جنگِ روانی در بازار؛ وقتی احتکار به مثابه خیانت است

اقتصاد ایران این روزها در لبه‌ی تیغ حرکت می‌کند؛ جایی که فشارهای ناشی از شرایط جنگی با برخی التهاب‌های بی‌منطق در بازار گره خورده است. در حالی که تورم سالانه بخشی از واقعیتِ هزینه‌های تولید است، اما موج اخیر گرانی‌ها نشانه‌های نگران‌کننده‌ای از حضور دست‌های پنهان دارد. این تنها یک نوسان ساده قیمتی نیست، بلکه یک «جنگ روانی» سازمان‌یافته است که با هدفِ تزریق ناامیدی و برهم زدنِ ثبات معیشتی جامعه طراحی شده است.

سناریوی دشمن پس از ناکامی در عرصه‌های میدانی، تغییر جهت به سمت ایجاد نارضایتی اجتماعی از طریق ملتهب کردن بازار است. احتکار، شایعه‌سازی و ایجاد جوِ روانی برای القای کمبود، سلاح‌های جدیدی هستند که معیشت مردم را هدف گرفته‌اند. در این میان، مطالبه عمومی از دستگاه‌های نظارتی و قضایی کاملاً روشن است: برخورد قاطع، بدون اغماض و فوری با اخلالگرانی که امنیت روانی جامعه را فدای سودهای نامشروع خود می‌کنند. هیچ‌کس نباید اجازه یابد از شرایط خاص کشور برای پر کردن جیب‌های خود و تحت فشار قرار دادنِ مردم استفاده کند.

با این وجود، نباید از دستاوردهای تاب‌آوریِ کشور غافل شد. مدیریت شبکه تأمین در ایام اخیر نشان داد که علیرغم فشارهای خارجی، زیرساخت‌های تولید و عرضه همچنان با انسجام فعالیت می‌کنند. پایداریِ دسترسی به حامل‌های انرژی و اقلام اساسی، نتیجه‌ تلاشِ خاموشِ هزاران تولیدکننده و کسبه منصفی است که در کنار مردم ایستاده‌اند. اکنون نوبت آن است که حمایت از دهک‌های آسیب‌پذیر، بیش از پیش در اولویت قرار گیرد. تقویت و افزایش مبلغ کالابرگ، نه یک انتخاب، بلکه یک ضرورت برای تعدیل فشارِ هزینه‌های خانوار و صیانت از سفره‌ی مردم است.

در سوی دیگرِ این میدان، «مسئولیت ملی» قرار دارد. در شرایطی که کشور با محدودیت‌های ناشی از تنش‌های بیرونی دست‌وپنج نرم می‌کند، صرفه‌جویی و مدیریت مصرف دیگر یک توصیه اخلاقی نیست؛ یک استراتژیِ حیاتی برای حفظ تاب‌آوری است. اسراف در انرژی و منابع، هم‌سویی ناخواسته با اهداف دشمن برای ناکارآمد کردن شبکه‌های زیرساختی است. ترویج فرهنگِ «مصرفِ عاقلانه» باید به یک گفتمانِ عمومی تبدیل شود تا منابع موجود، عادلانه‌تر توزیع شده و فشار از روی زیرساخت‌ها برداشته شود.

آنچه امروز ایران را در برابر طوفانِ تهدیدها سرپا نگه داشته، پیوندِ میان «شور انقلابی» و «شعور اجتماعی» مردم است. همبستگی ملی، هوشمندی در برابر ترفندهای دشمن و رفتار مسئولانه در مصرف، سدهای نفوذناپذیری هستند که نقشه‌های اخلالگران را نقش بر آب می‌کند. اگر مدیریت دستگاه‌های اجرایی با هوشیاریِ میدانیِ مردم و مشارکتِ آگاهانه آن‌ها در صرفه‌جویی گره بخورد، این مرحله از فشار اقتصادی نیز با سربلندی پشت سر گذاشته خواهد شد. نبرد امروز، نبرد اراده‌هاست و ملت ایران بارها ثابت کرده که در آزمون‌های دشوار، سربلند بیرون می‌آید.