ضرورت طراحی استراتژی صادرات
محسن شاطرزاده ـ تحلیلگر اقتصادی
امروز ظرفیت پالایشگاههای کوچک در بخش خصوصی و پتروشیمیهای کشور قابل توجه است. هرچند خوراک و مواد اولیه تعدادی از اینها، میعانات گازی است ولی با تغییر فنی کوچکی امکان استفاده از نفت خام را هم خواهند داشت. باید با فراخوان کلیه پالایشگاهها و پتروشیمیها و پالایشگاههای کوچک بخش خصوصی (مینیریفاینری)، سیاست حداکثری تولید فرآوردههای نفتی از نفت خام در داخل کشور را دنبال کرده و تا حد امکان نفت خام به پالایشگاهها و پتروشیمیهای داخلی داده شود. فرآوردههای نفتی هم مورد نیاز مصرف داخلی است و هم از واردات فرآورده و خروج ارز جلوگیری میکند و هم امکان تحریم ندارد و مشتریان زیادی از کشورهای پاکستان و افغانستان و ترکیه برای خرید آن صف کشیده و فوری و بصورت نقد خرید میکنند.
فراخوان فعالان با تجربه داخلی و خارجی و دارای توان مالی بالا در زمینه سواپ نفت خام، میتوانند مشتریان مناسبی برای خرید و انتقال نفت خام از طریق خشکی بوده و به صادرات نفت خام کمک کنند.
با توجه به اینکه مصرفکننده اصلی نفت خام، پالایشگاهها هستند، امکان عقد قرارداد مستقیم و فروش نفت خام به پالایشگاههای کشورهای همسایه خصوصا پاکستان و ترکیه مشروط به حمل توسط خودشان (حمل خشکی یا دریایی) وجود دارد که باید اقدام کرد.
با توجه به محدودیت ظرفیت لجستیک و حمل محمولههای نفتی در کشورمان، ضرورت دارد با ارائه امتیازاتی به کامیونداران کشورهای همسایه از ظرفیت بالای تانکرهای نفتی این کشورها برای حمل محمولههای نفت خام از بنادر ایرانی استفاده کرد. همچنین استفاده از ظرفیت ریلی بخش خصوصی و توسعه آن برای حمل محمولههای نفت خام باید در نظر گرفته شود.
با توجه به حجم زیاد نقدینگی در کشور که در دستان میلیونها نفر از مردم کشور (بیش از ۱۵ هزار همت) قرار دارد، ضرورت دارد تدبیری اندیشیده شود تا از این حجم نقدینگی در جهت تولید و فروش نفت خام استفاده شود. بدین منظور
پیشنهاد میشود با توکنایز کردن و راهاندازی معاملات مجازی فروش نفت خام و استفاده گسترده از پلتفرمها و سکوهای مجازی خردهفروشی نفت خام (مشابه دهها سکوی آنلاین معاملات طلا که با مجوز بانک مرکزی فعالیت میکنند و حجم زیادی از نقدینگی را جذب کردهاند) نسبت به فروش نفت خام به خریداران کوچک و واقعی آن اقدام شود. البته از ظرفیت آماده همین سکوهای معاملات مجازی طلا هم میتوان برای معاملات نفت خام استفاده کرد.