استنادات قرآنی مقاومت در بیانات رهبر معظم انقلاب

۱۳۹۸/۰۳/۲۱

خبرگزاری ایکنا نوشت: رهبر معظم انقلاب در سخنرانی امسال سالگرد ارتحال امام(ره) به تبیین جایگاه مقاومت در اندیشه امام(ره) پرداخته و پشتوانه‌های عقلانی، منطقی و دینی و قرآنی مقاومت را تشریح کردند.

ایشان در این سخنرانی برای تبیین منطق قرآنی مقاومت با اشاره به وجود ده‌ها آیه در قرآن کریم که تبیین‌کننده مفهوم مقاومت است به طور خاص ۵ آیه را مورد اشاره قرار می‌دهند؛ آیه ۱۵ سوره شورا، آیه ۴۲ سوره طور، آیه ۵ سوره قصص، آیه ۷ سوره محمد(ص) و آیه ۴۰ سوره حج.

در این نوشتار نکات و پیا‌م‌های پنج آیه بیان می‌شود.

۱ـ آیه ۱۵ سوره شورا

متن آیه: «فَلِذَٰلِکَ فَادْعُ ۖ وَاسْتَقِمْ کَمَا أُمِرْتَ ۖ وَلَا تَتَّبِعْ أَهْوَاءَهُمْ ۖ وَقُلْ آمَنْتُ بِمَا أَنْزَلَ اللَّهُ مِنْ کِتَابٍ ۖ وَأُمِرْتُ لِأَعْدِلَ بَیْنَکُمُ ۖ اللَّهُ رَبُّنَا وَرَبُّکُمْ ۖ لَنَا أَعْمَالُنَا وَلَکُمْ أَعْمَالُکُمْ ۖ لَا حُجَّهَ بَیْنَنَا وَبَیْنَکُمُ ۖ اللَّهُ یَجْمَعُ بَیْنَنَا ۖ وَإِلَیْهِ الْمَصِیرُ»

ترجمه آیه: بنابراین به دعوت پرداز، و همان گونه که مأمورى ایستادگى کن، و هوسهاى آنان را پیروى مکن و بگو: «به هر کتابى که خدا نازل کرده است ایمان آوردم و مأمور شدم که میان شما عدالت کنم؛ خدا پروردگار ما و پروردگار شماست؛ اعمال ما از آنِ ما و اعمال شما از آنِ شماست؛ میان ما و شما خصومتى نیست؛ خدا میان ما را جمع مى‌کند، و فرجام به سوى اوست.

نکات:

ـ عدالت‌ورزى، حاصل یک سرى باورها و اعتقادات است: شناخت راه حقّ و وصایاى انبیاى الهى، کنار زدن هوس‌ها، ایمان به حضور در دادگاه الهى و دریافت پاداش متناسب با عمل.
ـ در این آیه فرمان عدالت در کنار همه این باورها آمده است.
ـ در برابر تفرقه‌هاى برخاسته از فزون‌طلبى، باید در راه دین، استوار بود.
ـ تبلیغ دین همراه با مشکلاتى است که باید تحمّل نمود.
ـ استقامتى ارزشمند است که بر اساس حقّ و وظیفه باشد وگرنه حاصلى جز لجاجت ندارد.
ـ آنچه که مخالف فرمان خداست، پیروى از هوس‌هاى مردم است.
ـ پیروى از هوس‌هاى مردم آفتِ دعوت به راه حقّ است.
ـ رهبر الهى باید به اصول دعوت خود پایبند باشد و در برابر خواسته‌هاى نامشروع مردم تسلیم نشود.
ـ اسلام، تمامى کتب آسمانى را مى‌پذیرد.
ـ عدالت خواهى خواست همه ادیان الهى است.
ـ انبیا باید حاکم و با نفوذ باشند تا بتوانند عدالت را در جامعه پیاده کنند.
ـ بیان مشترکات بهترین زمینه دعوت است.

۲ـ آیه ۴۲ سوره طور

متن آیه: «أَمْ یُرِیدُونَ کَیْدًا ۖ فَالَّذِینَ کَفَرُوا هُمُ الْمَکِیدُونَ»

ترجمه آیه: یا مى‌خواهند نیرنگى بزنند؟ و [لى‌] آنان که کافر شده‌اند، خود دچار نیرنگ شده‌اند.

نکات:

ـ یکى از شیوه‌هاى دعوت و هدایت، شیوه پرسش و پاسخ است که قرآن چگونگى پرسیدن را بیان کرده است.
ـ کید و نیرنگ دشمنان مقطعى نیست، بلکه دائمى است.
ـ نتیجه‌ نیرنگ، به خود افراد باز مى‌گردد.

۳ـ آیه ۵ سوره قصص:

متن آیه: «وَنُرِیدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَى الَّذِینَ اسْتُضْعِفُوا فِی الْأَرْضِ وَنَجْعَلَهُمْ أَئِمَّهً وَنَجْعَلَهُمُ الْوَارِثِینَ»

ترجمه آیه: ما می‌خواهیم بر مستضعفان زمین منّت نهیم و آنان را پیشوایان و وارثان روی زمین قرار دهیم

نکات:

ـ کلمه «منت» در این‌جا به معناى نعمت بزرگ و با ارزش است، نه منّت زبانى که بازگو کردن نعمت به قصد تحقیر دیگران باشد و مسلّماً کار زشت و ناپسندى است.
ـ شکّى نیست که هرگاه اراده الهى بر تحقّق امرى تعلّق گیرد، آن مسئله قطعاً عملى خواهد شد و هیچ مانعى نمى‌تواند سدّ راه آن گردد.
ـ مراد از مستضعفان در این آیه، با توجّه به مجهول بودن فعل‌ «اسْتُضْعِفُوا»، کسانى هستند که خود در این امر نقش نداشته و استکبار آنها را به استضعاف کشیده باشد.
ـ حکومت جهانى مستضعفان و حمایت از مظلومان تاریخ، اراده وخواست الهى است.
ـ در حکومت خودکامه طاغوتى، نیروهاى کارآمد به ضعف کشانده مى‌شوند.
ـ آینده از آنِ مستضعفان است.
ـ امامت، همچون بعثت، نعمت ویژه‌اى است که خداوند بر مردم منّت مى‌نهد.

۴ـ آیه ۷ سوره محمد(ص)

متن آیه: «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا إِنْ تَنْصُرُوا اللَّهَ یَنْصُرْکُمْ وَیُثَبِّتْ أَقْدَامَکُمْ»

ترجمه آیه: اى کسانى که ایمان آورده‌اید، اگر خدا را یارى کنید یاریتان مى‌کند و گام‌هایتان را استوار مى‌دارد.

نکات:

ـ انسان، موجودى محدود است و نصرت و یارى او از راه خدا نیز محدود؛ ولى خداوند بى نهایت است و نصرت او برخاسته از قدرت نامحدود.
ـ خداوند چند چیز را در گرو چند چیز بر خود لازم کرده که یکی از آنها نصرت و یاریش است که در گرو یاری انسان بیان شده است.
ـ لازمه‌ ایمان، اقدام عملى در جهت نشر و گسترش دین الهى است.
ـ جهاد با کفّار محارب، یکى از مصادیق یارى دین خداوند است.
ـ پاداش و کیفر الهى، با عملکرد انسان همگون است.
ـ هرکس با فکر، زبان و عمل خویش، دین اسلام را یارى کند، خداوند نیز او را حمایت مى‌کند.
ـ دریافت الطاف الهى، به تلاش انسان بستگى دارد.
ـ در میان امدادهاى الهى، ثابت قدم بودن، برجسته‌ترین آنهاست. (بعد از نصرت الهى نام پایدارى آمده است)
ـ پاداش‌هاى الهى بیش از عملکرد ما است.

۵ ـ آیه ۴۰ سوره حج

متن آیه: «الَّذِینَ أُخْرِجُوا مِنْ دِیَارِهِمْ بِغَیْرِ حَقٍّ إِلَّا أَنْ یَقُولُوا رَبُّنَا اللَّهُ ۗ وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُمْ بِبَعْضٍ لَهُدِّمَتْ صَوَامِعُ وَبِیَعٌ وَصَلَوَاتٌ وَمَسَاجِدُ یُذْکَرُ فِیهَا اسْمُ اللَّهِ کَثِیرًا ۗ وَلَیَنْصُرَنَّ اللَّهُ مَنْ یَنْصُرُهُ ۗ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِیٌّ عَزِیزٌ»

ترجمه آیه: همان کسانى که بناحق از خانه‌هایشان بیرون رانده شدند. [آنها گناهى نداشتند] جز اینکه مى‌گفتند: «پروردگار ما خداست» و اگر خدا بعضى از مردم را با بعض دیگر دفع نمى‌کرد، صومعه‌ها و کلیساها و کنیسه‌ها و مساجدى که نام خدا در آنها بسیار برده مى‌شود، سخت ویران مى‌شد، و قطعاً خدا به کسى که [دین‌] او را یارى مى‌کند، یارى مى‌دهد، چرا که خدا سخت نیرومند شکست‌ناپذیر است.

نکات:

ـ خرابى مسجد یعنى: محو اتّحاد و تشکّل، قطع رابطه با امام عادل، فراموشى فقرا، عدم آگاهى از اوضاع و غفلت از خدا و لذا اگر دشمن بتواند، اوّل این مراکز را قلع و قمع مى‌کند.
ـ آوارگى از وطن روشن‌ترین نمونه مظلومیّت است.
ـ علاقه به وطن، حقّ طبیعى انسان واخراج از وطن، سلب این حقّ و سبب ظلم است.
ـ در قرآن، تبعید مفسدین‌فى‌الارض حقّ وتبعید مؤمنان ناحقّ است.
ـ دیندارى، سختى و ناگوارى دارد.
ـ مؤمنان، وسیلهى تحقّق اراده‌ الهى‌اند.
ـ براى حفظ مراکز دینى، گاهى باید خون داد.
ـ آنچه مهم است، دفاع از حریم مساجد است، خواه با جنگ باشد و وخواه با قلم و بیان و یا برنامه‌هاى دیگر.
ـ مهم‌ترین برنامه‌ دشمن، نابودى مراکز دینى بیدار کننده است.
ـ نام عبادتگاه مهم نیست، کفّار و متجاوزین با یاد خدا و راه او به هر شکل و در هر کجا که باشد مخالفند.
ـ یاد خدا هدف اصلى و روح اعمال در مراکز دینى است.
ـ مساجدى مورد ستایش قرآن است که در آنها از خداوند بسیار یاد شود و به حداقل اکتفا نشود.
ـ امداد و نصرت الهى، بعد از حرکت و تلاش ماست.

منبع: تفسیر نور، حجت‌الاسلام و المسلمین محسن قرائتی

نظرات شما