کریدورها؛ فرصت طلایی ایران برای تبدیل مزیت جغرافیایی به درآمد پایدار
کارشناس اقتصادی با اشاره به برنامه ایران برای توسعه کریدورهای تجاری جایگزین با محوریت وزارت اقتصاد گفت: در منطقه غرب آسیا هشت کریدور ریلی مهم وجود دارد که شش کریدور آن از خاک ایران عبور میکند. این ظرفیت میتواند ایران را به یک هاب اقتصادی، تجاری و ترانزیتی در منطقه تبدیل کند و کشور را به گلوگاه مبادلات اقتصادی میان شرق و غرب جهان بدل سازد.
تحولات ژئوپلیتیکی سالهای اخیر، از جنگ روسیه و اوکراین تا تغییر مسیرهای تجارت جهانی، اهمیت کریدورهای ترانزیتی را بیش از گذشته افزایش داده است. در این میان، ایران به دلیل قرار گرفتن در چهارراه ارتباطی شرق و غرب و دسترسی همزمان به بازارهای آسیایی، اروپایی و منطقهای، از ظرفیت کمنظیری برای تبدیل شدن به هاب ترانزیتی و تجاری برخوردار است.
بر این اساس برخی از کارشناسان معتقدند توسعه زیرساختهای حملونقل، جذب سرمایهگذاری خارجی و فعالسازی دیپلماسی اقتصادی میتواند سهم ایران را از تجارت منطقهای و جهانی افزایش دهد و منابع درآمدی جدیدی برای اقتصاد کشور ایجاد کند؛ ظرفیتی که تاکنون کمتر از توان واقعی آن مورد بهرهبرداری قرار گرفته است.
حسن حسنخانی کارشناس اقتصادی درباره تاکید رئیسجمهور بر توسعه کریدورهای ترانزیتی اظهار داشت: موقعیت ژئوپلیتیکی ایران اگر ممتازترین موقعیت در جهان نباشد، بدون تردید یکی از ممتازترین موقعیتهای ژئوپلیتیکی دنیا به شمار میرود. ایران کشوری است که به صورت مستقیم با ۱۵ کشور همسایه است و از طریق یک واسطه نیز با حدود ۲۵ کشور دیگر ارتباط دارد.
وی افزود: ایران از طریق یک واسطه با کشورهایی مانند چین و هند همسایه محسوب میشود و به صورت مستقیم نیز با پاکستان مرز مشترک دارد. این موقعیت میتواند زمینه پیوند اقتصادی با مهمترین قطبهای جمعیتی جهان را فراهم کند. با این حال، کشور ما به دلایل مختلف از جمله برخی ملاحظات سیاسی، در سالهای گذشته نتوانسته است از این ظرفیت به طور کامل بهرهبرداری کند.
این کارشناس اقتصادی ادامه داد: رهبر شهید معظم انقلاب در سخنرانی نوروزی سال ۱۳۹۷ به خوبی اشاره کردند که اگر ایران بتواند تنها ۲۰ درصد نیاز وارداتی کشورهای همسایه خود را تامین کند، ظرفیت دستیابی به حدود ۲۵۰ میلیارد دلار صادرات سالانه وجود خواهد داشت. این موضوع نشاندهنده فرصتهای گستردهای است که در پیرامون اقتصاد ایران قرار دارد. برای نمونه، روسیه در آن مقطع سالانه حدود ۶۰ میلیارد دلار واردات دارو داشت، اما سهم ایران از این بازار تنها حدود ۲۵۰ هزار دلار بود که رقمی بسیار ناچیز در مقایسه با ظرفیتهای موجود.
وی تصریح کرد: ایران باید بیش از گذشته از ظرفیتهای ژئوپلیتیکی خود استفاده کند. کریدور شمال - جنوب و کریدور شرق - غرب تنها بخشی از این ظرفیتها هستند؛ در منطقه غرب آسیا هشت کریدور ریلی مهم وجود دارد که شش کریدور آن از خاک ایران عبور میکند. این ظرفیت میتواند ایران را به یک هاب اقتصادی، تجاری و ترانزیتی در منطقه تبدیل کند و کشور را به گلوگاه مبادلات اقتصادی میان شرق و غرب جهان بدل سازد.
