همیشه آب بالای نفت می‌ایستد!

0
۱۶۸ بازدید

در شرایط حال قطعا در کشور ما موضوع آب بیش از نفت اولویت دارد و دولت‌ها باید به این مقوله توجه ویژه داشته باشند و بزرگترین چالش ما در موضوع آب موضوع مدیریت منابع خود در کشور است و به طور قطع باید از این منظر مشکلات ما با برنامه‌ریزی توسط دولت‌های آینده و با نگرش به شرایط «پایدار» حل شود که ما یک‌باره با معضل‌های مشابه سال‌های اخیر در مورد نبود و کمبود آب و احتمالا مشکلات اجتماعی مواجه نشویم به امید تلاش‌های بیشتر مسئولان و بخش خصوصی در این حوزه .

در یکی دو قرن گذشته توجه جهانی به نقش دو حوزه آب و نفت در جوامع مختلف جهانی به یکدیگر کاملا متفاوت بوده است و تقریبا چالشی در دنیا برای این دو موضوع در گذشته و به صورت حاد بین اهالی و ساکنین کره زمین و همسایگان وجود نداشت و اگر هم چالش وجود داشت بسیار تاثیرگذار نبوده است و هرکس به  فراخور حال خود با این دو موضوع کنار آمده بود.

رضا طبیب‌زاده، عضو هیات مدیره فدراسیون انرژی ایران، در گفت‌وگو با خبرنگار جهان اقتصاد اظهار کرد: با تحول شگرف در مورد مصرف انرژی و سوخت، دوران صنعتی شدن غرب و به‌ویژه اروپا شروع گردید، در این مرحله بود که موضوع تامین انرژی خصوصا انرژی فسیلی با توجه به تکنولوژی آن زمان مد نظر و توجه قرار گرفت و بالطبع رقابت‌های بسیار خشن و غیرقابل قبول ابتدا از کشورهای اروپایی به عنوان استعمارگران اول دنیا برای تصرف منابع انرژی در آسیا، آفریقا، آمریکای شمالی فعلی شروع و جنگ‌ها و جدل‌های بسیاری بین این استعمارگران درگرفت .

وی تصریح کرد: به واقع کدام یک از دو موضوع تامین آب و در مقابل آن تامین انرژی از منابع مختلف من جمله نفت به عنوان سوخت فسیلی و یا سایر روش‌های دیگر در اهمیت بالا برای جوامع قرار دارد و نظرات عدیده بین کارشناسان مختلف وجود دارد، بدون تردید از هیچ یک از این دو عامل یعنی آب و انرژی نمی‌توان و نباید به سهولت گذشت.

وی افزود: در شرایط موجود بین دوعامل اثرگذار در جامعه ایرانی و حداقل در۳۰ سال آینده موضوع آب به مراتب مهم‌تر و استراتژیک‌تر از نفت برای جامعه ایرانی است، شرایط ما در منطقه آسیای میانه از قدیم شرایط بسیار مناسب برای تامین آب نبوده است، ما در فاصله ۱۰۰ سال گذشته با مدیریت نه چندان مطلوب و بدون در نظرگرفتن عینیت فضای جغرافیایی، آب و هوایی معضلات و مشکلاتی را به وجود آوردیم و هم اکنون نیز با آن کم‎وبیش مواجه هستیم .

طبیب‌زاده بیان کرد: از ابتدا مشخص بود که کشور ما در یک منطقه خشک و نیمه‌خشک در جهان قرار دارد و میزان بارش ما در ایران حتی با متوسط سطح جهانی تطابق نداشته و از آن کمتر است و ما در سال‌های متعدد درگذشته که حتی جمعیت، رشد چندانی نداشت با مشکلات تامین آب مواجه بوده و برای حل این معضل به درستی فکر نکرده‌ایم .

وی گفت: در فاصله یک قرن گذشته بالاخص ۵۰ سال اخیر برای تامین و مصرف آب، تکنولوژی با سرعت بسیار حرکت می‌کرد ما سرعت لازم را نداشتیم، چه در سه حوزه تامین آب کشاورزی به عنوان بالاترین مصرف در کشور، آب صنعتی و آب شرب برای مناطق مسکونی فاغل ماندیم و استفاده شایسته و بهینه در این مورد نکرده‌ایم .

وی اظهار کرد: از ۱۱۰سال گذشته در منطقه خاورمیانه با پیدایش نفت در منطقه مسجدسلیمان ایران توسط دولت بریتانیا و شکل‌گیری کمپانی نفتی انگلیس و ایران، باعث شروع جدل‌های بسیار زیاد استعماری بالاخص بین انگلستان، فرانسه، اسپانیا، هلند، بلژیک، پرتقال در عرصه جهانی انگلستان و ایران گردید که چالش این کشورها بیشتر بر روی به دست آوردن و تسلط بر منابع نفتی کشورهای مختلف در جهان بود و النهایه در ایران به ملی شدن صنعت نفت منجر شد .

وی تصریح کرد: در این مرحله بود که کشورهای استعماری اروپایی شروع به کشف نفت در خاورمیانه و مناطقی از آفریقا کردند که این امر در جنگ جهانی اول و دوم به منظور تامین سوخت کشتی‌ها و ادوات جنگی و جایگزینی آن با زغال سنگ به اوج رسید.

وی با بیان اینکه گرم شدن کره زمین به علت گازهای گلخانه‌ای و آب شدن یخ‌های شمالگان و خصوصا جنوبگان زنگ خطر برای کشورهای جهان را به صدار درآورد گفت: گرچه این اتفاق از سالیان قبل شروع شده بود ولی ترس جهانی از این مساله در سال ۲۰۱۵ با برگزاری نشست پاریس( submit Paris ) به مرحله جدیدی وارد شد، در این نشست همه کشورهای جهان خصوصا کشورهای تولید کننده گازهای گلخانه‌ای که بیشترین سهم را در بالابردن درجه حرارت زمین را داشتند موظف به کنترل آن در ۵ دهه آینده گردیدند . وی ادامه داد: دو کشور چین و امریکا که بیشترین سهم را در تولید گازهای گلخانه‌ای و در بالابردن درجه حرارت زمین و تغییر اتمسفر را دارند نیز این تعهد را امضا نمودند. کشور ما نیز در این معاهده تعهداتی را قبول نموده است که از سوخت های فسیلی حداقل استفاده را نماید و تا پایان سال ۲۰۳۵ تولید گازهای گلخانه ای خود را به سطح مطلوب برساند؛ این امر نشان دهنده این است که دنیا به سمت چرخش به سمت کنار گذاشتن سوخت‌های قدیمی همچون نفت و زغال سنگ از حوزه انرژی است .

وی عنوان کرد: حضور گازهای گلخانه‌ای  و تخریب اتمسفر محافظ زمین علاوه بر بالاآمدن درجه حرارت زمین به طور مستقیم اثرات مخرب و جدی دیگری بر روی محیط زیست کره زمین داشته و موجب آتش گرفتن سهوی یا عمدی جنگل‌های کره زمین به عنوان شریان تنفسی زمین گردیده است که ما در سالیان اخیر خصوصا در شرایط حال شاهد این جنگل سوزی‌ها در سطح وسیع در اروپا و آمریکای شمالی و سایر نقاط جهان من جمله ایران و کشورهای همجوار هستیم .

طبیب زاده گفت: هم اکنون کشورهای صنعتی جهان بالاخص کشورهایی که دارای تکنولوژی و شرایط مناسب آب و هوایی است و شروع به استفاده از انرژی‌های‌نو و تجدیدپذیر همچون انرژی خورشیدی، انرژی باد کردند که این تغییر در استفاده از راه‌اندازی ماشین‎آلات ، سیستم‌های ترابری و زمینی و شاید در زمان نه چندان دور تغییر در سیستم‌های هوایی نیز جایگزین شود.

وی ادامه داد: بدون شک مصرف انرژی اتمی در آینده انرژی جهان به علت مشکلات تولید و دفع زباله‌های اتمی جایگاهی نخواهد داشت و استفاده از آن بسیار محدود و در مصارف پزشکی و احتمالا هوایی برای رفتن به کرات دیگر مورد استفاده بشر قرار خواهد گرفت، علاوه بر آن نگاه به تولید سوخت‌های بدون کربن با تکنولوژی های جدید مورد توجه است که در این حوزه شاید عربستان سعودی با صرف میلیاردها دلار در حال ایجاد مزرعه ای در حد جهانی برای تولید انرژی بدون کربن در مسیر تولید انرژی جهان است .

وی با بیان اینکه بحث خام فروشی در صنعت ساخت دارای معانی و تعاریف مختلف بوده و دیدگاه‌های متفاوتی بر آن حاکم است عنوان کرد:  پاره‌ای کارشناسان فروش نفت خام را خام فروشی نمی دانند متقابلا عده ای می گویند نه نفت خام نه سنگ معدن و نه سایر موادی که از زمین و زیرزمین و دریا به دست می آید نباید به صورت ماده خام تلقی شود و آنها را باید با بکارگیری تکنولوژی‌های نو به مواد دیگری و با ارزش افزوده بدل کرد .

وی ادامه داد: ما سالیان متمادی است که از نفت خام به عنوان درآمد اصلی کشور استفاده می‌کنیم، گرچه دیدگاه‌ها و نگاه‌هایی در سال‌های اخیر در دولت و نظام و بعد از ایجاد تحریم‌های بین المللی شکل گرفت که فروش نفت به صورت فعلی فروش خام تلقی می‌شود و بایستی آن را به ارزش افزوده تا ۱۰ برابر در صنعت پتروشیمی و نظایر آن بکار گرفت ولی باید به این امر به صورت دراز مدت نگاه شود .

وی در پایان خاطرنشان کرد: در شرایط حال قطعا در کشور ما موضوع آب بیش از نفت اولویت دارد و دولت‌ها باید به این مقوله توجه ویژه داشته باشند و بزرگترین چالش ما در موضوع آب موضوع مدیریت منابع خود در کشور است و به طور قطع باید از این منظر مشکلات ما با برنامه‌ریزی توسط دولت‌های آینده و با نگرش به شرایط «پایدار» حل شود که ما یک‌باره با معضل‌های مشابه سال‌های اخیر در مورد نبود و کمبود آب و احتمالا مشکلات اجتماعی مواجه نشویم به امید تلاش‌های بیشتر مسئولان و بخش خصوصی در این حوزه .

(Visited 1 times, 1 visits today)

لینک کوتاه مطلب : https://jahaneghtesad.com/?p=151226