جهان اقتصاد از وضعیت معاملات ملک میگوید:
آرامش در بازار مسکن
زهرا عسگری ـ روزنامه نگار
بازار مسکن پایتخت این روزها دورهای از ثبات نسبی و رکود معاملاتی را تجربه میکند. در حالی که کارشناسان درباره آینده قیمتها دیدگاههای متفاوتی دارند، نایبرئیس اتحادیه مشاوران املاک تهران معتقد است تغییر رفتار متقاضیان و کاهش قدرت خرید، معاملات را به کمترین سطح خود در سالهای اخیر رسانده است.
بازار مسکن در شرایط کنونی روزهای آرامی را سپری میکند و آنطور که شواهد و گزارشهای میدانی نشان میدهد، بازار ملک این روزها در یک ایست کامل به سر میبرد؛ وضعیتی که متقاضیان مصرفی و بهویژه خانهاولیها را در انتظار یک رونق نسبی قرار داده است.
تحلیلگران بر این باورند که هرچند در شرایط رکودی، فرصتهای مناسبی برای ورود خریداران مصرفی به بازار و تأمین نیازهایشان ایجاد میشود اما عمق رکود کنونی و کاهش قدرت خرید سبب شده تا حتی متقاضیان واقعی نیز برای ورود به بازار با چالشهای جدی مواجه باشند. در واقع، کاهش توان مالی بخش مهمی از متقاضیان، روند معاملات را تحت تأثیر قرار داده است.
بازار مسکن تهران که در ماههای اخیر شاهد روندی نسبتاً باثبات و گاه کاهشی بوده، معاملات خود را در کمترین سطح چند سال اخیر میبیند. در این فضا، فروشندگان و خریداران هرکدام در انتظار سیگنالهای جدیدی برای تصمیمگیری هستند. در این میان، کارشناسان بر سر آینده قیمتها به دو دسته تقسیم شدهاند؛ برخی افت بیشتر قیمتها را محتمل میدانند و برخی دیگر معتقدند بازار به نقطه تعادل خود نزدیک شده است.
باید توجه داشت که بازار مسکن طی سالهای اخیر، علاوه بر عوامل سنتی مانند تورم، هزینه ساخت و قدرت خرید، تحت تأثیر متغیرهای کلان اقتصادی و نوسانات بازارهای موازی نیز قرار گرفته است. بسیاری از فعالان بازار معتقدند تصمیم خریداران، فروشندگان و سازندگان بیش از گذشته به میزان ثبات و چشمانداز آینده اقتصاد وابسته شده است.
به باور کارشناسان اگر فضای اقتصادی با ثبات بیشتری همراه شود، نخستین نشانههای تغییر در بازار احتمالاً در بخش خرید و فروش نمایان خواهد شد. در چنین شرایطی، تقاضای مصرفی که مدتها به تعویق افتاده بهویژه برای واحدهای کوچکمتراژ و میانقیمت میتواند افزایش یابد در مقابل، رونق ساختوساز معمولاً با فاصله زمانی رخ میدهد زیرا سرمایهگذاران برای آغاز پروژههای جدید به پیشبینیپذیر بودن بازار، هزینههای ساخت، امکان تأمین مالی و چشمانداز فروش نیاز دارند.
برخی تحلیلگران بر این باورند که در فضای نااطمینانی، ممکن است قیمت برخی املاک تحت تأثیر انتظارات تورمی افزایش یابد اما این موضوع الزاماً به معنای رونق بازار نیست؛ چراکه در چنین شرایطی حجم معاملات کاهش مییابد و متقاضیان مصرفی از بازار فاصله میگیرند. افزون بر این رشد هزینه مصالح ساختمانی و افزایش ریسک سرمایهگذاری میتواند تصمیم سازندگان را برای آغاز پروژههای جدید دشوارتر کند.
اگر شرایط بدون تغییر محسوس ادامه یابد، احتمال تداوم رکود معاملاتی وجود دارد. در این وضعیت، بازار بیشتر شاهد معاملات محدود و ضروری خواهد بود و بسیاری از خریداران و فروشندگان ترجیح میدهند تا روشنتر شدن شرایط، تصمیمهای مهم خود را به تعویق بیندازند. همچنین پروژههای ساختمانی جدید با احتیاط بیشتری آغاز شده و تکمیل پروژههای نیمهتمام در اولویت قرار میگیرد.
تحلیلگران تأکید میکنند که رونق واقعی بازار مسکن تنها با افزایش قیمتها معنا پیدا نمیکند بلکه افزایش تعداد معاملات، بهبود نقدشوندگی، رشد ساختوساز و تقویت قدرت خرید خانوارها از مهمترین نشانههای رونق واقعی هستند. به همین دلیل آینده این بازار بیش از هر چیز به ایجاد ثبات اقتصادی، کاهش نااطمینانی و اجرای سیاستهای مؤثر در حوزه تأمین مالی، تولید مسکن و ساماندهی بازار وابسته خواهد بود.
در همین رابطه، داود بیگینژاد، نایبرئیس اتحادیه مشاوران املاک تهران با اشاره به وضعیت فعلی بازار مسکن اظهار کرد: «بازار در شرایط کنونی آرام است و به نظر میرسد خریداران مصرفی فرصت مناسبی برای ورود به بازار و تأمین نیازهای خود دارند.»
وی با بیان اینکه آمارهای مربوط به هزینه مسکن در سبد خانوار با آمارهای مربوط به قیمت و وضعیت واقعی بازار تفاوت دارد، گفت: «مرکز آمار، سهم هزینه مسکن در سبد خانوار را اعلام میکند و این موضوع با آمارهای دیگر حوزه مسکن متفاوت است.»
بیگینژاد درباره وضعیت بازار اجاره افزود: «تورم اجارهبها نسبت به سالهای گذشته روند کاهشیتری داشته و در حال حاضر بازار در وضعیت آرامتری قرار دارد. موضوع رعایت سقفهای تعیینشده برای افزایش اجارهبها نیز صرفاً به مشاوران املاک مربوط نیست و توافق میان مالک و مستأجر نقش اصلی را در این زمینه ایفا میکند.»
وی درباره شرایط بازار خرید و فروش مسکن نیز تصریح کرد: «باید پذیرفت که رفتار مردم در بازار تغییر کرده و بخشی از متقاضیان توان ورود به بازار را از دست دادهاند. زمان میبرد تا متقاضیان شرایط جدید بازار را پیدا کنند و بتوانند ملک موردنظر خود را تهیه کنند اما در مجموع بازار اکنون آرام است.»
