«صنعت» با بروز بیماری هلندی به اغما می رود

0
۳۰۲ بازدید

تولید قابل رقابت به جای بخش صنعت در بخش منابع طبیعی متمرکز می‌شود و نیروی کار و سرمایه که در صنعت باید به کار گرفته شود به بخش تولید کالاهای غیرقابل رقابت انتقال می‌یابد. در این حالت وقتی اقتصاد، رونق را در صادرات منابع طبیعی خود تجربه کند (به علت بهبود رابطه «مبادله تجاری یا کشف منابع جدید»)، بخش قابل تجارت صنعت به علت تقویت نرخ ارز حقیقی، تضعیف می‌شود و بخش کالاهای غیرقابل تجارت داخلی همانند زمین و مسکن توسعه می‌یابد. بیماری واقعی با اثرات تضعیف صنعت توسط وفور و تعدد منابع طبیعی منجر به ناکارآمدی و کاهش بیشتر رشد اقتصادی خواهد گردید…

مرتضی ابراهیمی

کارشناس ارشد حسابداری گفت: بیماری هلندی زمانی رخ می‌دهد که دولت‌ها وارد کارزار می‌شوند و سعی می‌کنند به‌طور مصنوعی قیمت‌ها را پایین نگه دارند.

رضا توسلی، کارشناس ارشد حسابداری در گفتگو با جهان اقتصاد گفت: تحقیق گسترده ای در زمینه بیماری هلندی در اقتصاد کشورها و تکیه‌ بر ذخایر طبیعی به ویژه نفت در این باره انجام داده ام که نتیجه این تحقیق ها این است که بیماری هلندی زمانی رخ می‌دهد که درآمد یک کشور بر اثر عوامل فصلی به صورت ناگهانی افزایش می‌یابد و متولیان اقتصاد کلان هم با تصور دائمی بودن این درآمد آن را در جامعه تزریق می‌کنند.

این کارشناس مالی بیان داشت: درآمد کشور زیاد شده و پول هم به جامعه منتقل می‌شود، اما با افزایش درآمد، تقاضا هم افزایش پیدا می‌کند؛ اگر این افزایش تقاضا به صورت ناگهانی انجام شود، عرضه جوابگوی تقاضا نخواهد بود و تعادل عرضه و تقاضا بر هم می‌خورد، در نتیجه قیمت‌ها افزایش می‌یابد.

وی افزود: در یک روند طبیعی قیمت‌ها تا سقفی بالا می‌روند و با یک تأخیر زمانی تولید افزایش پیدا می‌کند و در نهایت پس از مدتی عرضه و تقاضا به تعادل قبل بر می‌گردند.

توسلی تاکید کرد: در چنین شرایطی بیماری هلندی از زمانی رخ می‌دهد که دولت‌ها به عنوان متولی اقتصاد کلان وارد کارزار می‌شوند و سعی می‌کنند به‌طور مصنوعی و از طریقی غیر از افزایش تولید، قیمت‌ها را پایین نگه دارد. دولت‌ها متوسل به واردات کالاهای مصرفی ارزان می‌شوند تا قیمت‌ها را مهار کنند در حالی که صنایع داخلی مجبورند با عوامل تولید گران، کالای گران را تولید و به قیمت ارزان بفروشند. نکته اینجاست که این سیاست نمی‌تواند جلوی تورم را بگیرد؛ بلکه آن را به بخش‌های دیگر اقتصادی منتقل می‌کند.

این عضو پژوهشگران جوان افزود: به عنوان مثال می‌توان با واردات کالاهای اساسی و غیر اساسی نظیر سیب، پرتقال، آهن، برنج، روغن و … قیمت این کالاها را پایین نگه داشت ولی برخی کالاها مانند زمین و مسکن قابل وارد کردن نیستند و افزایش قیمت این کالاها را نمی‌شود با واردات مهار کرد؛ در نتیجه قیمت این قبیل کالاها به رشد خود ادامه می‌دهند.

توسلی گفت: از طرفی سرمایه‌گذاری جدید در آن بخش‌های صنعتی که با واردات قیمت‌شان مهار شده انجام نمی‌شود و سرمایه‌ها به سمت کالاهایی مثل زمین و مسکن هدایت می‌شود. در نتیجه این امر تقاضای کاذبی برای این کالا ایجاد شده و قیمت آن‌ها با سرعت بیشتر و به صورت غیرطبیعی و باور نکردنی رشد می‌کنند.

این کارشناس ارشد حسابداری بیان داشت: عوارض این مشکل به همین جا ختم نمی‌شود. به محض اینکه فصل افزایش درآمد خاتمه پیدا کند و پولی نباشد که با آن واردات ارزان را انجام گیرد، افزایش قیمت در بخش‌هایی که تا آن زمان به صورت مصنوعی قیمت پایینی داشتند با سرعتی فزآینده رخ خواهد داد.

این کارشناس مالی گفت: مدل بیماری هلندی را در سه بخش اقتصادی می‌توان تحلیل نمود، بخش قابل تجارت منابع طبیعی، بخش قابل تجارت صنعت و بخش غیرقابل تجارت وفور منابع طبیعی، با افزایش تقاضا برای کالاهای غیرقابل تجارت و تقویت نرخ ارز حقیقی همراه بوده و در نتیجه سهم کمتری از منابع نیروی کار و سرمایه به بخش صنعت تخصیص می‌یابد.

توسلی در ادامه بیان داشت: بنابراین تولید قابل رقابت به جای بخش صنعت در بخش منابع طبیعی متمرکز می‌شود و نیروی کار و سرمایه که در صنعت باید به کار گرفته شود به بخش تولید کالاهای غیرقابل رقابت انتقال می‌یابد. در این حالت وقتی اقتصاد، رونق را در صادرات منابع طبیعی خود تجربه کند (به علت بهبود رابطه «مبادله تجاری یا کشف منابع جدید»)، بخش قابل تجارت صنعت به علت تقویت نرخ ارز حقیقی، تضعیف می‌شود و بخش کالاهای غیرقابل تجارت داخلی همانند زمین و مسکن توسعه می‌یابد. بیماری واقعی با اثرات تضعیف صنعت توسط وفور و تعدد منابع طبیعی منجر به ناکارآمدی و کاهش بیشتر رشد اقتصادی خواهد گردید.

این عضو پژوهشگران جوان در پایان گفت: در مطالعاتی که در این زمینه انجام شده‌ است، در مورد اثرات منفی منابع طبیعی بر رشد اقتصاد، نتیجه می‌گیرند که در اقتصادهای با منابع طبیعی، تمایل به افزایش قیمت‌های داخلی (در نتیجه تقویت نرخ ارز حقیقی) وجود دارد که در نتیجه، این امر منجر به عدم رشد مبتنی بر صادرات می‌شود.

(Visited 1 times, 1 visits today)

لینک کوتاه مطلب : https://jahaneghtesad.com/?p=127900