احتمال ضعیف پذیرش شروط ایران از سوی آمریکا

۱۳۹۸/۰۷/۰۳

خبرگزاری ایکنا نوشت: سران سه کشور اروپایی انگلیس، فرانسه و آلمان با صدور بیانیه‌ای اعلام کردند: «رأی ما روشن است که ایران مسئول این حمله است. هیچ توضیح دیگری وجود ندارد. ما از تحقیقات جاری برای حصول جزییات بیشتر حمایت می کنیم.»

همچنین آنها ضمن اینکه از ایران خواستند به تعهدات برجامی برگردد یادآور شدند که «زمان آن فرارسیده که ایران چارچوب مذاکرات طولانی مدت درباره برنامه هسته‌ای، موضوعات امنیت منطقه‌ای که شامل برنامه‌های موشکی‌اش می‌شود را بپذیرد.»

افشار سلیمانی، سفیر اسبق کشورمان در جمهوری آذربایجان و کارشناس مسائل بین‌الملل، در گفت‌وگو با خبرنگار ایکنا درباره ارزیابی خود از بیانیه سران سه کشور اروپایی گفت: این بیانیه در راستای افزایش فشارها بر ایران است. اروپایی‌ها در حالی که همچنان در فاز سیاسی از برجام حمایت می‌کنند اما همچنان با وجود سه گام کاهش تعهدات برجامی از سوی ایران نتوانستند کار خاصی انجام دهند و آخرین پیشنهاد آقای مکرون هم با چراغ سبز آمریکایی‌ها قابلیت تحقق دارد.

بیانیه اروپا؛ فضاسازی برای متهم کردن ایران به نقض برجام

وی صدور این بیانیه را به نوعی فرار رو به جلو و فضاسازی برای متهم کردن ایران به نقض برجام خواند و گفت: در واقع زمان صدور این بیانیه که همزمان با حضور هیئت ایرانی در اجلاس مجمع عمومی سازمان ملل است، دلالت بر هم‌راستایی اروپا با فشار حداکثری آمریکا و تقویت پیوندهای اروپا با آمریکا دارد و حتی آقای مکرون توصیه می‌کند که رئیس‌ جمهور کشورمان حتما از این فرصت استفاده کرده و با آقای ترامپ دیدار کند.

سلیمانی ناتوانی اروپایی‌ها از حل و فصل اختلافات برجامی را دلیل شدت پیداکردن مواضع ضد ایرانی اروپایی‌ها دانست و گفت: آ‌ن‌ها می‌خواهند ایران و امریکا خودشان اختلافات خود را حل کنند و تنها نظاره‌گر باشند، اما این پیشنهاد آقای مکرون نشدنی است زیرا شرط ایران این است که مذاکره با آمریکا در چارچوب برجام در صورتی انجام می‌شود که آمریکایی‌ها همه تحریم‌ها را لغو کنند، در حالی که اروپایی‌ها با سیاست افزایش فشار به ایران حل و فصل برجام را دنبال می‌کنند.

خواسته‌های اروپا و آمریکا یکی است

سفیر پیشین کشورمان در جمهوری آذربایجان، درباره تلاش اروپا برای توسعه حوزه‌های مذاکره با ایران از مسئله هسته‌ای به مسائل موشکی و منطقه‌ای گفت: البته مطالب این بیانیه از جمله مذاکرات در حوزه موشکی و منطقه‌ای جدید نیست و همواره خواسته‌های اروپا و آمریکا یکی است و استراتژی آن‌ها در زمینه مسائل موشکی، نفوذ منطقه‌ای ایران و بعضی از بخش‌های برنامه هسته‌ای این است که مجدداً فضا را را برای مذاکرات دیگری فراهم کنند و محدودیت‌های بیشتری را برای ایران ایجاد کنند. تنها تفاوت اروپا و امریکا این بوده که اروپا فشار اقتصادی نیاورده و به لحاظ سیاسی به مذاکره دعوت می‌کند و از سوی دیگر آمریکا فشار اقتصادی را وارد می‌کند و اروپایی‌ها هم در عمل سکوت می‌کنند و کار خاصی نمی‌کنند.

وی با تأکید بر اینکه همه معضلات اقتصادی کشور از تحریم نیست، گفت: ما واقعا در حوزه مدیریت اقتصادی مشکلات جدی داریم و حداقل ۵۰ درصد مشکلات کشور ناشی از سوء مدیریت‌ها و بی‌تدبیری‌ها در داخل است. بنابراین تصور من این است اروپایی‌ها از این مسائل عقب‌نشینی نمی‌کنند لذا ادامه روند کاهش تعهدات برجامی از سوی ایران و انفعال متقابل اروپایی‌ها و همچنین اتهام‌زنی به ایران در خصوص اتفاقاتی مانند حمله به تأسیسات نفتی عربستان نشان می‌دهد که اروپایی‌ها هر چه بیشتر به سمت آمریکا در حال حرکت هستند.

ایران همچنان راه بازگشت به مذاکره را باز گذاشته

این کارشناس مسائل بین‌المللی بیان کرد: به عبارتی حتی کاهش تعهدات برجامی ایران در سه مرحله حتی اروپایی‌ها را به تکاپو و تلاش برای عمل به تعهدات خود و تلاش برای حفظ برجام نینداخته است. در عین حال ترامپ در سخنانی مجموع عمومی سازمان ملل نیز حرف‌های تکراری قبلی نسبت به ایران را مطرح کرد و حرف جدیدی نزد اما نکته مهم این بود که درباره حمله به آرامکو صحبت نکرد و ایران را مورد تهدید قرار نداد و این حاکی از آن است که آن‌ها هم مراقب هستند که غلظت و شدت فضا علیه ایران زیاد نشود و همچنان فضای گفت‌وگو با ایران باز بماند.

سلیمانی اظهار کرد: به عقیده من اگر ایران روند کاهش تعهدات را ادامه دهد و در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل اتفاقی نیفتد به طور طبیعی آمریکا و اروپا بر شدت اقدامات خود علیه ایران می‌افزایند و احتمال بازگشت امریکا به برجام و لغو تحریم‌ها بسیار ضعیف خواهد بود و تنها راه محتمل این است که ایران و آمریکا طرح حد وسطی مانند طرح آقای مکرون را بپذیرند و این شاید تنها نور در این ظلمت باشد.

سفیر پیشین کشورمان در جمهوری آذربایجان ابراز کرد: البته ایران همچنان راه را باز گذاشته و به طور صریح اعلام کرده که ما حاضریم پروتکل الحاقی را که قرار بود طبق برجام در سال ۲۰۳۰ بپذیریم همین الان به مجلس ببریم به شرطی که آمریکا هم لغو تحریم‌ها و عدم اعمال تحریم دیگر را در کنگره تصویب کند و این پیشنهاد ایران هنوز با واکنش خاصی از سوی امریکایی‌ها مواجه نشده است، بنابراین ادامه این روند فرصت‌ها را خواهد گفت و هزینه‌ها را برای طرفین افزایش خواهد داد.

وی در پایان تصریح کرد: نظام بین‌الملل، قدرت‌محور است و ایران هرچند قوی باشد آنها قوی‌تر هستند و لذا مسیر دیپلماسی اولویت دارد و هر اتفاقی هم بیفتد آخر سر همه به این مسیر بازخواهند گشت. البته با این وجود احتمال جنگ بسیار پایین است. ایران هم محاسبه‌گر است و می‌داند در حوزه نظامی چه اقدامی انجام دهد و بی‌محابا عمل نمی‌کند.

گفت‌وگو از مهدی مخبری

نظرات شما