چرکی یا شوخی!؟

به قلم: رضا ارکانی_کارشناس روانشناسی اجتماعی

امشب، جعبه ی سخنگو، بدون هیچ مقدمه ای، سخن آغاز کرد: در جوامع بشری ، وجود متفکران وخلاقانی شکل می گیرد که به ملاطفت روحی مردم می پردازند و آنان را شاد می نمایند!

این خلاقان ،گاه در قالب  بازیگران کمدی ،گاه درکسوت نوازندگان شاد ، زمانی با  آواز خوش  و یک روز با سرودن ترانه های شاد، روح آدمیان  رامی نوازند! گاه قلم به دست می گیرند و با نوشته های طنزخود، همگان را می خندانند !

این انسان ها، از جمله ارزشمندترین آدمیان در تمام جوامع، محسوب می گردند، گرچه همواره قدر و ارزش آن ها، آن گونه که باید، پاسخ داده نمی شود!

اما باید از انسان هایی که با دیگران، شوخی می کنند؛ دوری نمود! با تعجب پرسیدم: چرا؟ مگر شوخی با افراد، طنز به حساب نمی آید؟

گفت: شوخی کردن با افراد، نه تنهاطنز نیست؛ که بارزترین نشانه ی سبک مغزی فرد شوخ می باشد! طنز، همگان را می خنداند وشاد می کند! ولی شوخی با افراد، آن ها را می رنجاند وغمگین می کند ! ولو دیگران به کلمات فرد شوخ، بخندند!

طنز، فرد خاص، قوم یا گروه مشخصی را منظور نمی کند! ولی شوخی، افراد مشخص را مورد حمله قرار می دهد و تحقیرشان می کند!

طنز، دارای بار علمی، اجتماعی و پیام های تربیتی و روانشناسی است. ولی شوخی با انسان های مشخص، از جانب افراد کم سواد، عقده ای وخود بین، اعمال می گردد!

افراط دراین عملکرد، گویای ضعف شخصیت وروحیه ی مردم آزاری گروهی از آنان می باشد! فرد طناز، قدرت درک مفاهیم اجتماعی را دارد ولی انسان شوخ، آدم بزدلی است، که جرات ابراز تنفر خود را به فرد مقابل ندارد وبا شوخی کردن، سعی می کند به قصد مقابله با دیگران وارد میدان شود! و پس ازگفتن سخن شوخ، اگر مورد اعتراض قرار گیرد؛ می گوید: شوخی کردم! مگر ظرفیت نداری؟

به این طریق هم سخن و عمل زشت خود را توجیه می کند، هم فرد مقابل را بدهکار می نماید! نباید فراموش کرد؛ بیشتر شوخی کنندگان، می خواهند با عملکرد خود، محبوب قلوب دیگران شوند و مورد پذیرش مردم قرار گیرند تا همواره از آنان به عنوان یک آدم شادو سرزنده یاد شود! آنان می خواهند؛ جایگاه قابل اعتنایی برای خود کسب کنند و با این رشوه ی اخلاقی که به دیگران می دهند؛ خواهان پذیرش هستند!

پس لازم است تاکید کنم: برخی از  شوخی کنندگان، همواره  قصد آزار ندارند! بلکه دسته ای از آنان، بیچارگان تحقیر شده ای هستند؛که در پی یافتن ( من تحقیر شده ی شان) می گردند!تا به شخصیت سرخورده ی خود، مقبولیت ببخشند وهمواره مد نظر باشند! ولی از اثر تخریبی عمل خود، کاملا” بی خبرند و متوجه نیستند، با مجروح نمودن روح دوستان و آشنایان، برای خود، دشمنان مادام العمر می سازند!

به جعبه گفتم: آیا می توانی، بیشتر بگویی؟

گفت: آری!  ولی خودت خوب می دانی! سخن به دازا کشید و حوصله ها، سر رفت! فقط این را بدان! معنای واژه ی شوخ، (چرک ) است!

استاد سخن حکیم توس فرماید:

سخن چون برابر شود با خرد/

روان سراینده، رامش برد/

همواره سرزنده شادمان باشید.

حامد هدائی

حامد هدائی " روانکاو فروش ایران"

نظرات شما

×

Comments are closed.