تبدیل ایران به هاب تولید و ترانزیت انرژی منطقه

روزبه پارسازاد- صادرات نفت و گاز ایران و روند سرمایه‌گذاری بار توسعه این بخش‌ها در ماه‌های پس از توافق ایران و شش کشور موسوم به پنج به علاوه یک که به برجام شناخته می‌شود، شتاب یشتری به خود گرفته است و نشاط کار و تولید در این بخش حتی موجب شده است که در مواردی نقشسایر بخش های ااقتصادی کشور در تامین رشد اقتصادی نادیده انگاشته شود.

بر اساس آخرین آمار های منتشر شده رشد اقتصادی کشور در شش ماه ابتدای سال جاری بالغ بر ۴٫۵ درصد بدون احتساب نفت و ۶٫۵ درصد با احتساب بخش نفت بوده است در حالی که رشد چشم‌گیر بخش نفت موجب شده است تا اغلب صاحب‌نظران رشد اقتصادی خوب کشور را متأثر از نفت بدانند و نقش بخش‌های مهمی چون کشاورزی و خودکفایی کندم را کم‌تر تلقی کنند.

با همین مقدمه اشاره‌ای می کنیم به تلاش‌هایی که در بخش گاز و صادرات آن به کشورهای همسایه انجام شده است.

صادرات گاز ایران به ترکیه از سال‌های پیش آغاز شده است اما در دوره‌های متفاوت دچار وقفه‌هایی شده است اما تلاش مسولان نفتی کشور باعث شده است تا در مراحل مختلفی چون نبود امنیت کافی هم صادرات از کم‌ترین آسیب را از ناامنی ببیند. در همین ارتباط

سخنگوی شرکت ملی گاز دیروز به ایرنا گفته است: هیچ مشکلی در صادرات گاز ایران به ترکیه وجود ندارد به گونه‌ای که از هفته گذشته تاکنون، به طور میانگین روزانه ۲۷ میلیون مترمکعب گاز به این کشور صادر شده است.

مجید بوجارزاده درباره وضعیت صادرات گاز به ترکیه، اضافه کرده است که دیروز نیز نزدیک به ۲۷ میلیون مترمعکب گاز به این کشور صادر شد.
وی اضافه کرد: با وجود قطع صادرات «ترکمن گاز» به ایران، صادرات گاز کشور به ترکیه بدون هیچ مشکلی ادامه داشته است.
سخنگوی شرکت ملی گاز همچنین از آمادگی ایران برای صادرات گاز به عراق خبر داد و بیان کرد: آماده صادرات گاز به بغداد هستیم و به محض اعلام آمادگی طرف مقابل، صادرات گاز به این کشور نیز آغاز  می‌شود.
ایران و ترکیه در سال ۱۹۹۶ میلادی در جریان سفر نجم الدین اربکان نخست وزیر اسبق ترکیه به تهران قراردادی ۲۵ ساله درباره تجارت گاز امضا کردند؛ واردات گاز ترکیه از ایران نیز در ۱۰ دسامبر سال ۲۰۱۱ میلادی آغاز شد.
ایران دومین صادرکننده گاز به ترکیه است و سالانه تا سقف حدود ۱۰ میلیارد مترمکعب گاز به این کشور صادر  می‌کند.
برای گسترش صادرات گاز هم‌چنین مذاکراتی با عرافق در جریان است که  با سفر هفته آینده بیژن زنگنه وزیر نفت به عراق نتایج ان روشن خواهد شد. هرجند برخی منابع خبری از توافق ایران با عراق در باره ایجاد یک خط لوله انتقال نفت از ایران به کردستان عراق خبر داده‌اند، اما وزارت نفت اعلام کرده است که این وزارتخانه هیچ توافقی برای ساخت خط لوله انتقال نفت خام اقلیم کردستان عراق به خاک ایران نداشته است و در پی انتشار اخباری در مورد توافق ایران با اقلیم کردستان عراق برای ساخت ٢ خط لوله انتقال نفت،‌ وزارت نفت در بیانیه‌ای این موضوع را تکذیب کرد.
در بیانیه وزارت نفت آمده است: هرگونه تصمیم گیری در این زمینه به سفر هفته آینده «بیژن زنگنه» وزیر نفت جمهوری اسلامی‌ایران، به عراق و مذاکرات با مقام‌های عراقی بستگی دارد، بنابراین هرگونه اعلام موضع در این باره تا پیش از این سفر و مذاکرات، صحت ندارد.
به گزارش ایرنا، به دلیل محدودیت پایانه‌های صادرات نفت عراق، مسئولان این کشور برای انتقال نفت عراق و اقلیم کردستان به ایران مذاکراتی کرده اند.
عراق تمایل دارد نفت خود را به شکل سواپ یا ترانزیت از طریق ایران به بازارهای هدف صادر کند؛ بر این اساس نفت اقلیم کردستان عراق از طریق خط لوله به ایران منتقل و به ازای آن در پایانه خارگ یا جاسک تحویل داده  می‌شود.

برای همین منظور یک نشست مقدماتی تهیه یاداشت همکاری در حوزه نفت و گاز میان وزارتخانه‌های نفت ایران و عراق در بغداد برگزار شده است. در این نشست در باره تآمین گاز عراق توسط ایران، سوآپ نفت کردستان عراق از طریق خط لوله، میدان‌های مشترک و فعالیت‌ها و سرمایه‌گذاری مشترک مذاکراتی انجام شود و وزیران دورپکشور در روزهای آینده در باره آن توافق نهایی را انجام دهند.

براساس گزارش‌های رسانه‌های عراقی،«حامد یونس» قائم مقام وزارت نفت در امور صنایع عراق در این باره گفت: نشست مسئولان وزارتخانه‌های نفت ایران و عراق در چارچوب تقویت روابط دوجانبه دو کشور همسایه و گسترش همکاری‌های تهران و بغداد برگزار  می‌شود.
وی توضیح داد: هدف از این نشست‌ها تهیه رونوشت یاداشت تفاهم اولیه است که انتظار  می‌رود توسط وزیران نفت در عراق و ایران ظرف چند روز آینده امضا شود.
به گفته یونس، این یادداشت تفاهم پرونده میدان‌های مرزی مشترک و صدور گاز از ایران به عراق و همکاری در زمینه حفاری و چاه‌ها و فناوری و مبادله تجاری و اکتشافات نفتی و اجرای طرح‌های مشترک در بخش نفت و گاز را در برمی‌گیرد.
براین اساس به نطر می‌رسد با تدبیر دولت و وزارت نفت در برخورد مناسب با دولت ترکمنستان در پی قطع گاز ارسالی به ایران رفته رفته ودر فضای پسابرجام ایران به قطب مدیریت مبادلات و سرمایه‌گذاری در صنعت نفت و گاز تبدیل شود

 

مرتضی ابراهیمی

ایمیل: news.morteza@gmail.com وبلاگ: http://economy-communications.blog.ir

نظرات شما