تاثیر فناوری اطلاعات در کاهش فساد

0
۴۴۰ بازدید

شاهین نقاشیان عراقی – کارشناس مبارزه با مفاسد اداری

رشد سریع فناوری های اطلاعاتی عرصه را بر سوداگران و رانت خواران محیط ناشفاف و غبارآلود تنگ می نماید و در عین حال تسریع انجام بهینه امور و فرآیندها را در پی دارد. فناوری اطلاعات می تواند به عنوان یکی از راه حل های اساسی در کاهش فساد و افزایش شفاف سازی فعالیت های سازمانها و دولت ها باشد‎. ‎
این فناوری در قالب دولت الکترونیک احتمال پیدا کردن خطا را به وسیله نگهداری جزئیات داده های تراکنش شده در سامانه های با منبع باز افزایش می دهد و امکان دنبال کردن فعالیت و کشف فساد حاصل از اعمال غیرقانونی را فراهم می کند و همچنین باعث می شود که شهروندان و موسسات در مورد فعالیت های نامعقول و اعمال خودسرانه دستگاه های بالاتر را بازخواست کنند و مانع از انجام آن دسته از اقدامات در سازمان ها شوند. بنابراین ایجاد محیطی شفاف و پاسخ گو و مبتنی بر اعتماد ضمن ایجاد شفافیت در اطلاعات و ارتباطات که با به کارگیری فناوری های جدید میسر می شود، یک راهبرد بی نظیر در کاهش فساد اداری محسوب می شود. بسیاری از کشورها، فناوری نوین را به عنوان ابزاری هم در جهت ارتقاء اثربخشی و هم در جهت افزایش شفافیت می دانند‎.‎
‎ ‎فناوری اطلاعات و ارتباطات دارای توانایی بالقوه و مزایای سودمندی در کاهش فساد است و نیز می تواند با ارتقاء اثربخشی روی کنترل داخلی و مدیریتی رفتارهای فاسد، بهبود پاسخ گویی و شفافیت در اطلاعات را ایجاد کند. همچنین، فناوری اطلاعات می تواند باکاهش مداخلات غیرضروری کارکنان، سوء استفاده از قدرت اداری آنها را کاهش دهد و نظارت بر رفتار آنها را با هزینه ای اندک امکان پذیر سازد و در دسترسی مردم به اطلاعاتی شفاف کمک کند‎. ‎
سامانه های اطلاعاتی را می توان حتی زمانی که سازمان های مختلف تمرکززدایی می شوند، انسجام بخشید و شبکه های افقی میان سازمان های مختلف را با سهولت بیشتری ساخت. در نتیجه هم ارائه خدمات دولتی و هم دستیابی عموم به آنها راحت تر می شود و بنابراین کارکنان سازمان ها احساس خواهند کرد در صورتی که رفتارهای مبتنی بر فساد را دنبال کنند، بیشتر در معرض دید مدیران خود و نیز مردم قرار خواهند گرفت. این روزها کشورها از بعضی قدرتمندترین نیروها در جهان در جهت گسترش شفافیت و خدمات استفاده می کنند. این ابزارها شامل گسترش فناوری اطلاعات و همگرایی آن با جنبش هایی نظیر شفافیت، پاسخگویی و توانمندسازی شهروندان می باشد و در بسیاری مواقع این همگرایی مسیر انجام کارها و پاسخگویی دولت ها را هموارتر ساخته است‎. ‎
آنچه در شرایط کنونی توجه ما را به خود جلب می کند، رابطه فناوری و فرهنگ سازمانی در ادارات و شرکت های دولتی و خصوصی است و به خصوص آنجا که عدم برنامه ریزی برای به کارگیری فناوری و یا بالعکس ایجاد بستر و فرهنگ لازم برای بکارگیری آن و یا استفاده از فناوری برای ایجاد تغییرهای فرهنگی مثبت موردنظر است، این مقوله خودنمایی میکند. در سازمان هایی که فرهنگ یا زیرساخت های استفاده از فناوری اطلاعات و ارتباطات وجود ندارد، آثار و تبعاتی همچون نارضایتی ارباب رجوع و مشتری، هزینه های گزاف و به خصوص فساد اداری را در پی خواهد داشت‎. ‎
فرهنگ و زیرساخت های موجود در یک سازمان به دلیل ماهیت اثرگذاری قوی که به رفتار و عملکرد اعضای سازمان می تواند داشته باشد، نقش مهمی را در بکارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات دارد که این مهم شرط لازم برای پیشرفت هر کشور در این مقوله است. حال این سوال مطرح می شود که آیا به راستی ما زیرساخت ها و فرهنگ سازمانی لازم را برای بکارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات به قدر کافی فراهم کرده ایم و یا آن که در اولین بایسته های آن همچون افزایش پهنای باند اینترنت، فرهنگ سازی و یا تشویق به سرمایه گذاری در استفاده از فناوری های اشاره شده هنوز گام های بلندی باید برداریم‎. ‎
جای خالی فناوری های فوق در بسیاری از سازمان های کشورمان هنوز احساس می شود و از سویی بسیاری از شرکت ها و ادارات پیشرو هنوز تشنه فرهنگ سازی در خصوص استفاده از امکانات نوین ارتباطی و اطلاعاتی و بهینه سازی فناوری های خود هستند. توسعه زیرساخت و فرهنگی که می تواند به کاهش فساد و در عین حال رشد اقتصادی کشور کمک کند را میتوان نقطه تلاقی اقتصاد و فرهنگ تلقی کرد که اثری جز ارتباط مستحکم و شفاف بین نهادهای دولتی و شهروندان و خوش بینی هرچه بیشتر مردم به سازمانهایی که به طور روزمره با آن سروکار دارند و از سویی کاهش فقر و فاصله طبقاتی که از مزایای مستقیم کاهش فساد است، در پی ندارد‎. ‎
‎ ‎امید است مسئولین محترم با توجه به سرعت رشد این فناوری ها و لزوم فرهنگ سازی مرتبط با آن نسبت به ایجاد گسترده بسترهای مناسب و لازم در جهت اشاعه ی فرهنگ استفاده از فناوری در حوزه های اقتصادی و خدمات عمومی قدم های محکم تری بردارند تا مردم عزیزمان از مزایای بیشمار آن هرچه بیشتر بهره مند گردند‎.‎

(Visited 1 times, 1 visits today)

لینک کوتاه مطلب : https://jahaneghtesad.com/?p=7756