت بالا، به جای تولید ماشین‌آلات ساده یک فرصت طلایی برای متخصصین این حوزه است. هم‌افزایی میان ماشین‌سازان کشور و فعالان گوهرتراشی می‌تواند ضمن بومی‌سازی نیازهای فناورانه از خروج گسترده ارز جلوگیری کرده و استقلال تکنولوژیک کشور را تقویت کند.»

وی در پایان سخنان خود با یادآوری سابقه تمدنی ایران در صنعت جواهرسازی، خواستار تغییر فاز از همکاری‌های موردی به ایجاد ساختارهای پایدار شد و خاطرنشان کرد: «هدف ما این است که با بهره‌گیری از ظرفیت عظیم فارغ‌التحصیلان مهندسی کشور، گوهرتراشی را از سطح یک فعالیت دستی به یک صنعت فناورانه و مدرن ارتقا دهیم. ما در ایمیدرو آماده هستیم تا با حمایت از دپارتمان‌های تخصصی این شکاف فناورانه را پر کرده و جایگاه واقعی ایران را در بازارهای جهانی گوهرسنگ بازپس‌گیریم.»