انتشار ۱۴٫۵ میلیارد دلار اوراق مالی اسلامی در ایران

مرتضی ابراهیمی – رییس سازمان بورس و اوراق بهادار در نهمین دوره بین المللی بازار سرمایه اسلامی گفت: از زمان شروع انتشار ابزارهای مالی اسلامی تا کنون ۱۴ و نیم میلیارد دلار اوراق مالی اسلامی در کشور منتشر شده و مانده این اوراق در سال ۲۰۱۷ معادل ۹٫۸ میلیارد دلار بوده است.

نهمین دوره بین المللی بازار سرمایه اسلامی دیروز برگزار شد و در ابتدای این مراسم شاپور محمدی، رییس سازمان بورس و اوراق بهادار ضمن خیرمقدم به مهمانان ۱۸ کشور گفت: این دوره به همت بانک توسعه اسلامی و مرکز پژوهش اسلامی، (IDB) و (IRPT) برگزار می شود.

به گزارش جهان اقتصاد، رییس سازمان بورس و اوراق بهادار در نهمین دوره بین المللی بازار سرمایه اسلامی گفت: از زمان شروع انتشار ابزارهای مالی اسلامی تا کنون ۱۴ و نیم میلیارد دلار اوراق مالی اسلامی در کشور منتشر شده و مانده این اوراق در سال ۲۰۱۷ معادل ۹٫۸ میلیارد دلار بوده است.

دکتر محمدی در ادامه افزود: از این مبلغ ۲٫۲ میلیارد دلار مربوط به انتشار اسناد خزانه اسلامی بوده که برای تأمین مالی دولت استفاده شده است این درحالی است که در سال ۹۵ انتشار ابزارهای مالی اسلامی نسبت به سال ۹۴ رشد ۱۰۰ درصدی داشته است.

وی با بیان اینکه با تصویب قانون اوراق بهادار در سال ۸۴ ساختار بازار سرمایه ایران تغییر کرد، ابراز داشت: این تغییرات موجب تشکیل کمیته تخصصی فقهی در سال ۸۶ شد.

محمدی ادامه داد: این کمیته هشت نفره نقش موثری در توسعه ابزارهای اسلامی داشته و متشکل از ۵ فقیه صاحب نظر در حوزه بازار سرمایه، یک نفر متخصص مالی، یک حقوقدان و یک اقتصاد دان آشنا به بازار سرمایه است که وظایفی مانند ارزیابی ابزارهای مالی جدید پیشنهادی در حوزه بازار سرمایه، بررسی شبهات فقهی در مورد ابزارهای مالی، همکاری در توسعه و گسترش برنامه های آموزشی و مواردی از این دست را دارد.

سخنگوی سازمان بورس و اوراق بهادار خاطر نشان کرد: طی ۱۰سال فعالیت کمیته فقهی ۱۴۵ جلسه برگزار شده و ۵۰ ابزار و نهاد مالی و قرارداد مالی مورد بررسی قرار گرفته است که آخرین دستاوردهای ایران توسط پژوهشگران تراز اول مالی در این دوره در اختیار مدعوین قرار خواهد گرفت.

وی در ادامه به رویه کار کمیته اشاره کرد و ابراز داشت: مرحله نخست ارائه طرح جدید است. در مرحله دوم، نظرات کارشناسی را در مورد طرح اخذ کرده و مورد بررسی مجدد قرار می دهد. مرحله سوم کارگروهی به بررسی مقدماتی می پردازد و در مرحله چهارم نظرات را اخذ می کند. در مرحله پنجم کمیته فقهی به صورت ثانویه موضوع را مورد بررسی قرار داده و بعد از اینکه  کلیات طرح بررسی شد در مرحله ششم نگارش دقیق و کلمه به کلمه انجام می گیرد تا در مرحله تدوین و اجرا هیچ انحرافی از موازین شرعی صورت نگیرد.

دکتر محمدی در ادامه سخنان خود یادآور شد، تا کنون در بازار سرمایه ایران انتشار اوراق مشارکت، اجاره دولتی و شرکتی، مرابحه دولتی و شرکتی، سلف موازی استاندارد، اوراق رهنی، اسناد خزانه اسلامی، و استصناع را اجرایی کرده ایم.

ایران در انتشار ابزارهای اسلامی پیشرو است

غلامرضا مصباحی مقدم رییس کمیته فقهی سازمان بورس و اوراق بهادار به عنوان دومین سخنران نهمین دوره بین المللی بازار سرمایه اسلامی گفت: همگام با آخرین تحولات در بازار سرمایه اسلامی بازار سرمایه ایران نیز از نظر اقدام به انتشار ابزار معاملاتی مبتنی بر قوانین اسلامی و شریعت اقدامات قابل توجهی را انجام داده و جزء کشورهای پیشرو در این زمینه است.

وی در این خصوص افزود: راه اندازی یک ابزار مالی جدید در بازار سرمایه ایران مشروط به تصویب کمیته فقهی است تا از این طریق این اطمینان برای سرمایه گذاران ایجاد شود که ابزارهای مالی بازار سرمایه ایران مبتنی بر موازین شرعی است.

مصباحی مقدم در ادامه با اشاره به تلاش سازمان بورس و توجه این نهاد به مسایل شرعی گفت: از اهتمام ریاست سازمان بورس به مسایل شرعی در بازار سرمایه قدردانی می کنم.

حجت الاسلام و المسلمین مصباحی مقدم در خصوص کارکرد کمیته فقهی بیان داشت: کمیته فقهی در سال ۲۰۰۷ میلادی فعالیت خود را آغاز کرد و هم اکنون بالغ بر ۱۴۵جلسه موفق را پشت سر گذاشته است. این کمیته متشکل از ۵ فقیه آشنا به مسایل مالی یک حقوقدان یک متخصص بازار و ابزارهای مالی و یک اقتصاد دان است.

وی در ادامه با اشاره به مصوبات این کمیته ابراز داشت: اوراق اجاره که یکی از پرکاربردترین ابزارهای مالی و اسلامی در جهان است در سال ۲۰۱۱ میلادی در بازار ایران فعالیت خود را آغاز کرد و پس از آن به طور مستمر شاهد انتشار این اوراق بودیم.

وی در خصوص این اوراق ادامه داد: کمیته فقهی دو قالب رو به صورت کلی برای اوراق اجاره به تصویب رسانده است قالب اول اوراق اجاره وحدت بانی و فروشنده است و قالب دوم اوراق اجاره با فرض تفاوت و دوگانگی شخصیت بانی و فروشنده است.

دکتر مصباحی مقدم در ادامه متذکر شد: اوراق اجاره می تواند با اوراق عادی و به شرط اختیار فروش و یا به شرط تملیک منتشر شود.

وی در خصوص دیگر اوراق منتشر شده در کمیته فقهی بیان داشت: اوراق استصناع نیز یکی دیگر از ابزاهای مالی اسلامی است منتشر شده در بازار سرمایه ایران است. این اوراق ابزاری جهت تامین مالی بخش های زیر ساختی است که تاکنون یک مورد از این اوراق به مبلغ ۵۴ میلیون دلار در بازار سرمایه ایران منتشر شده است.

رییس کمیته فقهی در خصوص دیگر ابزار معاملاتی مورد تصویب کمیته فقهی گفت: اوراق مرابحه از دیگر اوراق تصویب شده در کمیته فقهی است که دارندگان آن به صورت مشاع مالک دارندگان عینی هستند.

وی در این خصوص ادامه داد: تا پایان فوریه ۲۰۱۷ اوراق مرابحه در بازار سرمایه ایران ارزش به اندازه ۹۰۰ میلیون دلار داشته است که روند رو به رشد آن قابل مشاهده است.

مصباحی مقدم به اوراق قرض الحسنه به عنوان دیگر اوراق مالی اسلامی اشاره داشت و اهداف آن را تامین مالی طرح های عام المنفعه دانست.

رییس کمیته فقهی در ادامه با اشاره به انتشار اوراق منفعت به عنوان یکی از پرکاربردترین روش های تامین مالی دولت افزود: از جولای سال ۲۰۱۲ این اوراق در کمیته فقهی به تصویب رسیده است ولی هنوز به مرحله انتشار دست نیافته است.

مصباحی مقدم با معرفی اوراق سلف موازی به عنوان یکی دیگر از ابزارهای مالی اسلامی در بازار سرمایه ایران اعلام داشت: یکی از ابزارهایی که طرفداران بسیاری را در بازار سرمایه ایران به خود جذب کرده، اوراق سلف موازی است که ناشر بر اساس قرارداد بیع سلف منتشر می کند. اوراق سلف موازی در بازار سرمایه ایران همراه با اختیار خرید و فروش است.

حجت الاسلام والمسلمین مصباحی مقدم با معرفی یکی دیگر از ابزارهای مالی اسلامی در بازار سرمایه ایران افزود: اوراق بهادار با پشتوانه تسهیلات رهنی یکی دیگر از ابزارهای مالی اسلامی در بازار سرمایه ایران است که طی این اوراق بانک ها تسهیلات مدت دار خود را به سرمایه گذاران می فروشند و منابع حاصل از فروش را برای سرمایه گذاری جدید اعطا می کنند. اوراق رهنی در بازار سرمایه ایران یک بار به مبلغ ۹۷ میلیون دلار منتشر شد.

**رشد چشمگیر بازار سرمایه پس از برجام

دکتر بهادر بیژنی، جانشین رئیس سازمان در امور بین الملل و سرمایه گذاری خارجی به عنوان سومین سخنران در نهمین دوره بین المللی بازار سرمایه اسلامی با اشاره به فعالیت های کمیته فقهی اشاره داشت: باید از کمیته فقهی به عنوان یکی از فعال ترین کمیته های فقهی در میان کشورهای اسلامی تشکر کنم که پس از گذشت ۱۰ سال از آغاز فعالیت، همچنان در جهت توسعه بازار سرمایه اسلامی تلاش می کنند.

دکتر بیژنی در ادامه در خصوص همکاری های بازار سرمایه ایران با کشورهای خارجی عنوان داشت: ایران هم اکنون وارد فاز جدیدی از همکاری های خارجی شده است و در این میان، از سال گذشته مدیران ارشد بازارهای سرمایه در سراسر دنیا برای ارتباط بهتر با بازار سرمایه ایران در رفت و آمد هستند.

وی در ادامه در خصوص رشد بازار سرمایه پس از برجام اظهار داشت: بازار سرمایه در گذشته ای نزدیک و پس از برجام با رشد مناسبی همراه بوده و شاخص کل بورس پس از برجام با رشد ۲۰ درصدی مواجه شده است و نسبت P/E به ۷٫۷ رسیده است که این رقم از میانگین بازارهای نوظهور نیز کمتر است.

بیژنی در خصوص بازار صکوک اشاره داشت: بازار صکوک در این میان با رشد بسیار چشمگیری همراه بوده است. ارزش اوراق صکوک منتشر شده تا پایان سال ۲۰۱۵ میلادی به ۱٫۸ بیلیون دلار رسیده است که هم اکنون ارزش این اوراق بالغ بر ۹ بیلیون دلار است و نشان دهنده رشد ۴ برابری ارزش این اوراق بوده است.

جانشین رئیس سازمان در امور بین الملل در ادامه در خصوص تعداد اوراق صکوک منتشر شده بیان داشت: در پایان سال ۲۰۱۵ میلادی در حدود ۴۷ صکوک در بازار سرمایه منتشر شد که هم اکنون تعداد آن به ۱۰۰ اوراق رسیده است.

بیژنی در خصوص صندوق های سرمایه گذاری اشاره داشت: ارزش صندوق های سرمایه گذاری تا پایان سال ۲۰۱۵ میلادی با رشد ۸٫۴ برابری رو به رو بوده در حالی هم اکنون ارزش این صندوق ها در حدود ۳۰ بیلیون دلار است.

وی در خصوص اوراق خزانه اسلامی ابراز داشت: سال گذشته برای نخستین بار اوراق خزانه اسلامی به ارزش ۱٫۵ بیلیون دلار منتشر شد و رئیس جمهور با اشاره به انتشار موفق این اوراق، آن را گامی بزرگ برای پیشبرد توسعه اقتصادی کشور دانست.

بیژنی در ادامه با اشاره به انتشار موفق اوراق صکوک اجاره بیان داشت: دولت برای نخستین بار صکوک اجاره به ارزش ۱۴۴ میلیون دلار را منتشر کرد.

به گزارش جهان اقتصاد، عارف سلطان مشاور بازارهای مالی اسلامی، محمد طریق خزانه دار پیشین و مدیر سرمایه گذاری و مشاور ارشد بانک توسعه اسلامى (Idb) ، ژوهان انگلس عضو بین الملل نهاد ناظر بازار مالی آلمان (بافین) و ماکسیم وندی ویر عضو و متخصص موسسه مشاوران مالی اسلامى از جمله سخنرانان نهمین دوره بین‌المللی بازار سرمایه اسلامی اند.

همچنین حدود ۴۰ شرکت کننده خارجی از ۱۸ کشور به میزبانی سازمان بورس و اوراق بهادار در هتل پارسیان آزادی گرد هم آمده اند تا نهمین دوره بین‌المللی بازار سرمایه اسلامی (ICM) را برگزار کنند. خاطر نشان می شود: ۵ کشور بلژیک، بورکینافاسو، فرانسه، ساحل عاج و فلسطین برای اولین بار در این دوره شرکت خواهند کرد.

 

مرتضی ابراهیمی

ایمیل: news.morteza@gmail.com وبلاگ: http://economy-communications.blog.ir

نظرات شما