ثبات اقتصادی شرط لازم برای حذف صفر از پول ملی

مرتضی ابراهیمی

موضوع حذف ۴ صفر از  واحد پول ملی در سالهای گذشته هر از گاهی مطرح شده و پس از مدتی به فراموشی سپرده شده است. در خصوص این موضوع و تبعات آن با مهندس احمد انارکی محمدی نائب رئیس کمیسیون اقتصاد مجلس شورای اسلامی و عضو شورای عالی اقتصاد به گفتگو نشسته ایم.

**آقای مهندس انارکی چرا هر از گاهی موضوع حذف ۴ صفر از پول مطرح می شود؟

موضوع حذف صفر به جهت اینکه برخی کشورها در این زمینه تجربه خوبی دارند طرح می شود و درجهت کاهش هزینه های دفتری در حوزه حسابداری و مکاتبات و کاهش اشتباهات ثبتی و شاید کاهش بار روانی ناشی از عددهای بزرگ درمبادلات پولی و بانکی موضوع مقبولی است و بنده با اصل موضوع مخالفتی ندارم اما زمان اجرا و بستر مناسب اقتصادی  بسیار حیاتی است.

**چرا زمان اجرا حذف ۴ صفر از پول ملی از اهمیت بسیاری برخوردار است؟

علی رغم تلاش مناسب بانک مرکزی در دوره اخیر و ایجاد ثبات نسبی اما در کل اگر این اتفاق در شرایط ثبات اقتصادی صورت نگیرد و همه عوامل موثر تحت کنترل نباشد ممکن است نه تنها به کاهش تورم کمک نکند بلکه بار تورمی داشته باشد و در شرایط فعلی مردم و تولید توان بار جدید تورم را ندارند، بنابراین شرایط ثبات بایست شرط اصلی این کار باشد.

**حذف صفر پول ملی چه مزایا و معایبی دارد؟

کاهش تورم در صورت ایجاد بستر مناسب، قابلیت حمل آسان، صرفه‌جویی در هزینه‌های چاپ میلیاردها برگ اسکناس (سرانه  اسکناس در کشور ما بیش از ۱۰ برابر جهانی است)،افزایش اعتماد عمومی،  کاهش جذابیت استفاده از ارزهای خارجی، تقویت پول ملی و کاهش چک‌های بانکی از مزیت های حذف ۴ صفر است اما دغدغه اصلی در این موضوع هزینه سنگین چاپ اسکناس‌های جدید،عدم سازگاری حساب های سالانه  واحتمال افزایش قیمت‌ها است.

**این اتفاق در چه بستری باید رخ دهد ؟

در جهت ایجاد بستر مناسب بایستی انضباط و شفافیت در بودجه دولت و اقتصاد، اصلاح نظام مالیاتی و کاهش وابستگی اقتصاد کشور به درآمد نفت، کنترل بازار سوداگرانه و حرکت به سمت فعالیت های مولد، ایجاد شفافیت و رقابت در قیمت گذاری و استفاده بهینه از ظرفیت بورس کالا و انضباط پولی به همراه استقلال بانک مرکزی در دستور کار بوده و اجرایی گردد. درغیر اینصورت بدون ایجاد بستر مناسب هیچ طرحی راه به جایی نخواهد برد.

**چه کشورهایی تجربه موفقی از حذف صفر از واحد پولی خود دارند؟

آلمان از جنگ جهانی دوم، تورمی شدید را تجربه کرد که سیاستگذاران اقتصادی آلمان را وادار به حذف صفرها از مارک کرد. پس از آن دربیش از ۷۰ مورد دولت‌های در حال توسعه مجبور شده‌اند چندین صفر را از پول ملی خود حذف کنند. برزیل در طول ۲۷ سال در ۶ مرحله ۱۸ صفر از پول خود حذف کرده است همچنین آرژانتین در طول ۲۲ سال در ۴ مرحله ۹ صفر را حذف کرده است. بولیوی، پرو،اوکراین و لهستان نیز به ترتیب ۹،۶،۵،و۴ صفر را حذف کرده اند بقیه کشورهایی که اقدام به حذف صفر کرده اند تنها توانسته اند ۳ صفر را حذف نمایند.

**این کشورها که اقدام به حذف صفر کرده اند به موفقیت های مورد انتظار رسیدند؟

همه کشورهایی که در این راستا اقدام کرده اند موفق نبودند چرا که در نبود بستر مناسب اقتصادی از این رویداد نتیجه عکس گرفته می شود. شاید تجربه موفق کشور ترکیه در سالهای اخیر نمونه جالبی باشد. لازم است دولت مردان با بررسی دقیق تجربه کشورهای مختلف و بومی سازی آن و با بررسی شرایط و بستر سازی مناسب به فکر حذف صفر باشند.

**حذف صفر چه زمانی عملیاتی می شود؟

فعلا الویت کشور باید ثبات اقتصادی و رونق تولید باشد و در کنار آن بستر مناسب برای حذف صفر از پول ملی باید فراهم شود. در ضمن دولت بایستی لایحه را تقدیم مجلس کند تا پس از بررسی در کمیسیون و صحن علنی درصورت تصویب به شورای نگهبان ارسال شود و پس از تایید این شورا مصوبه جهت اجرا به دولت ابلاغ خواهد شد.

مرتضی ابراهیمی

ایمیل: news.morteza@gmail.com وبلاگ: http://economy-communications.blog.ir

نظرات شما